Bonitasaura - Historia wersji

Paweł o 08:12, 3 kwi 2025

2025-04-03T08:12:28Z

Paweł o 20:21, 3 lut 2023

2023-02-03T20:21:04Z

Paweł: Poprawki

2023-01-21T23:30:42Z

Poprawki

Paweł o 21:54, 20 sty 2023

2023-01-20T21:54:17Z

Paweł: Poprawa opisu

2023-01-20T15:07:09Z

Poprawa opisu

Podgląd zmian

Nazuul: ryc., do sprawdzenia systematyka

2016-11-28T19:10:03Z

ryc., do sprawdzenia systematyka

Mateusz: mapka

2016-02-26T14:34:31Z

mapka

Mateusz o 10:47, 23 lut 2016

2016-02-23T10:47:23Z

Mateusz o 11:16, 22 paź 2013

2013-10-22T11:16:45Z

Mateusz: /* Anatomia */

2012-05-30T11:30:42Z

‎Anatomia

@@ Linia 5: / Linia 5: @@
   |nazwa                  = ''Bonitasaura'' (bonitazaura)
   |długość                = 10,3 m (młodociany osobnik) <ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R., & Larramendi, A. (2020). "Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs". Princeton University Press. </ref>
-  |wysokość               =
+  |wysokość               = 2,9 m (w ramionach - młodociany osobnik) <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
   |masa                   = 5,5 t (młodociany osobnik) <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
   |dieta                  = roślinożerny
   |miejsce                = [[Argentyna]] - Río Negro
 <small>([[formacja]] [[Bajo de la Carpa]])</small>
-|czas                   = {{Występowanie|86|84}}
+|czas                   = {{Występowanie|85.5|83.6}}
-ok. 86-84 [[Ma]]<br>
+ok. 85,5-83.6 [[Ma]]<br>
 <small>[[późna kreda]] ([[santon]])</small>
   |systematyka
@@ Linia 21: / Linia 21: @@
 [[Sauropoda]]
 [[Somphospondyli]]
@@ Linia 34: / Linia 36: @@
 |PorównanieDługość      =
   |mapa                   =
-<display_points type="terrain" zoom=3>
+<display_points type="terrain" zoom=4>
 .1° S, 67.5° W~Verdecchia family field
 .6° S, 68.3° W~La Bonita Hill quarry
@@ Linia 40: / Linia 42: @@
 }}
 ==Wstęp==
-Bonitazaura to [[rodzaj]] zauropoda, który żył w późnej kredzie na terenie dzisiejszej Argentyny.
+Bonitazaura to [[rodzaj]] [[zauropod]]a, który żył w [[późna kreda|późnej kredzie]] na terenie dzisiejszej Argentyny.
 ==Materiał kopalny==
@@ Linia 54: / Linia 56: @@
 ==Lokalizacja odkrycia==
-Skamieniałe szczątki bonitazaury zostały odnalezione w osadach santońskiej formacji Bajo de la Carpa należącej do grupy Neuquén, na terenie prowincji Río Negro ([[Argentyna]], północno-wschodnia Patagonia).
+Skamieniałe szczątki bonitazaury zostały odnalezione w osadach [[santon|santońskiej]] [[formacja|formacji]] [[Bajo de la Carpa]] należącej do grupy Neuquén, na terenie prowincji Río Negro ([[Argentyna]], północno-wschodnia Patagonia).
 ==Anatomia==
-Zauropod ten cechuje się niezwykłymi cechami anatomicznymi, jak budowa kręgów, wyrostków neuralnych, czy niezwykłej jak na przedstawiciela tytanozaurów morfologii żuchwy. Jest ona wąska i prostokątna, podobna do tych występujących u niektórych [[bazalny]]ch [[Diplodocoidea|diplodokoidów]] – wykazuje z nimi zatem pewne cechy konwergentne. Zresztą fauna południowoamerykańskich zauropodów jest niezwykle urozmaicona pod względem morfologicznym (w przeciwieństwie do dinozaurów ptasiomiednicznych), a podobną żuchwę wykazuje także kontrowersyjny rodzaj ''[[Antarctosaurus]]'' (Gallina, 2011a; Gallina i Apesteguía, 2011b).
+[[Zauropod]] ten cechuje się niezwykłymi cechami anatomicznymi, jak budowa kręgów, wyrostków neuralnych, czy niezwykłej jak na przedstawiciela tytanozaurów morfologii żuchwy. Jest ona wąska i prostokątna, podobna do tych występujących u niektórych [[bazalny]]ch [[Diplodocoidea|diplodokoidów]] – wykazuje z nimi zatem pewne cechy konwergentne. Zresztą fauna południowoamerykańskich zauropodów jest niezwykle urozmaicona pod względem morfologicznym (w przeciwieństwie do dinozaurów ptasiomiednicznych), a podobną żuchwę wykazuje także kontrowersyjny rodzaj ''[[Antarctosaurus]]'' (Gallina, 2011; Gallina i Apesteguía, 2011).
 ==Paleopatologie==
@@ Linia 71: / Linia 73: @@
 |-
 |{{V| ''B. salgadoi''}}
-| {{Kpt|Apesteguía}}, 2004
+| {{Kpt|Apesteguía}}, [[2004]]
 |}
@@ Linia 78: / Linia 80: @@
 Apesteguía, S. (2004). ''Bonitasaura salgadoi'' gen. et sp. nov.: a beaked sauropod from the Late Cretaceous of Patagonia. Naturwissenschaften 91: 493–497 [[doi:10.1007/s00114-004-0560-6]]
-Gallina, P.A., Apesteguía, S. (2011a). "Cranial anatomy and phylogenetic position of the titanosaurian sauropod ''Bonitasaura salgadoi''". Acta Palaeontologica Polonica 56 (1): 45–60
+Gallina, P. A., & Apesteguía, S. (2011). "Cranial anatomy and phylogenetic position of the titanosaurian sauropod ''Bonitasaura salgadoi''". Acta Palaeontologica Polonica 56 (1): 45–60
-Gallina, P.A. (2011b). "Notes on the axial skeleton of the titanosaur ''Bonitasaura salgadoi'' (Dinosauria-Sauropoda)". Anais da Academia Brasileira de Ciências 83 (1): 235-245
+Gallina, P. A. (2011). "Notes on the axial skeleton of the titanosaur ''Bonitasaura salgadoi'' (Dinosauria-Sauropoda)". Anais da Academia Brasileira de Ciências 83 (1): 235-245
 Gallina, P. A., & Apesteguía, S. (2015). "Postcranial anatomy of ''Bonitasaura salgadoi'' (Sauropoda, titanosauria) from the Late Cretaceous of Patagonia". Journal of Vertebrate Paleontology, 35(3), e924957. [[doi:10.1080/02724634.2014.924957]]

