Gualicho - Historia wersji

Kamil Kamiński: Aranciaga Rolando i in., 2020

2020-06-06T19:24:44Z

Aranciaga Rolando i in., 2020

Nazuul: /* Bibliografia */

2017-04-04T17:49:27Z

‎Bibliografia

Nazuul: Anulowanie wersji nr 19240 utworzonej przez Nazuul (dyskusja)

2017-04-04T17:49:08Z

Anulowanie wersji nr 19240 utworzonej przez Nazuul (dyskusja)

Nazuul o 17:48, 4 kwi 2017

2017-04-04T17:48:47Z

Nazuul o 17:20, 3 sty 2017

2017-01-03T17:20:52Z

Dino o 15:28, 22 sie 2016

2016-08-22T15:28:18Z

Dino: /* Etymologia */

2016-08-22T15:24:44Z

‎Etymologia

Nazuul: wymiary, rysunki

2016-07-24T08:42:52Z

wymiary, rysunki

Nazuul: różne

2016-07-22T15:10:41Z

różne

Nazuul: /* Spis gatunków */ +link roku

2016-07-18T16:17:32Z

‎Spis gatunków: +link roku

@@ Linia 65: / Linia 65: @@
 Opisany kilka dni po omawianym teropodzie, trochę późniejszy ''[[Murusraptor]]'' ([[Rodolfo Coria|Coria]] i [[Philip Currie|Currie]], [[2016]]) zawiera niewiele elementów pokrywających się z ''Gualicho''. Piszczel różni się jednak znacznie (por. ryc. 11 z Apesteguía i in., 2016 z ryc. 26 z Coria i Currie, 2016).
 ==Filogeneza==
@@ Linia 74: / Linia 76: @@
 Na cechy charakterystyczne dla ceratozaurów, w tym noazaurydów, i tetanurów u ''Gualicho'' i ''Aoniraptor'' wskazują Wang i in. (2017).
 ==Etymologia==
@@ Linia 104: / Linia 108: @@
 == Bibliografia ==
 <small>Apesteguía, S., , N.D., , R. & , P.J. (2016) "An Unusual New Theropod with a Didactyl Manus from the Upper Cretaceous of Patagonia, Argentina" PLoS ONE, 11(7), e0157793. [[doi:10.1371/journal.pone.0157793]]
 Carrano, M.T., Benson, R.B.J. & Sampson, S.D. (2012) "The phylogeny of Tetanurae (Dinosauria: Theropoda)" Journal of Systematic Palaeontology, 10(2), 211-300. doi:10.1080/14772019.2011.630927

@@ Linia 117: / Linia 117: @@
 Sereno, P.C., Dutheil, D.B., Iarochene, M., Larsson, H.C.E., Lyon, G.H., Magwene, P.M., Sidor, C.A., Varricchio, D.J. & Wilson, J.A. (1996) "Predatory dinosaurs from the Sahara and Late Cretaceous faunal differentiation" Science, 272(5264), 986-991. [[doi:10.1126/science.272.5264.986]]
-Wang, S., Stiegler, J., Amiot, R., Wang, X., Du, G.-h., Clark, J.M. & Xu, X. (2017) "Extreme Ontogenetic Changes in a Ceratosaurian Theropod" Current Biology [[doi:10.1016/j.cub.2016.10.043]]
+Wang, S., Stiegler, J., Amiot, R., Wang, X., Du, G.-h., Clark, J.M. & Xu, X. (2017) "Extreme Ontogenetic Changes in a Ceratosaurian Theropod" Current Biology, 27(1), 144–148. [[doi:10.1016/j.cub.2016.10.043]]
 Mortimer, M. (online 2016) http://theropoddatabase.blogspot.com/2016/07/is-gualicho-aoniraptor.html

@@ Linia 23: / Linia 23: @@
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
+| <small>"środkowa" [[kreda]] (środkowy [[cenoman]] -? wczesny [[turon]]<ref>Motta i in. (2016) cytujący prace Garrido (2000; 2010 - w bibliografii pojawia się tylko ta druga, napisana w języku hiszpańskim) podają dla formacji środkowy [[cenoman]] - wczesny [[turon]], zaś Apesteguía i in. (2016) - późny [[cenoman]] - wczesny [[turon]]. Holotyp ''Gualicho'' pochodzi z dolnych warstw formacji, więc prawdopodobnie bliższy prawdy jest cenoman.</ref>)</small>
 |-
 ! '''Systematyka'''

