Angolatitan - Historia wersji

Paweł: uzupełnienia

2026-03-01T08:28:06Z

uzupełnienia

Taurovenator o 20:43, 21 lip 2024

2024-07-21T20:43:17Z

Nazuul: aktualizacja

2014-02-20T19:20:56Z

aktualizacja

Szerman o 16:21, 9 lis 2012

2012-11-09T16:21:05Z

Szerman o 08:11, 6 lis 2012

2012-11-06T08:11:31Z

Dino: /* Spis gatunków */

2011-12-05T17:31:22Z

‎Spis gatunków

Nazuul: -Massopoda

2011-12-05T13:35:24Z

-Massopoda

Dino: /* Etymologia */

2011-11-07T17:34:39Z

‎Etymologia

Nazuul: kat., rys.

2011-11-05T21:51:05Z

kat., rys.

Szerman o 11:35, 27 paź 2011

2011-10-27T11:35:40Z

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Angolatitan''}}
-<small>
+{{Opis
-{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
+ |Autor                  = [[Marcin Szermański]]
-| Autor:
+ |Korekta                = [[Maciej Ziegler]], [[Paweł Konarzewski]]
-| Korekta:
+ |nazwa                  = ''Angolatitan'' (angolatytan)
-|-
+ |długość                = 13,9 m <ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R., & Larramendi, A. (2020). "Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs". Princeton University Press. </ref>
-| [[Marcin Szermański]]
+ |masa                   = 6 t <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
-| [[Maciej Ziegler]]
+ |wysokość               = ok. 3,3 m (w ramionach) <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
-|}
+ |dieta                  = roślinożerny
-</small>
+ |miejsce                = [[Angola]] - Bengo
 <small>("warstwy Tadi", "formacja [[Itombe]]")</small>
-|-
+ |czas                   ={{Występowanie|90|89.8}}
-! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
+ok. 90 [[Ma]]<br>
 <small>późna [[kreda]] (późny [[turon]])</small>
-|-
+ |systematyka            =
-! '''Systematyka'''
+[[Dinosauria]]
 [[Saurischia]]
@@ Linia 43: / Linia 22: @@
 [[Sauropoda]]
 [[Macronaria]]
@@ Linia 57: / Linia 32: @@
 ? [[Andesauroidea]] / ?? [[Lithostrotia]]
-|-
+ |grafika                = Angolatitan LM.png
-| colspan=2 |[[Plik:Quetecsaurus.jpg|400px|]]
+ |podpis                 = Tak mógł wyglądać ''Angolatitan''. Autor: Levi Martinez-Reza [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Angolatitan_LM.png]
-<small>Rekonstrukcja przyżyciowa ''[[Quetecsaurus]]'' - być może ''Angolatitan'' wyglądał podobnie.
+ |PorównanieGrupa        =
+ |PorównanieDługość      =
-[http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Quetecsaurus.jpg Autor: Danny Cicchetti]</small>
+ |mapa                   =
-|}
+}}
 ==Wstęp==
 ''Angolatitan'' to [[rodzaj]] zauropoda z grupy tytanozaurokształtnych, którego skamieniałości odnaleziono na terenach dzisiejszej południowo-zachodniej Afryki ([[Angola]]).
 ==Materiał kopalny==
-Niekompletna prawa przednia kończyna, na którą składają się kości: łopatkowa (bez tylnego końca i proksymalnej części; 950 mm), ramieniowa (1100 mm), łokciowa (690 mm), promieniowa (630 mm), śródręcza I (300 mm), III (309 mm) i IV (285 mm).
+[[Plik:Angolatitan NMNH.jpg|thumb|Odlew kości ramiennej angolatitan. Fot. Jonathan Chen [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Angolatitan_NMNH.jpg]]]
