Augustynolophus - Historia wersji

Taurovenator o 16:48, 27 maj 2024

2024-05-27T16:48:52Z

Taurovenator o 18:53, 20 paź 2023

2023-10-20T18:53:43Z

Mateusz: /* Historia odkrycia */

2016-02-19T16:45:22Z

‎Historia odkrycia

Dino: /* Spis gatunków */

2014-08-29T20:46:13Z

‎Spis gatunków

Dino o 09:14, 12 lip 2014

2014-07-12T09:14:51Z

Dino o 09:09, 12 lip 2014

2014-07-12T09:09:06Z

Dino: /* Filogeneza */

2014-07-11T09:37:27Z

‎Filogeneza

Dino: /* Etymologia */

2014-07-11T08:59:44Z

‎Etymologia

Dino: /* Filogeneza */

2014-07-11T08:59:25Z

‎Filogeneza

Dino: /* Filogeneza */

2014-07-11T08:57:02Z

‎Filogeneza

← poprzednia wersja		Wersja z 16:48, 27 maj 2024
Linia 119:		Linia 119:
	[[Kategoria:Kreda]]		[[Kategoria:Kreda]]
	[[Kategoria:Mastrycht]]		[[Kategoria:Mastrycht]]
		+	[[Kategoria:Do sprawdzenia]]

@@ Linia 51: / Linia 51: @@
 | colspan=2 |
 <display_points type="terrain" zoom=3>
-.6424519, -120.67712019999999|Panoche Tumey Hills, hrabstwo Fresno, formacja [[Moreno]], Kalifornia, [[USA]]|<small>''[[Augustynolophus]]'' morrisi - LACM/CIT 2852 ([[holotyp]]) i  LACM/CIT 2760.</small>
+.6424519, -120.67712019999999~Panoche Tumey Hills, hrabstwo Fresno, formacja [[Moreno]], Kalifornia, [[USA]]~<small>''[[Augustynolophus]]'' morrisi - LACM/CIT 2852 ([[holotyp]]) i  LACM/CIT 2760.</small>
 </display_points><small>Występowanie ''Augustynolophus morrisi''.</small>
 |}

@@ Linia 62: / Linia 62: @@
 Ryc. 2. Przedstawiciele [[Saurolophini]]. A) ''[[Prosaurolophus]] maximus'', B) ''[[Saurolophus]] [[Saurolophus#S._angustirostris|angustirostris]]'', C) ''[[Saurolophus]] [[Saurolophus#Saurolophus_osborni|osborni]]'', D) ''[[Augustynolophus]] morrisi''.<br>Na podstawie: Prieto-Márquez ''et al.'', 2014<ref name="PM2014"></ref>.]]
 W latach 1939-1940 Chester Stock wraz z zespołem z Instytutu Technologii w Kaliifornii, zebrał dwa niekompletne szkielety hadrozaurydów, zawierające częściowo zachowane czaszki. Okazy te zostały znalezione w skałach późno[[kreda|kredowej]] formacji [[Moreno]] (Kalifornia; [[USA]]). W 1973 roku paleontolog William J. Morris zaklasyfikował te skamieniałości jako [[cf.]] ''Saurolophus'' [[sp.]]<ref name="Morris'73"></ref>. W 2010 roku Phill Bell i David Evans sugerowali, że kalifornijski hadrozauryd jest taksonem siostrzanym do ''Saurolophus'' lub ''Edmontosaurus'', jednak nie należy do żadnego z nich<ref name="BE10">Bell, P.R. & Evans, D.C., 2010. Revision of the status of ''Saurolophus'' (Hadrosauridae) from California, USA. ''Canadian Journal of Earth Sciences'', 47(11), 1417-1426.
-</ref>. W 2013 roku [[Prieto-Márquez]] i Wagner umieścili go jako nowy gatunek w obrębie rodzaju ''[[Saurolophus]]'' - ''S. morrisi''<ref name="PM13"></ref>, zaś w 2014 roku ustanowili dla niego nową [[nazwa|nazwę]] [[rodzaj]]ową - ''Augustynolophus''<ref name="PM2014"></ref>.
+</ref>. W 2013 roku Prieto-Márquez i Wagner umieścili go jako nowy gatunek w obrębie rodzaju ''[[Saurolophus]]'' - ''S. morrisi''<ref name="PM13"></ref>, zaś w 2014 roku ustanowili dla niego nową [[nazwa|nazwę]] [[rodzaj]]ową - ''Augustynolophus''<ref name="PM2014"></ref>.
 ===Materiał kopalny===