@@ Linia 27: / Linia 27: @@
 [[Lithostrotia]]
 |grafika                = Bonitasaura salgadoi Skeletal.png
   |podpis                 = Rekonstrukcja szkieletu ''Bonitasaura''. Na biało zostały zaznaczone odnalezione elementy. Autor: Gunnar Bivens [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Bonitasaura_salgadoi_Skeletal.png]

@@ Linia 41: / Linia 41: @@
 ==Materiał kopalny==
-[[Holotyp]] numerze katalogowym MPCA 460 to: lewa kość czołowa, lewa kość ciemieniowa, prawa kość łzowa, lewa kość czworoboczna, prawa kość zębowa z 15 zębami, pojedynczy ząb, oś, trzy kręgi szyjne, pięć grzbietowych i 25 kręgów ogonowych, kilka żeber szyjnych i grzbietowych, pięć szewronów, fragment płyty mostkowej, niekompletna prawa kość ramienna, dwie lewe kości śródręcza, lewa kość łonowa, lewa kość kulszowa, lewa kość udowa, prawa kość piszczelowa, fragmentaryczna lewa kość strzałkowa oraz obydwie prawie kompletne kości śródstopia. Należy on do dojrzewającego osobnika.
+[[Holotyp]] numerze katalogowym MPCA 460 to: lewa kość czołowa, lewa kość ciemieniowa, prawa kość łzowa, lewa kość kwadratowa, prawa kość zębowa z 15 zębami, pojedynczy ząb, drugi kręg szyjny (''axis''), trzy kręgi szyjne, pięć grzbietowych i 25 kręgów ogonowych, kilka żeber szyjnych i grzbietowych, pięć szewronów, fragment płyty mostkowej, niekompletna prawa kość ramienna, dwie lewe kości śródręcza, lewa kość łonowa, lewa kość kulszowa, lewa kość udowa, prawa kość piszczelowa, fragmentaryczna lewa kość strzałkowa oraz obydwie prawie kompletne kości śródstopia. Należy on do dojrzewającego osobnika.
 Materiał przypisany to:
-Osobnik MPCA 467 jest tej samej wielkości co [[holotyp]] i zawiera: przedni trzon ogonowy, trzon środkowy, kompletną lewą kość łokciową, dystalny fragment lewej kości promieniowej, fragmentaryczne kości śródręcza, niekompletną kość udową, dystalny fragment lewej kości piszczelowej i kompletną lewą kość strzałkową.
+Osobnik MPCA 467 jest tej samej wielkości co [[holotyp]] i zawiera: trzon przedniego kręgu ogonowego, trzon środkowego kręgu ogonowego, kompletną lewą kość łokciową, dystalny fragment lewej kości promieniowej, fragmentaryczne kości śródręcza, niekompletną kość udową, dystalny fragment lewej kości piszczelowej i kompletną lewą kość strzałkową.
 Okaz MPCA 468 kompletna prawa kość piszczelowa.
@@ Linia 55: / Linia 55: @@
 ==Anatomia==
-Zauropod ten cechuje się niezwykłymi cechami anatomicznymi, jak budowa kręgów, wyrostków neuralnych, czy niezwykłej jak na przedstawiciela tytanozaurów morfologii żuchwy. Jest ona wąska i prostokątna, podobna do tych występujących u niektórych [[bazalny]]ch [[Diplodocoidea|diplodokoidów]] – wykazuje z nimi zatem pewne cechy konwergentne. Zresztą fauna południowoamerykańskich zauropodów jest niezwykle urozmaicona pod względem morfologicznym (w przeciwieństwie do dinozaurów ptasiomiednicznych), a podobną żuchwę wykazuje także kontrowersyjny rodzaj ''[[Antarctosaurus]]'' (Gallina i Apesteguía, 2011).
+Zauropod ten cechuje się niezwykłymi cechami anatomicznymi, jak budowa kręgów, wyrostków neuralnych, czy niezwykłej jak na przedstawiciela tytanozaurów morfologii żuchwy. Jest ona wąska i prostokątna, podobna do tych występujących u niektórych [[bazalny]]ch [[Diplodocoidea|diplodokoidów]] – wykazuje z nimi zatem pewne cechy konwergentne. Zresztą fauna południowoamerykańskich zauropodów jest niezwykle urozmaicona pod względem morfologicznym (w przeciwieństwie do dinozaurów ptasiomiednicznych), a podobną żuchwę wykazuje także kontrowersyjny rodzaj ''[[Antarctosaurus]]'' (Gallina, 2011a; Gallina i Apesteguía, 2011b).
 ==Paleopatologie==

