Aralosaurus - Historia wersji

Taurovenator o 19:35, 25 lip 2024

2024-07-25T19:35:51Z

Kamil Kamiński: /* Materiał kopalny i historia odkryć */

2024-03-05T08:14:24Z

‎Materiał kopalny i historia odkryć

Kamil Kamiński: /* Materiał kopalny i historia odkryć */

2024-03-05T08:12:50Z

‎Materiał kopalny i historia odkryć

Kamil Kamiński o 07:35, 5 mar 2024

2024-03-05T07:35:23Z

Paweł o 19:36, 4 mar 2024

2024-03-04T19:36:02Z

Taurovenator: /* Spis gatunków */

2024-03-04T14:58:35Z

‎Spis gatunków

Taurovenator: /* Spis gatunków */

2024-03-04T14:57:51Z

‎Spis gatunków

Taurovenator o 09:58, 4 mar 2024

2024-03-04T09:58:38Z

Taurovenator: /* Spis gatunków */

2024-03-04T07:58:46Z

‎Spis gatunków

Taurovenator: /* Pozycja systematyczna */

2024-03-04T07:52:22Z

‎Pozycja systematyczna

@@ Linia 53: / Linia 53: @@
 ==Pozycja systematyczna==
-Hadrozaur ten został początkowo zaliczony do [[klad|kladu]] [[Saurolophinae]] z powodu złudnego podobieństwa kości nosowych do kości nosowych przedstawiecieli [[Kritosaurini]]. Obecnie, po redeskryskrypcji [[klad]]u [[Lambeosaurinae]] (np. [[Godefroit]] i in., [[2008]] i [[2010]]; [[Albert Prieto-Márquez|Prieto-Márquez]], [[2010]]. Zob. kladogramy w [[Hadrosauridae]] i [[Iguanodontia#Hadrosauroidea]]. Co ciekawe, [[Gregory Paul]] w swej książce (2016) stwierdził, że aralozaur to kolejny gatunek kritozaura, czym zaprzecza najnowszym poglądom na temat systematyki tego gatunku.
+Hadrozaur ten został początkowo zaliczony do [[klad|kladu]] [[Saurolophinae]] z powodu złudnego podobieństwa kości nosowych do kości nosowych przedstawiecieli [[Kritosaurini]]. Obecnie, po redeskryskrypcji [[klad]]u [[Lambeosaurinae]] (np. [[Godefroit]] i in., [[2008]] i [[2010]]; [[Albert Prieto-Márquez|Prieto-Márquez]], [[2010]]. Zob. kladogramy w [[Hadrosauridae]] i [[Iguanodontia#Hadrosauroidea]]. Co ciekawe, [[Gregory Paul]] w swej książce (2024) stwierdził, że aralozaur to kolejny gatunek kritozaura, czym zaprzecza najnowszym poglądom na temat systematyki tego gatunku.
 ==Etymologia==
@@ Linia 90: / Linia 90: @@
 Prieto-Márquez, A. (2010) Global phylogeny of hadrosauridae (Dinosauria: Ornithopoda) using parsimony and Bayesian methods. Zoological Journal of the Linnean Society 159: 135-502
-ROZHDESTVENSKY, A. K. (1968). "{Hadrosaurs of Kazakhstan}". [W] Tatarinov, L. P. i in.. (red.). "Upper Paleozoic and Mesozoic Amphibians and Reptiles". Akademia Nauk S.S.S.R., Moscow, pp. 97-141. (tłumaczone z rosyjskiego).
+Rozhdestvensky, A. K. (1968). "{Hadrosaurs of Kazakhstan}". [W] Tatarinov, L. P. i in.. (red.). "Upper Paleozoic and Mesozoic Amphibians and Reptiles". Akademia Nauk S.S.S.R., Moscow, pp. 97-141. (tłumaczone z rosyjskiego).
-http://en.wikipedia.org/wiki/Aralosaurus
+Paul, G.S. (2024) "The Princeton Field Guide to Dinosaurs" (3. edycja). wyd. Princeton University.
 <references/></small>