@@ Linia 103: / Linia 103: @@
 |-
 ! ''A. morrisi''
-| {{Kpt|Prieto-Márquez, Wagner, Bell, Chiappe}}, 2014
+| ({{Kpt|Prieto-Márquez, Wagner}}, [[2013]]) {{Kpt|Prieto-Márquez, Wagner, Bell, Chiappe}}, 2014
 |-
 | =''[[Saurolophus]] morrisi''

@@ Linia 15: / Linia 15: @@
 |-
 ! '''Długość''':
-| ~10 m
+| ? ''~10 m''
 |-
 ! '''Masa''':
-| ~2,5 t
+| ? ''~2,5 t''
 |-
 ! '''[[:Kategoria:Lokacje|Miejsce występowania]]''':
@@ Linia 61: / Linia 61: @@
 [[Plik:Saurolophini.png|300px|thumb|right|
 Ryc. 2. Przedstawiciele [[Saurolophini]]. A) ''[[Prosaurolophus]] maximus'', B) ''[[Saurolophus]] [[Saurolophus#S._angustirostris|angustirostris]]'', C) ''[[Saurolophus]] [[Saurolophus#Saurolophus_osborni|osborni]]'', D) ''[[Augustynolophus]] morrisi''.<br>Na podstawie: Prieto-Márquez ''et al.'', 2014<ref name="PM2014"></ref>.]]
-W latach 1939-1940 Chester Stock wraz z zespołem z Instytutu Technologii w Kaliifornii, zebrał dwa niekompletne szkielety hadrozaurydów, zawierające częściowo zachowane czaszki. Okazy te zostały znalezione w skałach późno[[kreda|kredowej]] formacji [[Moreno]] (Kalifornia; [[USA]]). W 1973 roku paleontolog William J. Morris zaklasyfikował te skamieniałości jako [[cf.]] ''Saurolophus'' [[sp.]]<ref name="Morris'73"></ref>. W 2010 roku Phill Bell i David Evans sugerowali, że kalifornijski hadrozauryd jest taksonem siostrzanym do ''Saurolophus'' lub ''Edmontosaurus'', jednak nie należy do żadnego z nich<ref>Bell,Evans,2010</ref>. W 2013 roku [[Prieto-Márquez]] i Wagner umieścili go jako nowy gatunek w obrębie rodzaju ''[[Saurolophus]]'' - ''S. morrisi''<ref name="PM13"></ref>, zaś w 2014 roku ustanowili dla niego nową [[nazwa|nazwę]] [[rodzaj]]ową - ''Augustynolophus''<ref name="PM2014"></ref>.
+W latach 1939-1940 Chester Stock wraz z zespołem z Instytutu Technologii w Kaliifornii, zebrał dwa niekompletne szkielety hadrozaurydów, zawierające częściowo zachowane czaszki. Okazy te zostały znalezione w skałach późno[[kreda|kredowej]] formacji [[Moreno]] (Kalifornia; [[USA]]). W 1973 roku paleontolog William J. Morris zaklasyfikował te skamieniałości jako [[cf.]] ''Saurolophus'' [[sp.]]<ref name="Morris'73"></ref>. W 2010 roku Phill Bell i David Evans sugerowali, że kalifornijski hadrozauryd jest taksonem siostrzanym do ''Saurolophus'' lub ''Edmontosaurus'', jednak nie należy do żadnego z nich<ref name="BE10">Bell, P.R. & Evans, D.C., 2010. Revision of the status of ''Saurolophus'' (Hadrosauridae) from California, USA. ''Canadian Journal of Earth Sciences'', 47(11), 1417-1426.
 ===Materiał kopalny===
@@ Linia 73: / Linia 74: @@
 Zaurolof o następującej [[autapomorfia|autapomorfii]]: k. zaoczodołowa z ornamentacją w postaci szerokiego, pochyłego rowka na wyrostku k. jarzmowej (ryc. ZZ).
-''S. morrisi'' różni się od mongolskiego i kanadyjskiego gatunku również dwiema innymi, mniej jasnymi cechami. Zewnętrzny otwór nosowy, zarówno u ''[[Prosaurolophus]]'' jak i ''Saurolophus'' jest wydłużony i szparkowaty, tworząc ciasno zwężone, niemal V-kształtne zakończenie pyskowo-wewnętrzne (''rostroventral terminus''). Podczas gdy u ''S. morrisii'' wyraźnie ostry przedni koniec otworu posiada V-kształtną pyskową krawędź, ale nie jest jasne, czy nozdrze było szparkowate. Co więcej, k. przedszczękowa i szczękowa okazu LACM/CIT 2852, ma o wiele głębsze otwarcie. Być może jest to efekt deformacji okazu w trakcie [[diageneza|diagenezy]] (tworzenia skały), jak sugerują Bell i Evans<ref>B&E'10</ref>, ale nie jest jasne, jak taka deformacja mogłaby wpłynąć na geometryczne przekształcenie kostnych nozdrzy, przez co autorzy opisu ''S. morrisi'' uznają, że skamieniałości przedstawiają oryginalną morfologię zwierzęcia<ref>PM12</ref>.
+''S. morrisi'' różni się od mongolskiego i kanadyjskiego gatunku również dwiema innymi, mniej jasnymi cechami. Zewnętrzny otwór nosowy, zarówno u ''[[Prosaurolophus]]'' jak i ''Saurolophus'' jest wydłużony i szparkowaty, tworząc ciasno zwężone, niemal V-kształtne zakończenie pyskowo-wewnętrzne (''rostroventral terminus''). Podczas gdy u ''S. morrisii'' wyraźnie ostry przedni koniec otworu posiada V-kształtną pyskową krawędź, ale nie jest jasne, czy nozdrze było szparkowate. Co więcej, k. przedszczękowa i szczękowa okazu LACM/CIT 2852, ma o wiele głębsze otwarcie. Być może jest to efekt deformacji okazu w trakcie [[diageneza|diagenezy]] (tworzenia skały), jak sugerują Bell i Evans<ref name="BE10"></ref>, ale nie jest jasne, jak taka deformacja mogłaby wpłynąć na geometryczne przekształcenie kostnych nozdrzy, przez co autorzy opisu ''S. morrisi'' uznają, że skamieniałości przedstawiają oryginalną morfologię zwierzęcia<ref name="PM13"></ref>.
 ==Klasyfikacja==