@@ Linia 23: / Linia 23: @@
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| <small>"środkowa" [[kreda]] (środkowy [[cenoman]] -? wczesny [[turon]]<ref>Motta i in. (2016) cytujący prace Garrido (2000; 2010 - w bibliografii pojawia się tylko ta druga, napisana w języku hiszpańskim) podają dla formacji środkowy [[cenoman]] - wczesny [[turon]], zaś Apesteguía i in. (2016) - późny [[cenoman]] - wczesny [[turon]]. Holotyp ''Gualicho'' pochodzi z dolnych warstw formacji, więc prawdopodobnie bliższy prawdy jest cenoman.</ref>)</small>
 |-
 ! '''Systematyka'''

@@ Linia 32: / Linia 32: @@
 [[Theropoda]]
-[[Tetanurae]]
+[[Tetanurae]] (? [[Ceratosauria]])
 [[Avetheropoda]]
@@ Linia 71: / Linia 71: @@
 ''Gualicho'' ma cechy charakterystyczne dla [[ceratozaur]]ów oraz [[tetanur]]ów. Zaawansowane cechy łopatki, kości udowej i strzałkowej łączą go z ''[[Deltadromeus]]''. ''Gualicho'' ma jednak [[tetanur]]ową budowę dłoni a główka kości ramiennej nie jest zaokrąglona, co jest typowe dla [[ceratozaur]]ów (Apesteguía i in., 2016). Wypada jednak zauważyć, że autorzy nie przedstawili mapy stanowiska ani nie podali informacji na temat powiązania ze sobą odnalezionych kości, choć hipoteza, że w skład holotypu wchodzą szczątki różnych teropodów wydaje się mi mało prawdopodobna choćby ze względu na podobieństwo elementów różnych części ciała do ''Deltadromeus''.
-Biorąc pod uwagę [[ceratozaur]]owe cechy ''Gualicho'' i ''Deltadromeus'' oraz analizowanie tego pierwszego jedynie w macierzach skonstruowanych dla zbadania filogenezy tetanurów, jest według mnie możliwe, że te dwa teropody są ceratozaurami. Sądzę, że b"tetanurowe" cechy ''Gualicho'' - np. dłoni - wynikająć mogą z tego, że to [[plezjomorfia|plezjomorficzny]], [[bazalny]] ceratozaur. Analiza filogenetyczna [[Tetanurae#Apesteguia_i_in..2C_2016_.28I.29|na podstawie badania Carrano i in. (2012)]] wskazuje, że najbardziej parsymoniczne drzewa mają długość 1075, natomiast jeśli ''Deltadromeus'' i ''Gualicho'' miałyby być ceratozaurami, wartość zwiększa się do 1079.
+Biorąc pod uwagę [[ceratozaur]]owe cechy ''Gualicho'' i ''Deltadromeus'' oraz analizowanie tego pierwszego jedynie w macierzach skonstruowanych dla zbadania filogenezy tetanurów, jest według mnie możliwe, że te dwa teropody są ceratozaurami. Sądzę, że "tetanurowe" cechy ''Gualicho'' - np. dłoni - wynikająć mogą z tego, że to [[plezjomorfia|plezjomorficzny]], [[bazalny]] ceratozaur. Analiza filogenetyczna [[Tetanurae#Apesteguia_i_in..2C_2016_.28I.29|na podstawie badania Carrano i in. (2012)]] wskazuje, że najbardziej parsymoniczne drzewa mają długość 1075, natomiast jeśli ''Deltadromeus'' i ''Gualicho'' miałyby być ceratozaurami, wartość zwiększa się do 1079.
 ==Etymologia==
@@ Linia 114: / Linia 116: @@
 Sereno, P.C., Dutheil, D.B., Iarochene, M., Larsson, H.C.E., Lyon, G.H., Magwene, P.M., Sidor, C.A., Varricchio, D.J. & Wilson, J.A. (1996) "Predatory dinosaurs from the Sahara and Late Cretaceous faunal differentiation" Science, 272(5264), 986-991. [[doi:10.1126/science.272.5264.986]]
 Mortimer, M. (online 2016) http://theropoddatabase.blogspot.com/2016/07/is-gualicho-aoniraptor.html

