Cedarosaurus - Historia wersji

Kamil Kamiński: /* Paleobiologia */

2024-02-19T22:16:58Z

‎Paleobiologia

Taurovenator: /* Bibliografia */

2024-02-19T14:17:31Z

‎Bibliografia

Taurovenator o 13:42, 19 lut 2024

2024-02-19T13:42:55Z

Paweł o 23:08, 18 lut 2024

2024-02-18T23:08:41Z

Taurovenator o 17:51, 18 lut 2024

2024-02-18T17:51:28Z

Mateusz o 14:55, 14 mar 2020

2020-03-14T14:55:01Z

Kamil Kamiński o 22:21, 13 mar 2020

2020-03-13T22:21:28Z

Kamil Kamiński: /* Spis gatunków */

2020-03-13T22:20:54Z

‎Spis gatunków

Kamil Kamiński o 22:19, 13 mar 2020

2020-03-13T22:19:20Z

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Cedarosaurus''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Cedarosaurus'' (cedaroza..."

2020-03-13T22:18:50Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Cedarosaurus''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Cedarosaurus'' (cedaroza..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Cedarosaurus''}}
{{Opis
|Autor = [[Kamil Kamiński]]
|Korekta =
|nazwa = ''Cedarosaurus'' (cedarozaur)
|długość = ok. 15 m
|wysokość = 10-15 t
|masa =
|dieta = roślinożerny
|miejsce = [[USA]], Utah
 [[formacja]] [[Cedar Mountain]] (ogniwo Yellow Cat)
|czas = {{Występowanie|129|125}}
ok. 129-125 [[Ma]] 
[[wczesna kreda]] ([[barrem]])
|systematyka
= [[Dinosauria]]

[[Saurischia]]

[[Sauropodomorpha]]

[[Sauropoda]]

[[Somphospondyli]]

[[Titanosauriformes]]
|grafika = Cedarosaurus_SW.png
|podpis = Rekonstrukcja. Autor: Slate Weasel.

|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
}}

==Wstęp==
''Cedarosaurus'' to [[rodzaj]] średniej wielkości zauropoda, który żył we wczesnej [[kreda|kredzie]] na terenie dzisiejszego stanu Utah w USA. Został on nazwany i opisany w 1999 r. przez Virginię Tidwell i współpracowników.

==Etymologia==
Nazwa ''Cedarosaurus'' pochodzi od formacji skalnej [[Cedar Mountain]] . Epitet gatunkowy honoruje Carola Weiskopfa za jego wkład w prace terenowe i laboratoryjne, związane z wydobyciem i wypreparowaniem kości omawianego dinozaura.

==Materiał kopalny==
[[Holotyp]] (DMNH 39045) to 8 kręgów grzbietowych, 25 kręgów ogonowych, 7 szewronów, część obu łopatek, kości krucze, płyty mostkowe, część prawej kończyny przedniej, częściowa miednica, niepełne kończyny tylne, żebra i gastrolity (kamienie żołądkowe) (Tidwell i in., 1999).

==Budowa i filogeneza==
''Cedarosaurus'' nie należał do szczególnie wielkich zauropodów. Został on opisany jako przedstawiciel Brachiosauridae i taką pozycję systematyczną potwierdziły później niektóre analizy (np. D’Emic i in. [2016], Mannion i in. [2017] czy Royo-Torres i in. [2017]). Istnieją także badania wskazujące na jego większe zaawansowanie ewolucyjne i bliższe relacje z [[klad]]em [[Titanosauria]] (Rose, 2007).

''Cedarosaurus'' od swoich krewniaków różnił się budową kręgów ogonowych oraz kończyn przednich. Kość ramienna i udowa były zbliżonej długości, podobnie jak u ''[[Brachiosaurus]]'' i ''[[Giraffatitan]]''. Ta pierwsza cechowała się masywną budową, z kolei kość promieniowa była raczej smukła. Kręgi grzbietowe były niezwykle krótkie w porównaniu do ich wysokości (Tidwell i in., 1999).