@@ Linia 6: / Linia 6: @@
   |długość                = 10,3 m (młodociany osobnik) <ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R., & Larramendi, A. (2020). "Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs". Princeton University Press. </ref>
   |wysokość               =
-  |masa                   = 5,5 t (młodociany osobnik)<ref name="Molina-Larramendi"></ref>
+  |masa                   = 5,5 t (młodociany osobnik) <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
   |dieta                  = roślinożerny
   |miejsce                = [[Argentyna]] - Río Negro
@@ Linia 55: / Linia 55: @@
 ==Anatomia==
-Zauropod ten cechuje się niezwykłymi cechami anatomicznymi, jak budowa kręgów, wyrostków neuralnych, czy niezwykłej jak na przedstawiciela tytanozaurów morfologii żuchwy. Jest ona wąska i prostokątna, podobna do tych występujących u niektórych [[bazalny]]ch [[Diplodocoidea|diplodokoidów]] – wykazuje z nimi zatem pewne cechy konwergentne. Zresztą fauna południowoamerykańskich zauropodów jest niezwykle urozmaicona pod względem morfologicznym (w przeciwieństwie do dinozaurów ptasiomiednicznych), a podobną żuchwę wykazuje także kontrowersyjny rodzaj ''[[Antarctosaurus]]'' (Apesteguía, 2004).
+Zauropod ten cechuje się niezwykłymi cechami anatomicznymi, jak budowa kręgów, wyrostków neuralnych, czy niezwykłej jak na przedstawiciela tytanozaurów morfologii żuchwy. Jest ona wąska i prostokątna, podobna do tych występujących u niektórych [[bazalny]]ch [[Diplodocoidea|diplodokoidów]] – wykazuje z nimi zatem pewne cechy konwergentne. Zresztą fauna południowoamerykańskich zauropodów jest niezwykle urozmaicona pod względem morfologicznym (w przeciwieństwie do dinozaurów ptasiomiednicznych), a podobną żuchwę wykazuje także kontrowersyjny rodzaj ''[[Antarctosaurus]]'' (Gallina i Apesteguía, 2011).
 ==Paleopatologie==
-Gonzalez i in. (2017) zbadali dziwne struktury występujące u [[holotyp|okazu typowego]] ''Bonitasaura''. Na lewej kości udowej znajdował się duży owalny guz. Po dokładniej analizie
+Gonzalez i in. (2017) zbadali dziwne struktury występujące na kościach u [[holotyp|okazu typowego]] ''Bonitasaura''. Na lewej kości udowej znajdował się duży owalny guz. Po dokładniej analizie badacze stwierdzili, że był to łagodny nowotwór kości (''osteoblastoma''). III lewa kość śródstopia nosiła ślady narośli kostnych zwanych entezofitami. Jeden z kręgów ogonowych został naruszony przez infekcję nieznanego pochodzenia. Jest to pierwszy znany przypadek występowania trzech różnych chorób u jednego osobnika tytanozaura.
 ==Etymologia==
@@ Linia 77: / Linia 76: @@
 Apesteguía, S. (2004). ''Bonitasaura salgadoi'' gen. et sp. nov.: a beaked sauropod from the Late Cretaceous of Patagonia. Naturwissenschaften 91: 493–497 [[doi:10.1007/s00114-004-0560-6]]