 ==Lokalizacja i pozycja systematyczna==
@@ Linia 80: / Linia 55: @@
 ==Spis gatunków==
 {| class="wikitable"
-! ''Angolatitan''
+|{{V|''Angolatitan''}}
 | {{Kpt|[[Octávio Mateus|Mateus]], [[Louis Jacobs|Jacobs]], [[Anne Schulp|Schulp]], [[Michael Polcyn|Polcyn]], [[Tatiana Tavares|Tavares]], [[André Neto|Neto]], [[Maria Morais|Morais]]}} i {{Kpt|[[Miguel Antunes|Antunes]]}}, [[2011]]
 |-
@@ Linia 87: / Linia 62: @@
 | ''[[nomen nudum]]''
 |-
-! ''A. adamastor''
+|{{V| ''A. adamastor''}}
-| {{Kpt|Mateus, Jacobs, Schulp, Polcyn, Tavares, Neto, Morais}} i {{Kpt|Antunes}}, 2011
+| {{Kpt|Mateus, Jacobs, Schulp, Polcyn, Tavares, Neto, Morais}} i {{Kpt|Antunes}}, [[2011]]
 |-
 | = "Angolotitan adamastor"
-| {{Kpt|D'Emic}}, 2012
+| {{Kpt|D'Emic}}, [[2012]]
 | ''[[nomen nudum]]''
 |}
@@ Linia 97: / Linia 72: @@
 ==Bibliografia==
 <small>
-D'Emic, M. (2012) "The early evolution of titanosauriform sauropod dinosaurs" Zoological Journal of the Linnean Society, 166, 624-671 [[doi:10.1111/j.1096-3642.2012.00853.x]]
+D’Emic, M. D. (2012). "The early evolution of titanosauriform sauropod dinosaurs." Zoological Journal of the Linnean Society, 166(4), 624-671. [[doi:10.1111/j.1096-3642.2012.00853.x]]
-Li, L.-G., Li, D.-Q., You, H.-L. & Dodson, P. (2014) "A New Titanosaurian Sauropod from the Hekou Group (Lower Cretaceous) of the Lanzhou-Minhe Basin, Gansu Province, China" PLoS ONE, 9(1), e85979. [[doi:10.1371/journal.pone.0085979]]
+Li, L.-G., Li, D.-Q., You, H.-L., & Dodson, P. (2014). "A new titanosaurian sauropod from the Hekou Group (Lower Cretaceous) of the Lanzhou-Minhe Basin, Gansu Province, China". PLoS ONE, 9(1), e85979. [[doi:10.1371/journal.pone.0085979]]
-Mannion, P.D., Upchurch, P., Barnes, R.N. & Mateus, O. (2013) "Osteology of the Late Jurassic Portuguese sauropod dinosaur Lusotitan atalaiensis (Macronaria) and the evolutionary history of basal titanosauriforms" Zoological Journal of the Linnean Society, 168(1), 98–206. [[doi:10.1111/zoj.12029]]
+Mannion, P. D., Upchurch, P., Barnes, R. N., & Mateus, O. (2013). "Osteology of the Late Jurassic Portuguese sauropod dinosaur ''Lusotitan atalaiensis'' (Macronaria) and the evolutionary history of basal titanosauriforms". Zoological Journal of the Linnean Society, 168(1), 98-206. [[doi:10.1111/zoj.12029]]
-Mateus, O., Jacobs, L.L., Schulp, A.S., Polcyn, M.J., Tavares, T.S., Neto, A.B., Morais, M.L. and Antunes, M.T. (2011) "Angolatitan adamastor, a new sauropod dinosaur and the first record from Angola" Anais da Academia Brasileira de Ciencias, 83(1), 1-13.
+Mateus, O., Jacobs, L. L., Schulp, A. S., Polcyn, M. J., Tavares, T. S., Neto, A. B., Morais, M. L., & Antunes, M. T. (2011). "''Angolatitan adamastor'', a new sauropod dinosaur and the first record from Angola". Anais da Academia Brasileira de Ciências, 83(1), 1–13.
-</small>
+<references/></small>
 [[Kategoria:Dinosauria]]
@@ Linia 117: / Linia 92: @@
 [[Kategoria:Kreda]]
 [[Kategoria:Turon]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Angolatitan''}}
 <small>
@@ Linia 115: / Linia 117: @@
 [[Kategoria:Kreda]]
 [[Kategoria:Turon]]