==Paleobiologia==
Wraz ze szczątkami cedarozaura okryto 115 niewielkich kamieni, które zidentyfikowano jako gastrolity – kamienie żołądkowe, połykane przez zwierzęta w celu ułatwienia trawienia. Kamienie te to przede wszystkim czerty i kwarcyty, ale były wśród nich również piaskowce i iły. Ważyły od 0,1 g do 715 g. Stwierdzono, że wybierając kamienie, ''Cedarosaurus'' raczej nie kierował się ich kolorem – gastrolity miały matowe zabarwienie (Sanders i in., 2001).

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Cedarosaurus''}}
| {{Kpt|[[Virginia Tidwell|Tidwell]], [[Kenneth Carpenter|Carpenter]]}} i {{Kpt|[[William Brooks|Brooks]]}}, [[1999]]
|-
| {{Kpt|[[Virginia Tidwell|Tidwell]], [[Kenneth Carpenter|Carpenter]]}} i {{Kpt|[[William Brooks|Brooks]]}}, [[1999]]
|-
|}

==Bibliografia==
Benson, R. B. J., Campione, N. E., Carrano, M. T., Mannion, P. D., Sullivan, C., Upchurch, P. & Evans, D. C. (2014) "Rates of Dinosaur Body Mass Evolution Indicate 170 Million Years of Sustained Ecological Innovation on the Avian Stem Lineage" PLoS Biology, 12(5), e1001853. [[doi:10.1371/journal.pbio.1001853]].

D’Emic, M.D.; Foreman, B.Z.; Jud, N.A. (2016). "Anatomy, systematics, paleoenvironment, growth, and age of the sauropod dinosaur ''Sonorasaurus thompsoni'' from the Cretaceous of Arizona, USA". Journal of Paleontology. 90 (1): 102–132. [[doi:10.1017/jpa.2015.67]].

Mannion, P.D., Allain, R. & Moine, O. (2017). "The earliest known titanosauriform sauropod dinosaur and the evolution of Brachiosauridae". PeerJ. 5: e3217. [[doi:10.7717/peerj.3217]].

Paul, G.S. (2010). "The Princeton Field Guide to Dinosaurs" wyd. Princeton University.

Royo-Torres, R., Fuentes, C., Meijide, M., Meijide-Fuentes, F. & Meijide-Fuentes, M. (2017). "A new Brachiosauridae Sauropod dinosaur from the lower Cretaceous of Europe (Soria Province, Spain)". Cretaceous Research. 80: 38–55. [[doi:10.1016/j.cretres.2017.08.012]].

Sanders, F., Manley, K. & Carpenter, K. (2001). "Gastroliths from the Lower Cretaceous sauropod Cedarosaurus weiskopfae". W: Tanke, D. & Carpenter, K.. Mesozoic Vertebrate Life: New Research Inspired by the Paleontology of Philip J. Currie. Indiana University Press. 166–180.

Tidwell, V., Carpenter, K. & Brooks, W. (1999). "New sauropod from the Lower Cretaceous of Utah, USA". Oryctos 2: 21-37

[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Saurischia]]
[[Kategoria:Sauropoda]]
[[Kategoria:Ameryka Pólnocna]]
[[Kategoria:USA]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Barrem]]

@@ Linia 51: / Linia 51: @@
 Wraz ze szczątkami cedarozaura okryto 115 niewielkich kamieni, które zidentyfikowano jako gastrolity – kamienie żołądkowe, połykane przez zwierzęta w celu ułatwienia trawienia. Kamienie te to przede wszystkim czerty i kwarcyty, ale były wśród nich również piaskowce i iły. Ważyły od 0,1 g do 715 g. Stwierdzono, że wybierając kamienie, ''Cedarosaurus'' raczej nie kierował się ich kolorem – gastrolity miały matowe zabarwienie (Sanders i in., 2001).
-Cedarozaur żył w środowisku w strefie ciepłego klimatu, w którym porą deszczowa trwała stosunkowo krótko lub warunki były przez pewien okres jałowe. Prawdopodobnie zauropod ten przemierzał równiny zalewowe pokryte mezozoicznymi roślinami tworzącymi środowisko podobne do stepu lub otwarte lasy, przez które przepływały rzeki (Paul, 2016).
+Cedarozaur żył w środowisku w strefie ciepłego klimatu, w którym pora deszczowa trwała stosunkowo krótko lub warunki były przez pewien okres jałowe. Prawdopodobnie zauropod ten przemierzał równiny zalewowe pokryte mezozoicznymi roślinami tworzącymi środowisko podobne do stepu lub otwarte lasy, przez które przepływały rzeki (Paul, 2016).
 ==Spis gatunków==