-Gallina, P.A., Apesteguía, S. (2011a). "Cranial anatomy and phylogenetic position of the titanosaurian sauropod ''Bonitasaura salgadoi''. Acta Palaeontologica Polonica 56 (1): 45–60
+Gallina, P.A., Apesteguía, S. (2011a). "Cranial anatomy and phylogenetic position of the titanosaurian sauropod ''Bonitasaura salgadoi''". Acta Palaeontologica Polonica 56 (1): 45–60
 Gallina, P.A. (2011b). "Notes on the axial skeleton of the titanosaur ''Bonitasaura salgadoi'' (Dinosauria-Sauropoda)". Anais da Academia Brasileira de Ciências 83 (1): 235-245

@@ Linia 59: / Linia 59: @@
 [[Lithostrotia]]
 |-
-| colspan=2 |[[Plik:Bonitasaura.jpg|400px|]]
+| colspan=2 |[[Plik:Bonitasaura_head.jpg|400px|]]
-<small>Źródło: Apesteguía, 2004. [http://www.palaeocritti.com/by-group/dinosauria/sauropoda/macronaria/bonitasaura]</small>
+<small>Autor: IJReid [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Bonitasaura_head.jpg]</small>
 |-
 ! colspan=2 | Mapa znalezisk:
@@ Linia 79: / Linia 79: @@
 ==Lokalizacja odkrycia==
 Skamieniałe szczątki bonitazaury zostały odnalezione w osadach santońskiej formacji Bajo de la Carpa należącej do grupy Neuquén, na terenie prowincji Río Negro ([[Argentyna]], północno-wschodnia Patagonia).
 ==Anatomia==

@@ Linia 32: / Linia 32: @@
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| 85,8-76 Ma
+| 85,8-76 [[Ma]]
 <small>późna [[kreda]] ([[santon]]-wczesny [[kampan]])</small>
@@ Linia 61: / Linia 61: @@
 | colspan=2 |[[Plik:Bonitasaura.jpg|400px|]]
 <small>Źródło: Apesteguía, 2004. [http://www.palaeocritti.com/by-group/dinosauria/sauropoda/macronaria/bonitasaura]</small>
 |}
@@ Linia 76: / Linia 84: @@
 ==Anatomia==
-Zauropod ten cechuje się niezwykłymi cechami anatomicznymi, jak budowa kręgów, wyrostków neuralnych, czy niezwykłej jak na przedstawiciela tytanozaurów morfologii żuchwy. Jest ona wąska i prostokątna, podobna do tych występujących u niektórych [[bazalny]]ch [[diplodokoid]]ów – wykazuje z nimi zatem pewne cechy konwergentne. Zresztą fauna południowoamerykańskich zauropodów jest niezwykle urozmaicona pod względem morfologicznym (w przeciwieństwie do dinozaurów ptasiomiednicznych), a podobną żuchwę wykazuje także kontrowersyjny rodzaj ''[[Antarctosaurus]]''.
+Zauropod ten cechuje się niezwykłymi cechami anatomicznymi, jak budowa kręgów, wyrostków neuralnych, czy niezwykłej jak na przedstawiciela tytanozaurów morfologii żuchwy. Jest ona wąska i prostokątna, podobna do tych występujących u niektórych [[bazalny]]ch [[Diplodocoidea|diplodokoidów]] – wykazuje z nimi zatem pewne cechy konwergentne. Zresztą fauna południowoamerykańskich zauropodów jest niezwykle urozmaicona pod względem morfologicznym (w przeciwieństwie do dinozaurów ptasiomiednicznych), a podobną żuchwę wykazuje także kontrowersyjny rodzaj ''[[Antarctosaurus]]''.
 ==Etymologia==