@@ Linia 52: / Linia 52: @@
 [[Somphospondyli]]
-? [[Titanosauria]]
+? [[Titanosauria]] (??? [[Laurasiformes]])
-? [[Lithostrotia]]
+? [[Andesauroidea]] / ?? [[Lithostrotia]]
 |-
-| colspan=2 |[[Plik:Angolatitan.jpg|400px|]]
+| colspan=2 |[[Plik:Quetecsaurus.jpg|400px|]]
-<small>Rekonstrukcja przyżyciowa angolatytana. Autor: Karen Carr [http://www.karencarr.com/]</small>
+<small>Rekonstrukcja przyżyciowa ''[[Quetecsaurus]]'' - być może ''Angolatitan'' wyglądał podobnie.
 |}
@@ Linia 67: / Linia 69: @@
 ==Lokalizacja i pozycja systematyczna==
-Angolatytan jest nie tylko pierwszym znanym dinozaurem z Angoli, a także pierwszym znanym zwierzęciem lądowym z okresu kredy, jakiego odkryli paleontolodzy na terenie tego kraju. Żył jakieś 90 milionów lat temu (piętro [[turon]]), kiedy to wśród zauropodów istniała wyraźna dominacja [[takson]]ów z grupy tytanozaurów. ''Angolatitan'' wg [[Octávio Mateus|Mateusa]] i in. ([[2011]]) nie należy do tej grupy, jest natomiast jedynym znanym [[bazalny]]m przedstawicielem [[klad]]u [[Somphospondyli]] z czasu późnej kredy, przez co można go uznać reliktem wobec współczesnych mu form zauropodów. Z kolei [[Michael D'Emic]] ([[2012]]) uważa go za [[zaawansowany|zaawansowanego]] przedstawiciela tytanozaurów - członka [[klad]]u [[Lithostrotia]], przy czym niechcący zniekształca nazwę [[rodzaj]]ową na "Angolotitan".
+Angolatytan jest nie tylko pierwszym znanym dinozaurem z Angoli, a także pierwszym znanym zwierzęciem lądowym z okresu kredy, jakiego odkryli paleontolodzy na terenie tego kraju. Żył jakieś 90 milionów lat temu (piętro [[turon]]), kiedy to wśród zauropodów istniała wyraźna dominacja [[takson]]ów z grupy tytanozaurów i ich krewniaków. ''Angolatitan'' wg [[Octávio Mateus|Mateusa]] i in. ([[2011]]) nie należy do tej grupy, jest natomiast jedynym znanym [[bazalny]]m przedstawicielem [[klad]]u [[Somphospondyli]] z czasu późnej kredy, przez co można go uznać reliktem wobec współczesnych mu form zauropodów. Z kolei [[Michael D'Emic]] ([[2012]]) uważa go za [[zaawansowany|zaawansowanego]] przedstawiciela tytanozaurów - członka [[klad]]u [[Lithostrotia]], przy czym niechcący zniekształca nazwę [[rodzaj]]ową na "Angolotitan". Wg analiz Manniona i in. (2013), jest to przedstawiciel [[Andesauroidea]]) (wg bardziej wiarygodnych metod - LCDM i LCSM z implied weighting) albo przedstawiciel [[Laurasiformes]] w kladzie siostrzanym do [[Euhelopodidae]] (zawierającym [[Lithostrotia]]), mieszczący się blisko podstawy tego kladu (LSCM) - podobny wynik uzyskano w opartej na tej ostaniej analizie Li i in. (2014), w której zabrakło ''[[Tastavinsaurus]]'' (wg wszystkich tych analiz bliskim krewnym ''Angolatitan'' jest ''[[Chubutisaurus]]'' i raczej nie jest reliktem).
 Jego szczątki odkryto w tzw. "warstwach Tadi", których miąższość wynosi ok. 50 m. W ich złożach znajdywano wcześniej jedynie przedstawicieli fauny morskiej, takich jak prarekiny, amonity, mozazaury, czy plezjozaury.
@@ Linia 80: / Linia 82: @@
 |-
 | = "Angolotitan"
-| ({{Kpt|Mateus, Jacobs, Schulp, Polcyn, Tavares, Neto, Morais}} i {{Kpt|Antunes}}, 2011) {{Kpt|[[Michael D'Emic|D'Emic]]}}, [[2012]]
+| {{Kpt|[[Michael D'Emic|D'Emic]]}}, [[2012]]
 | ''[[nomen nudum]]''
 |-
@@ Linia 86: / Linia 88: @@
 | {{Kpt|Mateus, Jacobs, Schulp, Polcyn, Tavares, Neto, Morais}} i {{Kpt|Antunes}}, 2011
 |-
-| = "A. adamastor"
+| = "Angolotitan adamastor"
-| ({{Kpt|Mateus, Jacobs, Schulp, Polcyn, Tavares, Neto, Morais}} i {{Kpt|Antunes}}, 2011) {{Kpt|D'Emic}}, 2012
+| {{Kpt|D'Emic}}, 2012
 | ''[[nomen nudum]]''
 |}
@@ Linia 95: / Linia 97: @@
 D'Emic, M. (2012) "The early evolution of titanosauriform sauropod dinosaurs" Zoological Journal of the Linnean Society, 166, 624-671 [[doi:10.1111/j.1096-3642.2012.00853.x]]
-Mateus, O., Jacobs, L.L., Schulp, A.S., Polcyn, M.J., Tavares, T.S., Neto, A.B., Morais, M.L. and Antunes, M.T. (2011) "Angolatitan adamastor, a new sauropod dinosaur and the first record from Angola", Anais da Academia Brasileira de Ciências, 83(1): 1-13
+Li, L.-G., Li, D.-Q., You, H.-L. & Dodson, P. (2014) "A New Titanosaurian Sauropod from the Hekou Group (Lower Cretaceous) of the Lanzhou-Minhe Basin, Gansu Province, China" PLoS ONE, 9(1), e85979. [[doi:10.1371/journal.pone.0085979]]
 </small>