@@ Linia 11: / Linia 11: @@
 <small> [[formacja|formacje]] [[Cedar Mountain]] (dolna część ogniwa Yellow Cat) i [[Paluxy]]/[[Glen River]]?</small>
 |czas                   = {{Występowanie|139|134.6}}
-ok. 139 - 134,6  [[Ma]]<br>
+ok. 139 - 134,6 [[Ma]]<br>
-<small>[[wczesna kreda]] ([[walażyn]])</small>
+<small>[[wczesna kreda]] ([[walanżyn]])</small>
   |systematyka
   = [[Dinosauria]]
@@ Linia 21: / Linia 21: @@
 [[Sauropoda]]
 [[Macronaria]]
@@ Linia 36: / Linia 34: @@
   |mapa                   =
 }}
 ==Wstęp==
 ''Cedarosaurus'' to [[rodzaj]] średniej wielkości zauropoda, który żył we wczesnej [[kreda|kredzie]] na terenie dzisiejszego stanu Utah w USA. Został on nazwany i opisany w 1999 r. przez Virginię Tidwell i współpracowników.

@@ Linia 4: / Linia 4: @@
   |Korekta                =
   |nazwa                  = ''Cedarosaurus'' (cedarozaur)
-  |długość                = ok. 15 m
+  |długość                = 14,9 m <ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R., & Larramendi, A. (2020). "Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs". Princeton University Press.</ref>
-  |wysokość               = 10-15 t
+  |wysokość               = 4,1 m (w ramionach) <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
-  |masa                   =
+  |masa                   =  10,6 t <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
   |dieta                  = roślinożerny
-  |miejsce                = [[USA]], Utah
+  |miejsce                = [[USA]] - Utah
-<small> [[formacja]] [[Cedar Mountain]] (ogniwo Yellow Cat)</small>
+<small> [[formacja|formacje]] [[Cedar Mountain]] (dolna część ogniwa Yellow Cat) i [[Paluxy]]/[[Glen River]]?</small>
-|czas                   = {{Występowanie|129|125}}
+|czas                   = {{Występowanie|139|134.6}}
-ok. 129-125  [[Ma]]<br>
+ok. 139 - 134,6  [[Ma]]<br>
-<small>[[wczesna kreda]] ([[barrem]])</small>
+<small>[[wczesna kreda]] ([[walażyn]])</small>
   |systematyka
   = [[Dinosauria]]
@@ Linia 22: / Linia 22: @@
 [[Sauropoda]]
-[[Somphospondyli]]
+[[Neosauropoda]]
 [[Titanosauriformes]]
@@ Linia 30: / Linia 32: @@
   |podpis                 = Rekonstrukcja. Autor: Slate Weasel.
-|PorównanieGrupa        =
+|PorównanieGrupa        = Brachiosauridae
-  |PorównanieDługość      =
+  |PorównanieDługość      = 15
   |mapa                   =
 }}
@@ Linia 42: / Linia 44: @@
 ==Materiał kopalny==
-[[Holotyp]] (DMNH 39045) to 8 kręgów grzbietowych, 25 kręgów ogonowych, 7 szewronów, część obu łopatek, kości krucze, płyty mostkowe, część prawej kończyny przedniej, częściowa miednica, niepełne kończyny tylne, żebra i [[gastrolit]]y (kamienie żołądkowe) (Tidwell i in., 1999).
