Eopinacosaurus - Historia wersji

Kamil Kamiński o 21:16, 31 lip 2026

2026-07-31T21:16:20Z

Taurovenator o 15:52, 31 lip 2026

2026-07-31T15:52:17Z

Taurovenator o 15:48, 31 lip 2026

2026-07-31T15:48:53Z

Taurovenator: /* Materiał kopalny */

2026-07-31T15:43:44Z

‎Materiał kopalny

Taurovenator: /* Spis gatunków */

2026-07-31T15:40:54Z

‎Spis gatunków

Taurovenator o 14:53, 31 lip 2026

2026-07-31T14:53:54Z

Taurovenator o 14:40, 31 lip 2026

2026-07-31T14:40:57Z

Taurovenator: Utworzono nową stronę "Opis w trackie rozbudowy {{DISPLAYTITLE:''Eopinacosaurus''}} {{Opis |Autor = Michał Siedlecki |Korekta = |nazwa..."

2026-07-06T12:16:48Z

Utworzono nową stronę "Opis w trackie rozbudowy {{DISPLAYTITLE:''Eopinacosaurus''}} {{Opis |Autor = Michał Siedlecki |Korekta = |nazwa..."

Nowa strona

Opis w trackie rozbudowy
{{DISPLAYTITLE:''Eopinacosaurus''}}
{{Opis
|Autor = [[Michał Siedlecki]]
|Korekta =
|nazwa = ''Eopinacosaurus'' (eopinakozaur)
|długość =
|wysokość =
|masa =
|dieta = roślinożerny
|miejsce = [[Chiny]] - Mongolia Wewnętrzna
([[formacja]] [[Bayan Mandahu]])
<hr>
?[[Mongolia]] - Ajmak Południowogobijski
([[formacja]] ?[[Djadochta]])
|czas = {{Występowanie|83.6|72.2}}
[[późna kreda]] ([[kampan]])
|systematyka = [[Dinosauria]]

[[Ornithischia]]

[[Thyreophora]]

[[Ankylosauria]]

[[Ankylosauridae]]

[[Ankylosaurinae]]
|grafika = Eopinacosaurus mephistocephalus.png
|podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Eopinacosaurus_mephistocephalus.png]
|PorównanieGrupa = Ankylosauridae
|PorównanieDługość = 5
|mapa =
}}
==Wstęp==
==Etymologia==
==Materiał kopalny==
==Budowa i systematyka==

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Eopinacosaurus''}}
| {{Kpt|[[Paul Penkalski|Penkalski]]}}, [[1933]]
|-
| {{V|''E. mephistocephalus''}}
| {{Kpt|({{Kpt|[[Godefroit]], [[Pereda Superbiola]], [[Li]] i [[Dong]]}}, [[1999]]) Penkalski}}, [[2026]]
|-
|= ''[[Pinacosaurus]] mephistocephalus''
|{{Kpt|[[Godefroit]], [[Pereda Superbiola]], [[Li]] i [[Dong]]}}, [[1999]]
|}
==Bibliografia==
Godefroit, P., Pereda-Suberbiola, X., Li, H., Dong, Z. (1999) "A new species of the ankylosaurid dinosaur Pinacosaurus from the Late Cretaceous of Inner Mongolia (P.R. China)", Bulletin de l'Institut Royal des Sciences Naturelles de Belgique, Sciences de la Terre 69, 17-36.

Penkalski, P. (2026). "The morphology and systematics of ''Pinacosaurus''". Historical Biology, 1-42. [[doi:10.1080/08912963.2026.2633178]]

[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Ornithischia]]
[[Kategoria:Thyreophora]]
[[Kategoria:Ankylosauria]]
[[Kategoria:Azja]]
[[Kategoria:Chiny]]
[[Kategoria:Mongolia]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Kampan]]