@@ Linia 67: / Linia 67: @@
 ==Lokalizacja i pozycja systematyczna==
-Angolatytan jest nie tylko pierwszym znanym dinozaurem z Angoli, a także pierwszym znanym zwierzęciem lądowym z okresu kredy, jakiego odkryli paleontolodzy na terenie tego kraju. Żył jakieś 90 milionów lat temu (piętro [[turon]]), kiedy to wśród zauropodów istniała wyraźna dominacja [[takson]]ów z grupy tytanozaurów. ''Angolatitan'' wg [[Octávio Mateus|Mateusa]] i in. ([[2011]]) nie należy do tej grupy, jest natomiast jedynym znanym [[bazalny]]m przedstawicielem [[klad]]u [[Somphospondyli]] z czasu późnej kredy, przez co można go uznać reliktem wobec współczesnych mu form zauropodów. Z kolei [[Michael D'Emic]] ([[2012]]) uważa go za [[zaawansowany|zaawansowanego]] przedstawiciela tytanozaurów - członka [[klad]]u [[Lithostrotia]].
+Angolatytan jest nie tylko pierwszym znanym dinozaurem z Angoli, a także pierwszym znanym zwierzęciem lądowym z okresu kredy, jakiego odkryli paleontolodzy na terenie tego kraju. Żył jakieś 90 milionów lat temu (piętro [[turon]]), kiedy to wśród zauropodów istniała wyraźna dominacja [[takson]]ów z grupy tytanozaurów. ''Angolatitan'' wg [[Octávio Mateus|Mateusa]] i in. ([[2011]]) nie należy do tej grupy, jest natomiast jedynym znanym [[bazalny]]m przedstawicielem [[klad]]u [[Somphospondyli]] z czasu późnej kredy, przez co można go uznać reliktem wobec współczesnych mu form zauropodów. Z kolei [[Michael D'Emic]] ([[2012]]) uważa go za [[zaawansowany|zaawansowanego]] przedstawiciela tytanozaurów - członka [[klad]]u [[Lithostrotia]], przy czym niechcący zniekształca nazwę [[rodzaj]]ową na "Angolotitan".
 Jego szczątki odkryto w tzw. "warstwach Tadi", których miąższość wynosi ok. 50 m. W ich złożach znajdywano wcześniej jedynie przedstawicieli fauny morskiej, takich jak prarekiny, amonity, mozazaury, czy plezjozaury.
@@ Linia 78: / Linia 78: @@
 ! ''Angolatitan''
 | {{Kpt|[[Octávio Mateus|Mateus]], [[Louis Jacobs|Jacobs]], [[Anne Schulp|Schulp]], [[Michael Polcyn|Polcyn]], [[Tatiana Tavares|Tavares]], [[André Neto|Neto]], [[Maria Morais|Morais]]}} i {{Kpt|[[Miguel Antunes|Antunes]]}}, [[2011]]
 |-
 ! ''A. adamastor''
 | {{Kpt|Mateus, Jacobs, Schulp, Polcyn, Tavares, Neto, Morais}} i {{Kpt|Antunes}}, 2011
 |}