@@ Linia 40: / Linia 40: @@
 ==Materiał kopalny i historia odkryć==
-[[Holotyp]] (PIN 2229) to [[artykułowany|artykułowana]] niekompletna czaszka. Znane jej elementy to większość dachu czaszki, puszka mózgowa oraz lewa strona trzewioczaszki. [[Anatoly Rozhdestvensky|Rożdestwienski]] w swym opisie wspominał również o innych elementach szkieletu (cała kość udowa i k. śródstopia,fragmentaryczne kości kończyn przednich i tylnych oraz kompletna żuchwa, środkowa część łuku nosowego i zęby) lecz obecnie uznawane są one za zaginione (Godefroit, Alifanov i Bolotsky, 2004). Wg [[Gregory Paul|Paula]] osobnik ten w chwili śmierci był dużym osobnikiem młodocianym (Paul, 2016).
+[[Holotyp]] (PIN 2229) to [[artykułowany|artykułowana]] niekompletna czaszka. Znane jej elementy to większość dachu czaszki, puszka mózgowa oraz lewa strona trzewioczaszki. [[Anatoly Rozhdestvensky|Rożdestwienski]] w swym opisie wspominał również o innych elementach szkieletu (cała kość udowa i k. śródstopia, fragmentaryczne kości kończyn przednich i tylnych oraz kompletna żuchwa, środkowa część łuku nosowego i zęby) lecz obecnie uznawane są one za zaginione (Godefroit, Alifanov i Bolotsky, 2004). Wg [[Gregory Paul|Paula]] osobnik ten w chwili śmierci był dużym osobnikiem młodocianym (Paul, 2016).
 Okaz typowy został znaleziony w pokładach [[santon|santońsko]]-[[kampan|kampańskiej]] [[formacja|formacji]] [[Bostobe]] (znanej również pod nazwą  formacji Beleuta) w lokalizacji Sakh-Sakh podczas wypraw paleontologicznych radzieckich badaczy w głąb południowo-wschodnich części ZSRR. Został opisany w 1968 roku przez słynnego radzieckiego paleontologa Anatolija Rożdestwienskiego, który zaliczył go do Hadrosaurinae (dzisiejsze Saurolophinae). Jakiś czas później większość szczątków przypisywanych temu gatunkowi zaginęła. W 2004 roku zespół prowadzony przez [[Pascal Godefroit|Pascala Godefroita]] na nowo opisał pozostałe szczątki tego dinozaura kaczodziobego.

@@ Linia 40: / Linia 40: @@
 ==Materiał kopalny i historia odkryć==
-[[Holotyp]] (PIN 2229) to [[artykułowany|artykułowana]] niekompletna czaszka. Znane jej elementy to większość dachu czaszki, puszka mózgowa oraz lewa strona trzewioczaszki. [[Anatoly Rozhdestvensky|Rożdestwienski]] w swym opisie wspominał również o innych elementach szkieletu (całą kość udową i k. śródstopia,fragmentaryczne kości kończyn przednich i tylnych oraz kompletną żuchwę, środkową część łuku nosowego i zęby) lecz obecnie uznawane są za zaginione (Godefroit, Alifanov i Bolotsky, 2004). Wg [[Gregory Paul|Paula]] osobnik ten w chwili śmierci był dużym osobnikiem młodocianym (Paul, 2016).
+[[Holotyp]] (PIN 2229) to [[artykułowany|artykułowana]] niekompletna czaszka. Znane jej elementy to większość dachu czaszki, puszka mózgowa oraz lewa strona trzewioczaszki. [[Anatoly Rozhdestvensky|Rożdestwienski]] w swym opisie wspominał również o innych elementach szkieletu (cała kość udowa i k. śródstopia,fragmentaryczne kości kończyn przednich i tylnych oraz kompletna żuchwa, środkowa część łuku nosowego i zęby) lecz obecnie uznawane są one za zaginione (Godefroit, Alifanov i Bolotsky, 2004). Wg [[Gregory Paul|Paula]] osobnik ten w chwili śmierci był dużym osobnikiem młodocianym (Paul, 2016).
 Okaz typowy został znaleziony w pokładach [[santon|santońsko]]-[[kampan|kampańskiej]] [[formacja|formacji]] [[Bostobe]] (znanej również pod nazwą  formacji Beleuta) w lokalizacji Sakh-Sakh podczas wypraw paleontologicznych radzieckich badaczy w głąb południowo-wschodnich części ZSRR. Został opisany w 1968 roku przez słynnego radzieckiego paleontologa Anatolija Rożdestwienskiego, który zaliczył go do Hadrosaurinae (dzisiejsze Saurolophinae). Jakiś czas później większość szczątków przypisywanych temu gatunkowi zaginęła. W 2004 roku zespół prowadzony przez [[Pascal Godefroit|Pascala Godefroita]] na nowo opisał pozostałe szczątki tego dinozaura kaczodziobego.