@@ Linia 41: / Linia 41: @@
 [[Holotyp]] (IMM 96BM3/1) to artykułowany szkielet osobnika wpółdorosłego. Tworzą go czaszka, oba półpierścienie szyjne oraz prawie kompletny szkielet pozaczaszkowy (brakuje tylko pewnych elementów kończyn i pancerza grzbietowego) wydobyty ''in situ''. Okaz ten pochodzi z osadów stanowiska Bayan Mandahu, należących do dolnych warstw [[formacja|formacji]] [[Bayan Mandahu]] (Godefroit i in., 1999; Penkalski, 2026).
 [[Plik:Eopinacosaurus.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja szkieletu eopinakozaura. Autor zdjęcia: FunkMonk [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Eopinacosaurus.jpg].]]
-Do rodzaju ''Eopinacosaurus'' przypisano również tymczasowo (jako ''E.'' [[cf.]] ''E. mephistocephalus'') okaz MPC-D 100/1337a, pochodzący z dolnej części profilu stanowiska w Tugrikin Shireh, którego osady należą do formacji [[Djadokhta]]. Tworzą go jeszcze nieopisana czaszka i kręgi szyjne. Czaszka jest nieco większa od czaszki okazu typowego, lecz ma słabo zachowaną rejon nosowy (Penkalski, 2026).
+Do rodzaju ''Eopinacosaurus'' przypisano również tymczasowo (jako [[cf.]] ''E. mephistocephalus'') okaz MPC-D 100/1337a, pochodzący z dolnej części profilu stanowiska w Tugrikin Shireh, którego osady należą do formacji [[Djadokhta]]. Tworzą go jeszcze nieopisana czaszka i kręgi szyjne. Czaszka jest nieco większa od czaszki okazu typowego, lecz ma słabo zachowany rejon nosowy (Penkalski, 2026).
 ==Budowa i systematyka==

@@ Linia 41: / Linia 41: @@
 [[Holotyp]] (IMM 96BM3/1) to artykułowany szkielet osobnika wpółdorosłego. Tworzą go czaszka, oba półpierścienie szyjne oraz prawie kompletny szkielet pozaczaszkowy (brakuje tylko pewnych elementów kończyn i pancerza grzbietowego) wydobyty ''in situ''. Okaz ten pochodzi z osadów stanowiska Bayan Mandahu, należących do dolnych warstw [[formacja|formacji]] [[Bayan Mandahu]] (Godefroit i in., 1999; Penkalski, 2026).
-Do rodzaju ''Eopinacosaurus'' przypisano również tymczasowo (jako ''E.'' [[cf.]] ''E. mephistocephalus'') okaz MPC-D 100/1337a, pochodzący z dolnej części profilu stanowiska w Tugrikin Shireh, którego osady należą do formacji [[Djadokhta]]. Tworzą go jeszcze nieopisana czaszka i kręgi szyjne (Penkalski, 2026). Czaszka jest nieco większa od czaszki okazu typowego, lecz
+Do rodzaju ''Eopinacosaurus'' przypisano również tymczasowo (jako ''E.'' [[cf.]] ''E. mephistocephalus'') okaz MPC-D 100/1337a, pochodzący z dolnej części profilu stanowiska w Tugrikin Shireh, którego osady należą do formacji [[Djadokhta]]. Tworzą go jeszcze nieopisana czaszka i kręgi szyjne. Czaszka jest nieco większa od czaszki okazu typowego, lecz ma słabo zachowaną rejon nosowy (Penkalski, 2026).
 ==Budowa i systematyka==