@@ Linia 15: / Linia 15: @@
 |-
 ! '''Długość''':
-| do 12 m
+| ~10 m
 |-
 ! '''Masa''':
-| 3 t
+| ~2,5 t
 |-
 ! '''[[:Kategoria:Lokacje|Miejsce występowania]]''':
@@ Linia 25: / Linia 25: @@
 |-
 ! '''[[:Kategoria:Czas|Czas występowania]]'''
-| 83,5-65,5 [[Ma]]
+| 68-66 [[Ma]]
-<small>późna [[kreda]] ([[kampan]]-[[mastrycht]])</small>
+<small>późna [[kreda]] (późny [[mastrycht]])</small>
 |-
 ! '''Systematyka'''
@@ Linia 44: / Linia 44: @@
 [[Saurolophini]]
 |-
-| colspan=2 |[[Plik:Augustynolophus.jpg|400px]]
+| colspan=2 |[[Plik:Saurolophus morrisi.jpg|400px]]
-<small>Ryc. 1.</small>
+<small>Ryc. 1. Porównanie czaszki ''[[Saurolophus]] osborni'' (u góry) z czaszką <br>''Augustynolophus morrisi'' (u dołu).<br>© Prieto-Márquez & Wagner, 2013<ref name="PM13"></ref></small>
 |-
 ! colspan=2 | Mapa znalezisk:
@@ Linia 54: / Linia 54: @@
 </display_points><small>Występowanie ''Augustynolophus morrisi''.</small>
 |}
 ===Historia odkrycia===
+[[Plik:Saurolophini.png|300px|thumb|right|
-W latach 1939-1940 Chester Stock wraz z zespołem z Instytutu Technologii w Kaliifornii, zebrał dwa niekompletne szkielety hadrozaurydów, zawierające częściowo zachowane czaszki. Okazy te zostały znalezione w skałach późno[[kreda|kredowej]] formacji [[Moreno]] (Kalifornia; [[USA]]). W 1973 roku paleontolog William J. Morris zaklasyfikował te skamieniałości jako [[cf.]] ''Saurolophus'' [[sp.]]<ref>Morris,73</ref>. W 2010 roku Phill Bell i David Evans sugerowali, że kalifornijski hadrozauryd jest taksonem siostrzanym do ''Saurolophus'' lub ''Edmontosaurus'', jednak nie należy do żadnego z nich<ref>Bell,Evans,2010</ref>. Jednakże w 2013 roku Prieto-Marquez i Wagner ustanowili dlań nowy gatunek w obrębie rodzaju ''Saurolophus'' - ''S. morrisi''<ref>p-m,w,2012</ref>.
+Ryc. 2. Przedstawiciele [[Saurolophini]]. A) ''[[Prosaurolophus]] maximus'', B) ''[[Saurolophus]] [[Saurolophus#S._angustirostris|angustirostris]]'', C) ''[[Saurolophus]] [[Saurolophus#Saurolophus_osborni|osborni]]'', D) ''[[Augustynolophus]] morrisi''.<br>Na podstawie: Prieto-Márquez ''et al.'', 2014<ref name="PM2014"></ref>.]]
 ===Materiał kopalny===
 [[Holotyp]]: LACM/CIT 2852 - szkielet, wraz z fragmentem lewej i większością prawej k. przedszczękowej, obiema k. szczękowymi, prawą k. jarzmową, prawą k. kwadratowo-jarzmową, częściową prawą k. kwadratową; prawą k. zaoczodołową, bocznopotyliczny (''paroccipital'') wyrostek prawej k. zewnętrznopotylicznej (''exoccipital''), k. przedzębowa, prawa i przedni fragment lewej k. zębowej, częsciowa k. kątowa górna, k. kątowa i płatowa; kręgi szyjne, grzbietowe i ogonowe, częściowa prawa łopatka, obie k. łokciowe, III k. śródstopia, różne elementy kończyn przednich i tylnych.
@@ Linia 70: / Linia 73: @@
 Zaurolof o następującej [[autapomorfia|autapomorfii]]: k. zaoczodołowa z ornamentacją w postaci szerokiego, pochyłego rowka na wyrostku k. jarzmowej (ryc. ZZ).
-''S. morrisi'' różni się od mongolskiego i kanadyjskiego gatunku również dwiema innymi, mniej jasnymi cechami. Zewnętrzny otwór nosowy, zarówno u ''[[Prosaurolophus]]'' jak i ''Saurolophus'' jest wydłużony i szparkowaty, tworząc ciasno zwężone, niemal V-kształtne zakończenie pyskowo-wewnętrzne (''rostroventral terminus''). Podczas gdy u ''S. morrisii'' wyraźnie ostry przedni koniec otworu posiada V-kształtną pyskową krawędź, ale nie jest jasne, czy nozdrze było szparkowate. Co więcej, k. przedszczękowa i szczękowa okazu LACM/CIT 2852, ma o wiele głębsze otwarcie. Być może jest to efekt deformacji okazu w trakcie [[diageneza|diagenezy]] (tworzenia skały), jak sugerują Bell i Evans<ref>B&E'10</ref>, ale nie jest jasne, jak taka deformacja mogłaby wpłynąć na geometryczne przekształcenie kostnych nozdrzy, przez co autorzy opisu ''S. morrisi'' uznają, że skamieniałości przedstawiają oryginalną morfologię zwierzęcia<ref>P-m'12</ref>.