@@ Linia 23: / Linia 23: @@
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| <small>"środkowa" [[kreda]] (środkowy [[cenoman]] -? wczesny [[turon]]<ref>Motta i in. (2016) cytujący prace Garrido (2000; 2010 - w bibliografii pojawia się tylko ta druga, napisana w języku hiszpańskim) podają dla formacji środkowy [[cenoman]] - wczesny [[turon]], zaś Apesteguía i in. (2016) - późny [[cenoman]] - wczesny [[turon]]. Holotyp ''Gualicho'' pochodzi z dolnych warstw formacji, więc prawdopobobnie bliższy prawdy jest cenoman.</ref>)</small>
+| <small>"środkowa" [[kreda]] (środkowy [[cenoman]] -? wczesny [[turon]]<ref>Motta i in. (2016) cytujący prace Garrido (2000; 2010 - w bibliografii pojawia się tylko ta druga, napisana w języku hiszpańskim) podają dla formacji środkowy [[cenoman]] - wczesny [[turon]], zaś Apesteguía i in. (2016) - późny [[cenoman]] - wczesny [[turon]]. Holotyp ''Gualicho'' pochodzi z dolnych warstw formacji, więc prawdopodobnie bliższy prawdy jest cenoman.</ref>)</small>
 |-
 ! '''Systematyka'''
@@ Linia 51: / Linia 51: @@
 [[Plik:Gualicho_NT.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja. [http://spinops.blogspot.com/2016/07/gualicho-shinyae.html Autor: Nobu Tamura].]]
-[[Plik:Gualicho_stratigraphic_and_geographic_details.PNG|300px|thumb|left|Miejsce znalezienia (oznaczone gwiazdą) i strafygrafia. Źródło: Apesteguía i in., 2016.]]
+[[Plik:Gualicho_stratigraphic_and_geographic_details.PNG|300px|thumb|left|Miejsce znalezienia (oznaczone gwiazdą) i stratygrafia. Źródło: Apesteguía i in., 2016.]]
 [[Plik:Gualicho_manual_digits.JPG|200px|thumb|right|Paliczki dłoni. Źródło: Apesteguía i in., 2016.]]
@@ Linia 59: / Linia 59: @@
 ==Synonim ''Aoniraptor''?==
 ''Gualicho shinyae'' i ''[[Aoniraptor]] libertatem'' moim zdaniem mogą być [[synonim]]ami. Pochodzą one z tej samej formacji ([[Huincul]]) i zostały odnalezione w odległości najwyżej kilku kilometrów od siebie. Materiał kopalny pokrywa się w znikomym stopniu (środkowe kręgi ogonowe).
-Widoczna jest wyraźna różnica między najbardziej dystalnym kręgiem ''Gualicho'' a ''Aoniraptor'' – ten pierwszy ma duże prezygapofyzy, ale to może wynikać z różnicy w umiejscowieniu kręgu w ich ciągu (być może znajdował się za kręgiem z ryc. 24 z Motta i in., 2016).
+Widoczna jest wyraźna różnica między najbardziej dystalnym kręgiem ''Gualicho'' a ''Aoniraptor'' – ten pierwszy ma duże prezygapofyzy, ale to może wynikać z różnicy w umiejscowieniu kręgu w kręgosłupie (być może znajdował się za kręgiem z ryc. 24 z Motta i in., 2016).
 [[Holotyp]] ''Aoniraptor'' pochodzi od młodego, 6-metrowego okazu (Motta i in., 2016). ''Gualicho'' ma – biorąc pod uwagę długość kości udowej (72 lub 77,5 cm) – zbliżone rozmiary do ''[[Deltadromeus]]'' (ok. 9 m; Sereno i in., 1996). Natomiast porównanie kości udowej z ''[[Fukuiraptor]]'' (Currie i Azuma, 2006) wskazuje na 6-6,4 m długości ''Gualicho''.
 Synonimikę ''Aoniraptor'' i ''Gualicho'' zasugerowali również Mortimer, Cau oraz McFeeters (Mortimer, online 2016). Pierwszeństwo miałaby nazwa ''Gualicho'' (McFeeters powołujący się na Lucasa w Mortimer, online 2016).
-Opisany kilka dni po omawianym teropodzie, trochę późniejszy ''[[Murusraptor]]'' ([[Rodolfo Coria|Coria]] i [[Philip Currie|Currie]], [[2016]]) zawiera niewiele elementów pokrwających się z ''Gualicho''. Piszczel różni się jednak znacznie (por. ryc. 11 z Apesteguía i in., 2016 z ryc. 26 z Coria i Currie, 2016).
+Opisany kilka dni po omawianym teropodzie, trochę późniejszy ''[[Murusraptor]]'' ([[Rodolfo Coria|Coria]] i [[Philip Currie|Currie]], [[2016]]) zawiera niewiele elementów pokrywających się z ''Gualicho''. Piszczel różni się jednak znacznie (por. ryc. 11 z Apesteguía i in., 2016 z ryc. 26 z Coria i Currie, 2016).
 ==Filogeneza==
@@ Linia 70: / Linia 70: @@
 Motta i in. (2016) zaliczyli wówczas nieopisanego ''Gualicho'' do zaproponowanego przez siebie kladu nie[[megaraptoryd]]owych [[Megaraptora|megaraptorów]] należących do [[Tyrannosauroidea]], do którego należeć też mają ''Aoniraptor'', ''Deltadromeus'' i ''[[Bahariasaurus]]''.
-''Gualicho'' ma cechy charakterystyczne dla [[ceratozaur]]ów oraz [[tetanur]]ów. Zaawansowane cechy łopatki, kości udowej i strzałkowej łączą go z ''[[Deltadromeus]]''. ''Gualicho'' ma jednak [[tetanur]]ową budowę dłoni a głowa kości ramiennej nie jest zaokrąglona, co jest typowe dla [[ceratozaur]]ów (Apesteguía i in., 2016). Wypada jednak zauważyć, że autorzy nie przedstawili mapy stanowiska ani nie podali informacji na temat powiązania ze sobą odnalezionych kości, choć hipoteza, że w skład holotypu wchodzą szczątki różnych teropodów wydaje się mi mało prawdopodobna choćby ze względu na podobieństwo elementów różnych części ciała do ''Deltadromeus''.
+''Gualicho'' ma cechy charakterystyczne dla [[ceratozaur]]ów oraz [[tetanur]]ów. Zaawansowane cechy łopatki, kości udowej i strzałkowej łączą go z ''[[Deltadromeus]]''. ''Gualicho'' ma jednak [[tetanur]]ową budowę dłoni a główka kości ramiennej nie jest zaokrąglona, co jest typowe dla [[ceratozaur]]ów (Apesteguía i in., 2016). Wypada jednak zauważyć, że autorzy nie przedstawili mapy stanowiska ani nie podali informacji na temat powiązania ze sobą odnalezionych kości, choć hipoteza, że w skład holotypu wchodzą szczątki różnych teropodów wydaje się mi mało prawdopodobna choćby ze względu na podobieństwo elementów różnych części ciała do ''Deltadromeus''.
 Biorąc pod uwagę [[ceratozaur]]owe cechy ''Gualicho'' i ''Deltadromeus'' oraz analizowanie tego pierwszego jedynie w macierzach skonstruowanych dla zbadania filogenezy tetanurów, jest według mnie możliwe, że te dwa teropody są ceratozaurami. Sądzę, że b"tetanurowe" cechy ''Gualicho'' - np. dłoni - wynikająć mogą z tego, że to [[plezjomorfia|plezjomorficzny]], [[bazalny]] ceratozaur. Analiza filogenetyczna [[Tetanurae#Apesteguia_i_in..2C_2016_.28I.29|na podstawie badania Carrano i in. (2012)]] wskazuje, że najbardziej parsymoniczne drzewa mają długość 1075, natomiast jeśli ''Deltadromeus'' i ''Gualicho'' miałyby być ceratozaurami, wartość zwiększa się do 1079.

