Nqwebasaurus: Różnice pomiędzy wersjami
m |
m |
||
(Nie pokazano 2 wersji utworzonych przez jednego użytkownika) | |||
Linia 1: | Linia 1: | ||
+ | Do sprawdzenia. | ||
+ | |||
{{DISPLAYTITLE:''Nqwebasaurus''}} | {{DISPLAYTITLE:''Nqwebasaurus''}} | ||
<small> | <small> | ||
Linia 6: | Linia 8: | ||
|- | |- | ||
| [[Sebastian Oziemski]] | | [[Sebastian Oziemski]] | ||
− | | [[Maciej Ziegler]], [[Tomasz Singer]], [[Marcin Szermański]], [[Tomasz Skawiński]], [[Adrian Tkocz]], [[Kamil Kamiński]] | + | | [[Maciej Ziegler]], [[Tomasz Singer]], [[Marcin Szermański]], [[Tomasz Skawiński]], [[Adrian Tkocz]], [[Kamil Kamiński]], [[Mateusz Tałanda]] |
|} | |} | ||
</small> | </small> | ||
Linia 29: | Linia 31: | ||
|- | |- | ||
! '''[[Czas|Czas występowania]]''' | ! '''[[Czas|Czas występowania]]''' | ||
− | | | + | | 140-129 [[Ma]] |
− | <small>[[wczesna kreda]] ([[hoteryw]])</small> | + | <small>[[wczesna kreda]] ([[walanżyn]]-[[hoteryw]])</small> |
|- | |- | ||
! '''Systematyka''' | ! '''Systematyka''' | ||
Linia 58: | Linia 60: | ||
| colspan=2 | | | colspan=2 | | ||
<display_points type="terrain" zoom=4> | <display_points type="terrain" zoom=4> | ||
− | 33.4° S, 25.3° E | + | 33.4° S, 25.3° E~miejsce znaleziska |
</display_points> | </display_points> | ||
|} | |} | ||
==Wstęp== | ==Wstęp== | ||
− | ''Nqwebasaurus'' to teropod z wczesnej kredy, którego skamieniałości odnaleziono w skałach datowanych na | + | ''Nqwebasaurus'' to teropod z wczesnej kredy, którego skamieniałości odnaleziono w skałach datowanych na 140-129 milionów lat, kiedy to Ameryka Południowa, Afryka i Antarktyda były jeszcze połączone ([[Gondwana]]). |
==Odkrycie i etymologia== | ==Odkrycie i etymologia== | ||
Linia 84: | Linia 86: | ||
| {{Kpt|[[William De Klerk|de Klerk]], [[Catherine Forster|Forster]], [[Scott Sampson|Sampson]], [[Anusuya Chinsamy|Chinsamy]]}} i {{Kpt|[[Callum Ross|Ross]]}}, [[2000]] | | {{Kpt|[[William De Klerk|de Klerk]], [[Catherine Forster|Forster]], [[Scott Sampson|Sampson]], [[Anusuya Chinsamy|Chinsamy]]}} i {{Kpt|[[Callum Ross|Ross]]}}, [[2000]] | ||
|- | |- | ||
− | | {{V|'' | + | | {{V|''N. thwazi''}} |
| {{Kpt|[[William De Klerk|de Klerk]], [[Catherine Forster|Forster]], [[Scott Sampson|Sampson]], [[Anusuya Chinsamy|Chinsamy]]}} i {{Kpt|[[Callum Ross|Ross]]}}, [[2000]] | | {{Kpt|[[William De Klerk|de Klerk]], [[Catherine Forster|Forster]], [[Scott Sampson|Sampson]], [[Anusuya Chinsamy|Chinsamy]]}} i {{Kpt|[[Callum Ross|Ross]]}}, [[2000]] | ||
|} | |} | ||
Linia 114: | Linia 116: | ||
[[Kategoria:Mezozoik]] | [[Kategoria:Mezozoik]] | ||
[[Kategoria:Kreda]] | [[Kategoria:Kreda]] | ||
− | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:Hoteryw]] |
+ | [[Kategoria:Walanżyn]] | ||
+ | [[Kategoria:Do sprawdzenia]] |
Aktualna wersja na dzień 12:29, 6 kwi 2024
Do sprawdzenia.
Autor: | Korekta: |
Sebastian Oziemski | Maciej Ziegler, Tomasz Singer, Marcin Szermański, Tomasz Skawiński, Adrian Tkocz, Kamil Kamiński, Mateusz Tałanda |
Nqwebasaurus (nkwebazaur) | |
---|---|
Długość: | > 0,9 m |
Masa: | > 1 kg |
Miejsce występowania: | RPA - Prowincja Przylądkowa Wschodnia |
Czas występowania | 140-129 Ma |
Systematyka | Dinosauria
(?) Tyrannoraptora ( ? Alvarezsauroidea / ? Compsognathidae / / ? Ornithomimosauria / ??Proceratosauridae ) |
![]() Rekonstrukcja przeżyciowa. Autor: IJReid. [1]</small | |
Mapa znalezisk: | |
Wczytywanie mapy…
|
Wstęp
Nqwebasaurus to teropod z wczesnej kredy, którego skamieniałości odnaleziono w skałach datowanych na 140-129 milionów lat, kiedy to Ameryka Południowa, Afryka i Antarktyda były jeszcze połączone (Gondwana).