+''S. morrisi'' różni się od mongolskiego i kanadyjskiego gatunku również dwiema innymi, mniej jasnymi cechami. Zewnętrzny otwór nosowy, zarówno u ''[[Prosaurolophus]]'' jak i ''Saurolophus'' jest wydłużony i szparkowaty, tworząc ciasno zwężone, niemal V-kształtne zakończenie pyskowo-wewnętrzne (''rostroventral terminus''). Podczas gdy u ''S. morrisii'' wyraźnie ostry przedni koniec otworu posiada V-kształtną pyskową krawędź, ale nie jest jasne, czy nozdrze było szparkowate. Co więcej, k. przedszczękowa i szczękowa okazu LACM/CIT 2852, ma o wiele głębsze otwarcie. Być może jest to efekt deformacji okazu w trakcie [[diageneza|diagenezy]] (tworzenia skały), jak sugerują Bell i Evans<ref>B&E'10</ref>, ale nie jest jasne, jak taka deformacja mogłaby wpłynąć na geometryczne przekształcenie kostnych nozdrzy, przez co autorzy opisu ''S. morrisi'' uznają, że skamieniałości przedstawiają oryginalną morfologię zwierzęcia<ref>PM12</ref>.
 ==Klasyfikacja==
@@ Linia 88: / Linia 90: @@
 }}
 }}
-[[Kladogram]] ukazujący relacje ''[[Augustynolophus]]'' w obrębie [[Saurolophini]] (za: Prieto-Márquez ''et al.'', 2014.<ref name="PM2014">Augustynolophus</ref>).
+[[Kladogram]] ukazujący relacje ''[[Augustynolophus]]'' w obrębie [[Saurolophini]] (za: Prieto-Márquez ''et al.'', 2014.<ref name="PM2014">Prieto-Márquez, A., Wagner, J.R., Bell, P.R. & Chiappe, L.M., 2014. [[doi:10.1017/S0016756814000284|The late-surviving ‘duck-billed’ dinosaur ''Augustynolophus'' from the upper Maastrichtian of western North America and crest evolution in Saurolophini.]] ''Geological Magazine''.
 ==Etymologia==
-''S. morrisi'' honoruje paleontologa [[William Morris|Williama J. Morrisa]], który wsławił się badaniami nad morfologią funkcjonalną i historią ewolucyjną hadrozaurydów z wybrzeża Pacyfiku i Środkowego Zachodu Ameryki Północnej<ref name="PM12">Prieto-Márquez, A., Wagner, J.R. 2012. ''Saurolophus morrisi'', a new species of hadrosaurid dinosaur from the Late Cretaceous of the Pacific coast of North America. ''[[Acta Palaeontologica Polonica]] (w druku)''</ref>. Był pierwszym naukowcem, który sugerował przynależność kalifornijskiego hadrozauryda do rodzaju ''Saurolophus''<ref>Morris,73</ref>.
+[[Nazwa]] [[rodzaj]]owa honoruje Gretchen Augustyn i jej rodzinę, która wspierała projekty naukowe i edukacyjne prowadzone przez Dinosaur Institute z Muzeum Historii Naturalnej w Los Angeles. Przyrostek ''-lophus'' oznacza "grzebień" i odnosi się do pokrewieństwa dinozaura z innymi przedstawicielami [[plemię|plemienia]] Saurolophini. Nazwa [[gatunek|gatunkowa]], ''morrisi'', honoruje paleontologa [[William Morris|Williama J. Morrisa]], który wsławił się badaniami nad morfologią funkcjonalną i historią ewolucyjną hadrozaurydów z wybrzeża Pacyfiku i Środkowego Zachodu Ameryki Północnej<ref name="PM13">Prieto-Márquez, A., Wagner, J.R., 2013. [[doi:10.4202/app.2011.0049|''Saurolophus morrisi'', a new species of hadrosaurid dinosaur from the Late Cretaceous of the Pacific coast of North America]]. ''[[Acta Palaeontologica Polonica]] (w druku)''</ref>. Był pierwszym naukowcem, który sugerował przynależność kalifornijskiego hadrozauryda do rodzaju ''Saurolophus''<ref name="Morris'73">Morris, W.J., 1973. A review of Pacific coast hadrosaurs. ''Journal of Paleontology'' 47: 551–561.</ref>. Nazwę ''Augustynolophus morrisi'' można zatem przetłumaczyć jako "grzebień Augustyn i Morrisa".
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 105: / Linia 108: @@
 |}
 <small><references/></small>