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Eopinacosaurus''}}
 {{Opis
@@ Linia 42: / Linia 41: @@
 [[Holotyp]] (IMM 96BM3/1) to artykułowany szkielet osobnika wpółdorosłego. Tworzą go czaszka, oba półpierścienie szyjne oraz prawie kompletny szkielet pozaczaszkowy (brakuje tylko pewnych elementów kończyn i pancerza grzbietowego) wydobyty ''in situ''. Okaz ten pochodzi z osadów stanowiska Bayan Mandahu, należących do dolnych warstw [[formacja|formacji]] [[Bayan Mandahu]] (Godefroit i in., 1999; Penkalski, 2026).
-Do rodzaju ''Eopinacosaurus'' przypisano również tymczasowo (jako ''E.'' [[cf.]] ''E. mephistocephalus'') okaz MPC-D 100/1337a, pochodzący z dolnej części profilu stanowiska w Tugrikin Shireh, którego osady należą do formacji [[Djadokhta]]. Tworzą go jeszcze nieopisana czaszka i kręgi szyjne. (Penkalski, 2026)
+Do rodzaju ''Eopinacosaurus'' przypisano również tymczasowo (jako ''E.'' [[cf.]] ''E. mephistocephalus'') okaz MPC-D 100/1337a, pochodzący z dolnej części profilu stanowiska w Tugrikin Shireh, którego osady należą do formacji [[Djadokhta]]. Tworzą go jeszcze nieopisana czaszka i kręgi szyjne (Penkalski, 2026). Czaszka jest nieco większa od czaszki okazu typowego, lecz
 ==Budowa i systematyka==
-Eopinakozaur był niewielkim ankylozaurydem, dość podobnym do pinakozaura. Odróżniał się od niego brakiem wycięcia w ornamentacji czaszki ponad nozdrzami oraz długimi i smukłymi rogami na kościach łuskowych, sięgającymi wyraźnie za tylny brzeg czaszki. Szerokość czaszki w okolicach tych rogów była większa niż w okolicy nadoczodołowej. ''E. mephistocephalus'' nie miał też wcięcia na kości łzowej (Arbour i Currie, 2015). Godefroit i in. (1999) wymieniali też inne różnice dotyczące czaszki, łopatki oraz kończyn przednich. Bazują one jednak na porównaniu z osobnikiem ''P. grangeri'' będącym w innym wieku niż okaz typowy ''E. mephistocephalus''. Być może więc niektóre z tych cech są związane z ontogenezą. Taką opinię potwierdzają to również Burns i in. (2011). Autorzy ci podają jednak, że oprócz różnicy w kształcie i wielkości rogów na kościach łuskowych, oba gatunki różnią się kształtem dachu czaszki za oczodołami (u gatunku typowego  jest on płaski, a u ''E. mephistocephalus'' – okrągły) oraz jedną cechą kości biodrowej. Jednak wg Arbour (2014) pierwsza z tych różnic jest trudna do oceny. Penkalski (2026) zakwestionował część cech diagnostycznych proponowanych przez zespół Godefroit'a w 1999 r., m.in. kształt i orientację oczodołów oraz detale dotyczące kształtu kości łzowej i kości ciemieniowej oraz widoczność nozdrzy zewnętrznych. Ponadto zauważył, iż w przypadku pewnych cech czzaszki przypomina on ''[[Saichania]]''.
+Eopinakozaur był niewielkim ankylozaurydem, dość podobnym do pinakozaura. Odróżniał się od niego brakiem wycięcia w ornamentacji czaszki ponad nozdrzami oraz długimi i smukłymi rogami na kościach łuskowych, sięgającymi wyraźnie za tylny brzeg czaszki. Szerokość czaszki w okolicach tych rogów była większa niż w okolicy nadoczodołowej. ''E. mephistocephalus'' nie miał też wcięcia na kości łzowej (Arbour i Currie, 2015). Godefroit i in. (1999) wymieniali też inne różnice dotyczące czaszki, łopatki oraz kończyn przednich. Bazują one jednak na porównaniu z osobnikiem ''P. grangeri'' będącym w innym wieku niż okaz typowy ''E. mephistocephalus''. Być może więc niektóre z tych cech są związane z ontogenezą. Taką opinię potwierdzają to również Burns i in. (2011). Autorzy ci podają jednak, że oprócz różnicy w kształcie i wielkości rogów na kościach łuskowych, oba gatunki różnią się kształtem dachu czaszki za oczodołami (u gatunku typowego  jest on płaski, a u ''E. mephistocephalus'' – okrągły) oraz jedną cechą kości biodrowej. Jednak wg Arbour (2014) pierwsza z tych różnic jest trudna do oceny. Penkalski (2026) potwierdził poprzednie diagnozy, lecz zakwestionował część cech diagnostycznych proponowanych przez zespół Godefroit'a w 1999 r., m.in. kształt i orientację oczodołów oraz detale dotyczące kształtu kości łzowej i kości ciemieniowej oraz widoczność nozdrzy zewnętrznych. Ponadto zauważył, iż w przypadku pewnych cech czaszki przypomina on ''[[Saichania]]''.
 ==Spis gatunków==
 {| class="wikitable"
@@ Linia 60: / Linia 60: @@
 |}
 ==Bibliografia==
 Godefroit, P.,  Pereda-Suberbiola, X., Li, H., Dong, Z. (1999) "A new species of the ankylosaurid dinosaur Pinacosaurus from the Late Cretaceous of Inner Mongolia (P.R. China)", Bulletin de l'Institut Royal des Sciences Naturelles de Belgique, Sciences de la Terre 69, 17-36.
 Penkalski, P. (2026). "The morphology and systematics of ''Pinacosaurus''". Historical Biology, 1-42. [[doi:10.1080/08912963.2026.2633178]]
-Paul, G.S. (2010) "Princeton Field Guide to Dinosaurs"
+Paul, G.S. (2010) "Princeton Field Guide to Dinosaurs" wyd. Princeton University, Princeton i Oxford
 [[Kategoria:Dinosauria]]