Odkrycie i etymologia
Szczątki Nqwebasaurus zostały odkryte w Republice Południowej Afryki w najwyższym ogniwie formacji Kirkwood; okolicę tą określa się w miejscowym języku xhosa mianem Nqweba - stąd nazwa dinozaura. Epitet gatunkowy thwazi także pochodzi z tego języka i oznacza szybkiego biegacza. Ciekawostką jest to, że na początku został on ochrzczony imieniem "Kirky". Jedyny gatunek nkwebazaura - N. thwazi - został opisany przez de Klerka, Forster, Sampsona, Chinsamy i Rossa w 2000 roku.
Materiał kopalny
Holotyp (AM 6040) to fragmenty czaszki, kręgi szyjne, fragmentaryczne grzbietowe i ogonowe, kości obręczy barkowej i miednicznej oraz kości kończyn (zob. rys.). Na ich podstawie oszacowano długość zwierzęcia na około 90 cm, a wysokość na 30 cm. Osobnik ten nie był w jednak pełni dorosły.
Materiał przypisany obejmuje kość udową, piszczelową i strzałkową osobnika półtorej razy większego od holotypu (Sereno, 2017).
Budowa
Teropod ten miał trójpalczaste kończyny przednie z częściowo przeciwstawnym odpowiednikiem kciuka! Kończyny przednie stosunkowo krótkie w porównaniu do kończyn tylnych (stosunek długości 0,43) uzbrojone były w długie pazury. Mocna budowa dłoni wskazuje na wykorzystywanie ich do kopania, głównie zapewne w poszukiwaniu pokarmu. Natomiast kończyna tylna wykazuje przystosowania do szybkiego biegu, przede wszystkim do ucieczki przed większymi drapieżnikami. Inną ciekawostką jest odnalezienie w jego brzuchu gastrolitów. Kamienie te były nadzwyczaj gładkie, co wyklucza ich przypadkowe połknięcie. Czaszka miała stosunkowo prymitywny wygląd, z krótszym pyskiem niż u ?innych bazalnych ornitomimozaurów (Sereno, 2017).
Pozycja filogenetyczna
Nqwebasaurus jest przedstawicielem Coelurosauria o niepewnej pozycji filogenetycznej. Analizy kladystyczne mają rozmaite wyniki: ta Holtza i in. (2004) wykazała, że to proceratozauryd (mieszczący się poza Tyrannoraptora), Rauhuta i Xu (2005), że Tyrannoraptora incertae sedis, Novasa i in. (2012), że to kompsognatyd, Dal Sasso i Maganuco (2011), że bazalny alwarezzauroid, natomiast Xu i in. (2009), że to bazalny ornitomimozaur. Gishlick i Gathier (2007) zanotowali podobieństwo jego dłoni do kompsognatydów, a Sereno (2001) - do ornitomimozaurów (w skład których wchodziły też w jego badaniu alwarezzauroidy). Kolejna publikacja Paula Sereno (2017) wsparła pogląd, ze jest to bazalny ornitomimozaur.
Spis gatunków
Nqwebasaurus | de Klerk, Forster, Sampson, Chinsamy i Ross, 2000 |
N. thwazi | de Klerk, Forster, Sampson, Chinsamy i Ross, 2000 |
Wybrana bibliografia
de Klerk, W.J., Forster, C.A., Sampson, S.D., Chinsamy, A. & Ross, C.F. (2000) "A new coelurosaurian dinosaur from the Early Cretaceous of South Africa" Journal of Vertebrate Paleontology, 20(2), 324–332.
Holtz, T.R., Molnar, R.E. & Currie, P.J. (2004) "Basal Tetanurae" [w:] Weishampel, D.B., Dodson, P. & Osmólska, H. "The Dinosauria" Berkeley and Los Angeles: University of California Press, 71-110.
Makovicky, P.J., Li, D., Gao, K.-Q., Lewin, M., Erickson, G.M. & Norell, M.A. (2010) "A giant ornithomimosaur from the Early Cretaceous of China" Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences, 277, 191-198.
McPhee, B.W., Mannion, P.D., de Klerk, W.J. & Choiniere, J.N. (2016) "High diversity in the sauropod dinosaur fauna of the Lower Cretaceous Kirkwood Formation of South Africa: Implications for the Jurassic–Cretaceous transition" Cretaceous Research, 59, 228-248.
Rauhut, O.W.M. & Xu, X. (2005) "The small theropod dinosaurs Tugulusaurus and Phaedrolosaurus from the Early Cretaceous of Xinjiang, China" Journal of Vertebrate Paleontology, 25, 107-118.
Sereno, P. (2017). "Early Cretaceous ornithomimosaurs (Dinosauria: Coelurosauria) from Africa". Ameghiniana. 54 (5): 576–616. doi:10.5710/AMGH.23.10.2017.315.
Xu, X., Clark, J.M., Mo J., Choiniere, J., Forster, C.A., Erickson, G.M., Hone, D.W.E., Sullivan, C., Eberth, D.A., Nesbitt, S., Zhao, Q., Hernandez, R., Jia, C., Han, F. & Guo, Y. (2009) "A Jurassic ceratosaur from China helps clarify avian digital homologies" Nature, 459, 940-944.
http://home.comcast.net/~eoraptor/Ornithomimosauria.htm#Nqwebasaurusthwazi