@@ Linia 73: / Linia 73: @@
-==[[Filogeneza]]==
+==Klasyfikacja==
 {{Drzewo}}
 {{klad| style=font-size:90%; line-height:100%

@@ Linia 88: / Linia 88: @@
 }}
 }}
-Najbardziej [[parsymonia|parsymoniczne]] [[drzewo]] uzyskane w [[analiza filogenetyczna|analizie filogenetycznej]] w: Prieto-Márquez ''et al.'', 2014.<ref name="PM2014">Augustynolophus</ref>.
+[[Kladogram]] ukazujący relacje ''[[Augustynolophus]]'' w obrębie [[Saurolophini]] (za: Prieto-Márquez ''et al.'', 2014.<ref name="PM2014">Augustynolophus</ref>).
 ===Etymologia===

@@ Linia 76: / Linia 76: @@
 {{Drzewo}}
 {{klad| style=font-size:90%; line-height:100%
-|label1='''[[Saurolophidae]]'''
+|label1='''[[Saurolophini]]'''
 |1={{klad
 |1=''[[Prosaurolophus]] maximus''
 |2={{klad
@@ Linia 130: / Linia 84: @@
 |1=''[[Saurolophus]] [[Saurolophus#Saurolophus_osborni|osborni]]''
 |2=''[[Saurolophus]] [[Saurolophus#S._angustirostris|angustirostris]]''
 }}
 }}