@@ Linia 74: / Linia 74: @@
 ==Etymologia==
-''Gualicho'' to hiszpańska nazwa pochodząca od słowa ''watsiltsüm'' z języka Gennaken (inaczej günün-a-künna lub północny Tehuelche). Oznacza boginię, uważaną za posiadaczkę zwierząt a później, po wprowadzeniu chrześcijaństwa, uznaną za demona, która obecnie uważana jest za źródło pecha przez wiejskich osadników (gauchos) z południwej części Ameryki Południowej. Nazwę nadano aby oddać trudne okoliczności odkrycia i badania holotypu i sporną historię po jego odkryciu. Epitet gatunkowy honoruje Akiko Shinya, główną preparatorkę w Field Museum of Natural History w Chicago, za wkład w paleontologię, w tym w odkrycie typowego okazu 13 marca 2007 r.
+''Gualicho'' to hiszpańska nazwa pochodząca od słowa ''watsiltsüm'' z języka Gennaken (inaczej günün-a-künna lub północny Tehuelche). Oznacza boginię, uważaną za posiadaczkę zwierząt a później, po wprowadzeniu chrześcijaństwa, uznaną za demona, która obecnie uważana jest za źródło pecha przez wiejskich osadników (gauchos) z południowej części Ameryki Południowej. Nazwę nadano aby oddać trudne okoliczności odkrycia i badania holotypu i sporną historię po jego odkryciu. Epitet gatunkowy honoruje Akiko Shinya, główną preparatorkę w Field Museum of Natural History w Chicago, za wkład w paleontologię, w tym w odkrycie typowego okazu 13 marca 2007 r.
 ==Spis gatunków==