@@ Linia 28: / Linia 28: @@
   |grafika                = Eopinacosaurus mephistocephalus.png
   |podpis                 = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Eopinacosaurus_mephistocephalus.png]
-  |PorównanieGrupa        = Ankylosauridae
+  |PorównanieGrupa        =
   |PorównanieDługość      =
   |mapa                   =
@@ Linia 40: / Linia 40: @@
 ==Materiał kopalny==
 [[Holotyp]] (IMM 96BM3/1) to artykułowany szkielet osobnika wpółdorosłego. Tworzą go czaszka, oba półpierścienie szyjne oraz prawie kompletny szkielet pozaczaszkowy (brakuje tylko pewnych elementów kończyn i pancerza grzbietowego) wydobyty ''in situ''. Okaz ten pochodzi z osadów stanowiska Bayan Mandahu, należących do dolnych warstw [[formacja|formacji]] [[Bayan Mandahu]] (Godefroit i in., 1999; Penkalski, 2026).
-[[Plik: Eopinacosaurus.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja szkieletu eopinakozaura. Autor zdjęcia: FunkMonk [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Eopinacosaurus.jpg].]]
+[[Plik:Eopinacosaurus.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja szkieletu eopinakozaura. Autor zdjęcia: FunkMonk [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Eopinacosaurus.jpg].]]
 Do rodzaju ''Eopinacosaurus'' przypisano również tymczasowo (jako ''E.'' [[cf.]] ''E. mephistocephalus'') okaz MPC-D 100/1337a, pochodzący z dolnej części profilu stanowiska w Tugrikin Shireh, którego osady należą do formacji [[Djadokhta]]. Tworzą go jeszcze nieopisana czaszka i kręgi szyjne. Czaszka jest nieco większa od czaszki okazu typowego, lecz ma słabo zachowaną rejon nosowy (Penkalski, 2026).

@@ Linia 51: / Linia 51: @@
 {| class="wikitable"
 | {{V|''Eopinacosaurus''}}
-| {{Kpt|[[Paul Penkalski|Penkalski]]}}, [[1933]]
+| {{Kpt|[[Paul Penkalski|Penkalski]]}}, [[2026]]
 |-
 | {{V|''E. mephistocephalus''}}
@@ Linia 59: / Linia 59: @@
 |{{Kpt|[[Godefroit]], [[Pereda Superbiola]], [[Li]] i [[Dong]]}}, [[1999]]
 |}
 ==Bibliografia==
 Arbour, V.M. (2014) "Systematics, evolution, and biogeography of the ankylosaurid dinosaurs". Ph.D thesis, University of Alberta