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 <small>
 {| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
@@ Linia 25: / Linia 26: @@
 | [[Angola]]
-<small>("warstwy Tadi", "[[formacja Itombe]]")</small>
+<small>("warstwy Tadi", "formacja [[Itombe]]")</small>
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| ok. 90 Ma
+| ok. 90 [[Ma]]
 <small>późna [[kreda]] (późny [[turon]])</small>
@@ Linia 50: / Linia 51: @@
 [[Somphospondyli]]
 |-
 | colspan=2 |[[Plik:Angolatitan.jpg|400px|]]
-<small>Autor: Karen Carr [http://www.karencarr.com/]</small>
+<small>Rekonstrukcja przyżyciowa angolatytana. Autor: Karen Carr [http://www.karencarr.com/]</small>
 |}
 ==Wstęp==
-''Angolatitan'' to rodzaj zauropoda z grupy tytanozaurokształtnych, którego skamieniałości odnaleziono na terenach dzisiejszej południowo-zachodniej Afryki ([[Angola]]).
+''Angolatitan'' to [[rodzaj]] zauropoda z grupy tytanozaurokształtnych, którego skamieniałości odnaleziono na terenach dzisiejszej południowo-zachodniej Afryki ([[Angola]]).
 ==Materiał kopalny==
@@ Linia 62: / Linia 67: @@
 ==Lokalizacja i pozycja systematyczna==
-Jest nie tylko pierwszym znanym dinozaurem z Angoli, a także pierwszym znanym zwierzęciem lądowym z okresu kredy, jakiego odkryli paleontolodzy na terenie tego kraju. Żył jakieś 90 milionów lat temu (piętro turon), kiedy to wśród zauropodów istniała wyraźna dominacja taksonów z grupy tytanozaurów. ''Angolatitan'' nie należy do tej grupy, jest natomiast jedynym znanym bazalnym przedstawicielem kladu [[Somphospondyli]] z czasu późnej kredy, przez co można go uznać reliktem wobec współczesnych mu form zauropodów. Jego szczątki odkryto w tzw. "warstwach Tadi", których miąższość wynosi ok. 50 m. W ich złożach znajdywano wcześniej jedynie przedstawicieli fauny morskiej, takich jak prarekiny, amonity, mozazaury, czy plezjozaury.
+Angolatytan jest nie tylko pierwszym znanym dinozaurem z Angoli, a także pierwszym znanym zwierzęciem lądowym z okresu kredy, jakiego odkryli paleontolodzy na terenie tego kraju. Żył jakieś 90 milionów lat temu (piętro [[turon]]), kiedy to wśród zauropodów istniała wyraźna dominacja [[takson]]ów z grupy tytanozaurów. ''Angolatitan'' wg [[Octávio Mateus|Mateusa]] i in. ([[2011]]) nie należy do tej grupy, jest natomiast jedynym znanym [[bazalny]]m przedstawicielem [[klad]]u [[Somphospondyli]] z czasu późnej kredy, przez co można go uznać reliktem wobec współczesnych mu form zauropodów. Z kolei [[Michael D'Emic]] ([[2012]]) uważa go za [[zaawansowany|zaawansowanego]] przedstawiciela tytanozaurów - członka [[klad]]u [[Lithostrotia]].
 ==Etymologia==
-Nazwa rodzajowa ''Angolatitan'' znaczy "tytan z Angoli". Z kolei epitet gatunkowy ''adamastor'' został został zaczerpnięty z imienia mitologicznego wodnego giganta – Adamastora – znanego z opowieści portugalskich żeglarzy i żyjącego wg nich w południowym Atlantyku.
+Nazwa [[rodzaj]]owa ''Angolatitan'' znaczy "tytan z Angoli". Z kolei epitet gatunkowy ''adamastor'' został został zaczerpnięty z imienia mitologicznego wodnego giganta – Adamastora – znanego z opowieści portugalskich żeglarzy i żyjącego wg nich w południowym Atlantyku.
 ==Spis gatunków==
 {| class="wikitable"
 ! ''Angolatitan''
-| [[Mateus]], [[Jacobs]], [[Schulp]], [[Polcyn]], [[Tavares]], [[Neto]], [[Morais]] i [[Antunes]], [[2011]]
+| {{Kpt|[[Octávio Mateus|Mateus]], [[Louis Jacobs|Jacobs]], [[Anne Schulp|Schulp]], [[Michael Polcyn|Polcyn]], [[Tatiana Tavares|Tavares]], [[André Neto|Neto]], [[Maria Morais|Morais]]}} i {{Kpt|[[Miguel Antunes|Antunes]]}}, [[2011]]
 |-
 ! ''A. adamastor''
-| [[Mateus]], [[Jacobs]], [[Schulp]], [[Polcyn]], [[Tavares]], [[Neto]], [[Morais]] i [[Antunes]], [[2011]]
+| {{Kpt|Mateus, Jacobs, Schulp, Polcyn, Tavares, Neto, Morais}} i {{Kpt|Antunes}}, 2011
 |}
 ==Bibliografia==
 <small>
-Octávio Mateus, Louis L. Jacobs, Anne S. Schulp, Michael J. Polcyn, Tatiana S. Tavares, André Buta Neto, Maria Luísa Morais and Miguel T. Antunes (2011) "Angolatitan adamastor, a new sauropod dinosaur and the first record from Angola", Anais da Academia Brasileira de Ciências, 83(1): 1-13
+D'Emic, M. (2012) "The early evolution of titanosauriform sauropod dinosaurs" Zoological Journal of the Linnean Society, 166, 624-671 [[doi:10.1111/j.1096-3642.2012.00853.x]]
 </small>