@@ Linia 12: / Linia 12: @@
 |-
 !  '''Długość''':
-| ok. 9 m
+| 6-9 m
 |-
 ! '''Masa''':
@@ Linia 42: / Linia 42: @@
 |-
 | colspan=2 |[[Plik:Gualicho.PNG|410px]]
-<small>Rekonstrukcja szkieletu - odnaleziony materiał na biało. <br>Autor: J. González, źródło: Apesteguía i in., 2016.</small>
+<small>Rekonstrukcja szkieletu - odnaleziony materiał na biało. <br>Autor: Jorge González, źródło: Apesteguía i in., 2016.</small>
 |}
@@ Linia 49: / Linia 49: @@
 ==Materiał kopalny==
-[[Plik:Gualicho_stratigraphic_and_geographic_details.PNG|300px|thumb|right|Miejsce znalezienia (oznaczone gwiazdą) i strafygrafia. Źródło: Apesteguía i in., 2016.]]
+[[Plik:Gualicho_NT.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja. [http://spinops.blogspot.com/2016/07/gualicho-shinyae.html Autor: Nobu Tamura].]]
-[[Plik:Gualicho_manual_digits.JPG|300px|thumb|right|Paliczki dłoni. Źródło: Apesteguía i in., 2016.]]
+[[Plik:Gualicho_stratigraphic_and_geographic_details.PNG|300px|thumb|left|Miejsce znalezienia (oznaczone gwiazdą) i strafygrafia. Źródło: Apesteguía i in., 2016.]]
-[[Plik:Gualicho_Caudal_vertebrae.PNG|300px|thumb|right|Kręgi ogonowe. Źródło: Apesteguía i in., 2016.]]
+[[Plik:Gualicho_manual_digits.JPG|200px|thumb|right|Paliczki dłoni. Źródło: Apesteguía i in., 2016.]]
 [[Holotyp]] (MPCN PV 0001) to niekompletny szkielet - zob. rys.
@@ Linia 60: / Linia 60: @@
 ''Gualicho shinyae'' i ''[[Aoniraptor]] libertatem'' moim zdaniem mogą być [[synonim]]ami. Pochodzą one z tej samej formacji ([[Huincul]]) i zostały odnalezione w odległości najwyżej kilku kilometrów od siebie. Materiał kopalny pokrywa się w znikomym stopniu (środkowe kręgi ogonowe).
 Widoczna jest wyraźna różnica między najbardziej dystalnym kręgiem ''Gualicho'' a ''Aoniraptor'' – ten pierwszy ma duże prezygapofyzy, ale to może wynikać z różnicy w umiejscowieniu kręgu w ich ciągu (być może znajdował się za kręgiem z ryc. 24 z Motta i in., 2016).
-[[Holotyp]] ''Aoniraptor'' pochodzi od młodego, 6-metrowego okazu (Motta i in., 2016), natomiast ''Gualicho'' ma – biorąc pod uwagę długość kości udowej – zbliżone rozmiary do ''[[Deltadromeus]]'' (ok. 9 m; Sereno i in., 1996). Wymiary obu dinozaurów nie przeczą więc ich synonimice.
+[[Holotyp]] ''Aoniraptor'' pochodzi od młodego, 6-metrowego okazu (Motta i in., 2016). ''Gualicho'' ma – biorąc pod uwagę długość kości udowej (72 lub 77,5 cm) – zbliżone rozmiary do ''[[Deltadromeus]]'' (ok. 9 m; Sereno i in., 1996). Natomiast porównanie kości udowej z ''[[Fukuiraptor]]'' (Currie i Azuma, 2006) wskazuje na 6-6,4 m długości ''Gualicho''.
 Synonimikę ''Aoniraptor'' i ''Gualicho'' zasugerowali również Mortimer, Cau oraz McFeeters (Mortimer, online 2016). Pierwszeństwo miałaby nazwa ''Gualicho'' (McFeeters powołujący się na Lucasa w Mortimer, online 2016).
@@ Linia 105: / Linia 106: @@
 Coria, R.A. & Currie, P.J. (2016) "A New Megaraptoran Dinosaur (Dinosauria, Theropoda, Megaraptoridae) from the Late Cretaceous of Patagonia" PLoS ONE, 11(7), e0157973. [[doi:10.1371/journal.pone.0157973]]
 Motta, M.J., Aranciaga Rolando, A.M., Rozadilla, S., Agnolín, F.E., Chimento, N.R., Brissón Egli, F. & Novas, F.E. (2016) "New theropod fauna from the Upper Cretaceous (Huincul Formation) of northwestern Patagonia, Argentina" [w:] Khosla, A. & Lucas, S.G. (red.) "Cretaceous Period: Biotic Diversity and Biogeography" New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin 71, 231-253.