@@ Linia 47: / Linia 47: @@
 ===Anatomia===
 [[Plik:Aralosaurus LM.png|thumb| Hipotetyczna rekonstrukcja czaszki aralozaura. Autor: Levi bernardo [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Aralosaurus_LM.png].]]
-Cechą charakterystyczną aralozaura była wysoka narośl na jego nosie. Przypominała ona twór występujący u ''[[Kritosaurus]]'', a przede wszystkim ''[[Gryposaurus]]'' (o ile nie jest on młodszym [[synonim]]em kritozaura).  Kości nosowe mocno wznosiły się ku górze zasłaniając orbity, tworząc podstawę dla pustego w środku tworu, zapewne przypominającego grzebień. Obecnie wiemy też, że kości nosowe są złamane, przez co trudno zrekonstruować kształt oraz wielkość tej struktury. Zachowała się jednak wielka szczelina z tylnej części kości nosowych prowadząca do dróg oddechowych pod grzebieniem (cecha charakterystyczna lambeozaurynów).Kość łzowa zaś z boku miała budowę trapezoidalną. Od innych lambeozaurynów różnił się pierwotną, niezmodyfikowaną budową kości ciemieniowych i brakiem udziału k. przednosowych skierowanych poziomo w budowę grzebienia. z W czaszce tkwiły tzw. baterie zębowe, składające się z ok. 1000 małych ząbków ułożonych w 30 rzędach. Takie uzębienie było wysoce efektywne w spożywaniu pokarmu roślinnego.
+Cechą charakterystyczną aralozaura była wysoka narośl na jego nosie. Przypominała ona twór występujący u ''[[Kritosaurus]]'', a przede wszystkim ''[[Gryposaurus]]'' (o ile nie jest on młodszym [[synonim]]em kritozaura). Kości nosowe mocno wznosiły się ku górze zasłaniając orbity, tworząc podstawę dla pustego w środku tworu, zapewne przypominającego grzebień. Obecnie wiemy też, że kości nosowe są złamane, przez co trudno zrekonstruować kształt oraz wielkość tej struktury. Zachowała się jednak wielka szczelina z tylnej części kości nosowych prowadząca do dróg oddechowych pod grzebieniem (cecha charakterystyczna lambeozaurynów). Kość łzowa zaś z boku miała budowę trapezoidalną. Od innych lambeozaurynów różnił się pierwotną, niezmodyfikowaną budową kości ciemieniowych i brakiem udziału k. przednosowych skierowanych poziomo w budowę grzebienia. W czaszce tkwiły tzw. baterie zębowe, składające się z ok. 1000 małych ząbków ułożonych w 30 rzędach. Takie uzębienie było wysoce efektywne w spożywaniu pokarmu roślinnego.
 ===Rozmiary===

@@ Linia 36: / Linia 36: @@
 }}
 ==Wstęp==
 ''Aralosaurus'' to [[rodzaj]] słabo poznanego hadrozauryda z grupy [[Lambeosaurinae|lambeozaurynów]]. Żył na terenie dzisiejszego [[Kazachstan]]u w drugiej połowie późnej kredy.

@@ Linia 74: / Linia 74: @@
 |-
 | = ''[[Kritosaurus]]'' tuberiferus
-| {{Kpt|({{Kpt|Rozhdestvensky}}[[Paul]]}}, [[2010]]
+| {{Kpt|({{Kpt|Rozhdestvensky}}, 1968) [[Paul]]}}, [[2010]]
 |}

@@ Linia 66: / Linia 66: @@
 | {{V|''A. tuberiferus''}}
 | {{Kpt|Rozhdestvensky}}, 1968
 |-
 | = ''[[Kritosaurus]]'' tuberiferus

@@ Linia 54: / Linia 54: @@
 ==Pozycja systematyczna==
-Hadrozaur ten został początkowo zaliczony do [[klad|kladu]] [[Saurolophinae]] z powodu złudnego podobieństwa kości nosowych do kości nosowych przedstawiecieli [[Kritosaurini]]. Obecnie, po redeskry [[klad]]u [[Lambeosaurinae]] (np. [[Godefroit]] i in., [[2008]] i [[2010]]; [[Albert Prieto-Márquez|Prieto-Márquez]], [[2010]]. Zob. kladogramy w [[Hadrosauridae]] i [[Iguanodontia#Hadrosauroidea]].
+Hadrozaur ten został początkowo zaliczony do [[klad|kladu]] [[Saurolophinae]] z powodu złudnego podobieństwa kości nosowych do kości nosowych przedstawiecieli [[Kritosaurini]]. Obecnie, po redeskry [[klad]]u [[Lambeosaurinae]] (np. [[Godefroit]] i in., [[2008]] i [[2010]]; [[Albert Prieto-Márquez|Prieto-Márquez]], [[2010]]. Zob. kladogramy w [[Hadrosauridae]] i [[Iguanodontia#Hadrosauroidea]]. Co ciekawe, [[Gregory Paul]] w swej książce (2016) stwierdził, że aralozaur to kolejny gatunek kritozaura, czym zaprzecza najnowszym poglądom na temat systematyki tego gatunku.
 ==Etymologia==