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 <small>
 {| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
@@ Linia 28: / Linia 29: @@
 | [[Argentyna]] - prowincja Río Negro
-<small>([[formacja Bajo de la Carpa]])</small>
+<small>([[formacja]] [[Bajo de la Carpa]])</small>
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
@@ Linia 66: / Linia 67: @@
 ==Materiał kopalny==
-''Bonitasaura'' znana jest jedynie z fragmentarycznego szkieletu (żuchwa z zębami, kręgi i kości kończyn) należącego do niedorosłego osobnika. Okaz ten za życia miał około 9 metrów długości.
+''Bonitasaura'' znana jest jedynie z fragmentarycznego szkieletu (żuchwa z zębami, [[kręg]]i i kości kończyn) należącego do niedorosłego osobnika. Okaz ten za życia miał około 9 metrów długości.
 ==Lokalizacja odkrycia==
-Skamieniałe szczątki bonitazaury zostały odnalezione w osadach santońskiej formacji Bajo de la Carpa należącej do grupy Neuquén, na terenie prowincji Río Negro ([[Argentyna]], północno-wschodnia [[Patagonia]]).
+Skamieniałe szczątki bonitazaury zostały odnalezione w osadach santońskiej formacji Bajo de la Carpa należącej do grupy Neuquén, na terenie prowincji Río Negro ([[Argentyna]], północno-wschodnia Patagonia).
 ==Pozycja systematyczna==
@@ Linia 78: / Linia 79: @@
 ==Etymologia==
-Nazwa rodzajowa ''Bonitasaura'' odnosi się do nazwy kamieniołomu La Bonita, w którym zostały odnalezione jego skamieniałości. Epitet gatunkowy ''salgadoi'' honoruje zasłużonego argentyńskiego paleontologa – Leonarda [[Salgado]].
+Nazwa rodzajowa ''Bonitasaura'' odnosi się do nazwy kamieniołomu La Bonita, w którym zostały odnalezione jego skamieniałości. Epitet gatunkowy ''salgadoi'' honoruje zasłużonego argentyńskiego paleontologa – [[Leonardo Salgado|Leonarda Salgado]].
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 86: / Linia 87: @@
 |-
 ! ''B. salgadoi''
-| {{Kpt|[[Sebastián Apesteguía|Apesteguía]]}}, [[2004]]
+| {{Kpt|Apesteguía}}, 2004
 |}
 ==Bibliografia==
 <small>
-Apesteguía, S. 2004. Bonitasaura salgadoi gen. et sp. nov.: a beaked sauropod from the Late Cretaceous of Patagonia. Naturwissenschaften 91: 493–497
+Apesteguía, S. 2004. ''Bonitasaura salgadoi'' gen. et sp. nov.: a beaked sauropod from the Late Cretaceous of Patagonia. Naturwissenschaften 91: 493–497
-Gallina, P.A. 2011. Notes on the axial skeleton of the titanosaur Bonitasaura salgadoi (Dinosauria-Sauropoda). Anais da Academia Brasileira de Ciências 83 (1): 235-245
+Gallina, P.A. 2011. Notes on the axial skeleton of the titanosaur ''Bonitasaura salgadoi'' (Dinosauria-Sauropoda). Anais da Academia Brasileira de Ciências 83 (1): 235-245
-Gallina, P.A., Apesteguía, S. 2011. Cranial anatomy and phylogenetic position of the titanosaurian sauropod Bonitasaura salgadoi. Acta Palaeontologica Polonica 56 (1): 45–60
+Gallina, P.A., Apesteguía, S. 2011. Cranial anatomy and phylogenetic position of the titanosaurian sauropod ''Bonitasaura salgadoi''. Acta Palaeontologica Polonica 56 (1): 45–60
 </small>