+[[Holotyp]] (DMNH 39045) to 8 kręgów grzbietowych, 25 kręgów ogonowych, 7 szewronów, część obu łopatek, kości krucze, płyty mostkowe, część prawej kończyny przedniej, częściowa miednica, niepełne kończyny tylne, żebra i [[gastrolit]]y (kamienie żołądkowe) (Tidwell i in., 1999).  Wg D'Emica do tego gatunku należy również okaz FMNH PR977 - lewa kość piszczelowa, k. strzałkowa, lewa k. skokowa i kompletna lewa stopa, dawniej przypisywana nieważnemu obecnie rodzajowi ''[[Pleurocoelus]]''. Materiał ten pochodzi z formacji [[Glen River]] (prawdopodobnie [[alb]], ale wymaga dokładniejszego datowania) (D'Emic, 2012) lub z formacji [[Paluxy]] (wczesna kreda) (Ford, online).
 ==Budowa i filogeneza==
@@ Linia 58: / Linia 60: @@
 |-
 | {{V|''C. weiskopfae''}}
-| {{Kpt|[[Virginia Tidwell|Tidwell]], [[Kenneth Carpenter|Carpenter]]}} i {{Kpt|[[William Brooks|Brooks]]}},  [[1999]]
+| {{Kpt|Tidwell, Carpenter}} i {{Kpt|Brooks}},  1999
 |}
 ==Bibliografia==
 <small>Benson, R. B. J., Campione, N. E., Carrano, M. T., Mannion, P. D., Sullivan, C., Upchurch, P. & Evans, D. C. (2014) "Rates of Dinosaur Body Mass Evolution Indicate 170 Million Years of Sustained Ecological Innovation on the Avian Stem Lineage" PLoS Biology, 12(5), e1001853. [[doi:10.1371/journal.pbio.1001853]].
 D’Emic, M.D.; Foreman, B.Z.; Jud, N.A. (2016). "Anatomy, systematics, paleoenvironment, growth, and age of the sauropod dinosaur ''Sonorasaurus thompsoni'' from the Cretaceous of Arizona, USA". Journal of Paleontology. 90 (1): 102–132. [[doi:10.1017/jpa.2015.67]].
 Mannion, P.D., Allain, R. & Moine, O. (2017). "The earliest known titanosauriform sauropod dinosaur and the evolution of Brachiosauridae". PeerJ. 5: e3217. [[doi:10.7717/peerj.3217]].
@@ Linia 75: / Linia 80: @@
 Sanders, F., Manley, K. & Carpenter, K. (2001). "Gastroliths from the Lower Cretaceous sauropod ''Cedarosaurus weiskopfae''". W: Tanke, D. & Carpenter, K.. Mesozoic Vertebrate Life: New Research Inspired by the Paleontology of Philip J. Currie. Indiana University Press. 166–180.
-Tidwell, V., Carpenter, K. & Brooks, W. (1999). "New sauropod from the Lower Cretaceous of Utah, USA". Oryctos 2: 21-37</small>
+Tidwell, V., Carpenter, K. & Brooks, W. (1999). "New sauropod from the Lower Cretaceous of Utah, USA". Oryctos 2: 21-37
 [[Kategoria:Dinosauria]]
 [[Kategoria:Saurischia]]
 [[Kategoria:Sauropoda]]
 [[Kategoria:Ameryka Północna]]
 [[Kategoria:USA]]
 [[Kategoria:Mezozoik]]
 [[Kategoria:Kreda]]
-[[Kategoria:Barrem]]
+[[Kategoria:Walanżyn]]

@@ Linia 73: / Linia 73: @@
 Mannion, P.D., Allain, R. & Moine, O. (2017). "The earliest known titanosauriform sauropod dinosaur and the evolution of Brachiosauridae". PeerJ. 5: e3217. [[doi:10.7717/peerj.3217]].
-Paul, G.S. (2010). "The Princeton Field Guide to Dinosaurs" wyd. Princeton University.
+Paul, G.S. (2016). "The Princeton Field Guide to Dinosaurs" wyd. Princeton University.
 Royo-Torres, R., Fuentes, C., Meijide, M., Meijide-Fuentes, F. & Meijide-Fuentes, M. (2017). "A new Brachiosauridae Sauropod dinosaur from the lower Cretaceous of Europe (Soria Province, Spain)". Cretaceous Research. 80: 38–55. [[doi:10.1016/j.cretres.2017.08.012]].