← poprzednia wersja		Wersja z 13:35, 5 gru 2011
Linia 38:		Linia 38:

	[[Sauropodomorpha]]		[[Sauropodomorpha]]
−
−	~~[[Massopoda]]~~

	[[Sauropoda]]		[[Sauropoda]]

@@ Linia 54: / Linia 54: @@
 |-
 | colspan=2 |[[Plik:Angolatitan.jpg|400px|]]
-<small>Autor: Karen Carr, Fabio Pastori [http://www.datehookup.com/Thread-626762.htm]</small>
+<small>Autor: Karen Carr [http://www.karencarr.com/]</small>
 |}
@@ Linia 87: / Linia 87: @@
 ==Bibliografia==
 <small>
-Octávio Mateus, Louis L. Jacobs, Anne S. Schulp, Michael J. Polcyn, Tatiana S. Tavares, André Buta Neto, Maria Luísa Morais and Miguel T. Antunes: "Angolatitan adamastor, a new sauropod dinosaur and the first record from Angola", Anais da Academia Brasileira de Ciências (2011) 83(1): 1-13
+Octávio Mateus, Louis L. Jacobs, Anne S. Schulp, Michael J. Polcyn, Tatiana S. Tavares, André Buta Neto, Maria Luísa Morais and Miguel T. Antunes (2011) "Angolatitan adamastor, a new sauropod dinosaur and the first record from Angola", Anais da Academia Brasileira de Ciências, 83(1): 1-13
 </small>
 [[Kategoria:Dinosauria]]
 [[Kategoria:Saurischia]]
 [[Kategoria:Sauropoda]]
-[[Kategoria:Titanosauriformes]]
+[[Kategoria:Macronaria]]
 [[Kategoria:Afryka]]
 [[Kategoria:Angola]]