@@ Linia 72: / Linia 72: @@
 {| class="wikitable"
 ! ''Gualicho''
-| {{Kpt|Apesteguía, Smith, Juárez Valieri}} i {{Kpt|Makovicky}}, 2016
+| {{Kpt|Apesteguía, Smith, Juárez Valieri}} i {{Kpt|Makovicky}}, [[2016]]
 |-
 | = "Nototyrannus"
-| anonim, 2011 ''vide'' {{Kpt|Apesteguía, Smith, Juárez Valieri}} i {{Kpt|Makovicky}}, 2016
+| anonim, [[2011]] ''vide'' {{Kpt|Apesteguía, Smith, Juárez Valieri}} i {{Kpt|Makovicky}}, 2016
 | ''[[nomen nudum]]''
 |-
@@ Linia 82: / Linia 82: @@
 |-
 ! ''G. shinyae''
-| {{Kpt|Apesteguía, Smith, Juárez Valieri}} i {{Kpt|Makovicky}}, 2016
+| {{Kpt|Apesteguía, Smith, Juárez Valieri}} i {{Kpt|Makovicky}}, [[2016]]
 |-
 | = "Nototyrannus violantei"
-| anonim, 2011 ''vide'' {{Kpt|Apesteguía, Smith, Juárez Valieri}} i {{Kpt|Makovicky}}, 2016
+| anonim, [[2011]] ''vide'' {{Kpt|Apesteguía, Smith, Juárez Valieri}} i {{Kpt|Makovicky}}, 2016
 | ''[[nomen nudum]]''
 |-