Hagryphus - Historia wersji

Kamil Kamiński: /* Paleobiologia */

2024-05-31T19:55:10Z

‎Paleobiologia

Taurovenator: /* Materiał kopalny */

2024-05-31T19:54:15Z

‎Materiał kopalny

Kamil Kamiński o 19:49, 31 maj 2024

2024-05-31T19:49:10Z

Taurovenator o 19:06, 31 maj 2024

2024-05-31T19:06:00Z

Taurovenator o 19:05, 31 maj 2024

2024-05-31T19:05:08Z

Podgląd zmian

Taurovenator o 12:28, 1 kwi 2024

2024-04-01T12:28:42Z

Kamil Kamiński: /* Paleobiologia */

2018-02-11T11:06:49Z

‎Paleobiologia

Nazuul: /* Pozycja systematyczna */

2017-03-15T17:35:15Z

‎Pozycja systematyczna

Nazuul: wiek, dr.

2013-12-08T19:01:36Z

wiek, dr.

Szerman o 18:33, 8 gru 2013

2013-12-08T18:33:01Z

@@ Linia 60: / Linia 60: @@
 ==Paleobiologia==
-[[Plik:Kaiparowits Formation swamp.jpg|300px|thumb|right|Grupa hagryfów (pierwszy plan po lewej) na bagnie w towarzystwie innych zwierząt z formacji [[Kaiparowits]].Autor: ABelov2014. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kaiparowits_Formation_swamp.jpg]]]
+[[Plik:Kaiparowits Formation swamp.jpg|300px|thumb|right|Grupa hagryfów (pierwszy plan po lewej) na bagnie w towarzystwie innych zwierząt z formacji [[Kaiparowits]].Autor: ABelov2014. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kaiparowits_Formation_swamp.jpg]]
 Hagryf był zapewne dinozaurem opierzonym. Zapewne miał podobny do ptasiego dziób, pomocny przy zdobywaniu pokarmu. Kiedyś sądzono, ze [[owiraptorozaur]]y żywiły się jajami innych dinozaurów, lecz okazało się, że dowód takiego zachowania - zabity [[oviraptor|owiraptor]] przy domniemanym gnieździe protoceratopsa, okazał się dinozaurem wysiadującym tam własne jaja. Hagryf prawdopodobnie był wszystkożerny, pożywiał się zarówno nisko rosnącymi roślinami, jak i niewielkimi kręgowcami (np. ssakami). Był dość dużym owiraptorozaurem - osiągał 2,9 metry długości ([[holotyp]] jest większy o ok. 30-40 % od ''[[Chirostenotes]]''). Posiadał długie, zakrzywione pazury. Ozdobą jego głowy mógł być charakterystyczny dla cenagnatydów grzebień, używany być może do przyciągania samicy podczas godów. Posiadał zapewne mocne, umięśnione kończyny tylne, dzięki nim był zdolny do szybkiego biegu. Lindsay [[Zanno]] (współautorka opisu zwierzęcia) twierdzi, iż zwierzę to było zbudowane do biegu. Jego odkrycie zwiększyło znany [[zasięg geograficzny|zasięg]] występowania owiraptorozaurów w Ameryce Północnej bardziej na południe. Po informacje o środowisku życia, zobacz [[Kaiparowits#Środowisko|opis formacji Kaiparowits]].

@@ Linia 53: / Linia 53: @@
 [[Holotyp]] (UMNH VP 12765) to prawie kompletna lewa dłoń, nadgarstek i tylna część przedramienia, częściowe kości śródstopia, paliczki stopy, artykułowany paliczek stopy z pazurem. Obecnie znajduje się w Muzeum Historii Naturalnej w Utah.
-Do tego gatunku może również należeć okaz RAM 12433 - tylna
+Do tego gatunku może również należeć okaz RAM 12433 - tylna część kości śródstopia II (Zanno i inni, 2013).
 ==Pozycja systematyczna==

@@ Linia 44: / Linia 44: @@
 == Wstęp ==
-''Hagryphus'' to rodzaj dużego [[Oviraptorosauria|owiraptorozaura]] z grupy [[Caenagnathidae|cenagnatydów]] żyjący na terenie dzisiejszych Stanów Zjednoczonych Ameryki w drugiej połowie epoki późnej kredy.
+''Hagryphus'' to rodzaj dużego [[Oviraptorosauria|owiraptorozaura]] z grupy [[Caenagnathidae|cenagnatydów]] żyjącego na terenie dzisiejszych Stanów Zjednoczonych Ameryki w drugiej połowie epoki późnej kredy.
 ==Etymologia i lokalizacja==

@@ Linia 30: / Linia 30: @@
 [[Oviraptorosauria]]/ ??[[Paraves]]
-[[Caenagnathoidea]]/ ??[[Dromeosauridae]]
+[[Caenagnathoidea]]/ ??[[Dromaeosauridae]]
 [[Caenagnathidae]]/ ??[[Velociraptorinae]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Hagryphus''}}
 <small>
@@ Linia 102: / Linia 104: @@
 [[Kategoria:Kreda]]
 [[Kategoria:Kampan]]

@@ Linia 69: / Linia 69: @@
 ==Paleobiologia==
-''Hagryfus'' był zapewne dinozaurem opierzonym. Zapewne miał podobny do ptasiego dziób, pomocny przy zdobywaniu pokarmu. Kiedyś sądzono, ze [[owiraptorozaur]]y żywiły się jajami innych dinozaurów, lecz okazało się, że dowód takiego zachowania - zabity [[oviraptor|owiraptor]] przy domniemanym gnieździe protoceratopsa, okazał się dinozaurem wysiadującym tam własne jaja. Hagryf żywił się być może niewielkimi kręgowcami (np. ssakami). Był dość dużym owiraptorozaurem - osiągał około 3 metry długości ([[holotyp]] jest większy o ok. 30-40 % od ''[[Chirostenotes]]''. Posiadał długie, zakrzywione pazury. Ozdobą jego głowy mógł być charakterystyczny dla cenagnatydów grzebień, używany być może do przyciągania samicy podczas godów. Posiadał zapewne mocne, umięśnione kończyny tylne, dzięki nim był zdolny do szybkiego biegu. Lindsay [[Zanno]] (współautorka opisu zwierzęcia) twierdzi, iż zwierzę to było zbudowane do biegu. Jego odkrycie zwiększyło znany [[zasięg geograficzny|zasięg]] występowania owiraptorozaurów w Ameryce Północnej bardziej na południe.
+''Hagryfus'' był zapewne dinozaurem opierzonym. Zapewne miał podobny do ptasiego dziób, pomocny przy zdobywaniu pokarmu. Kiedyś sądzono, ze [[owiraptorozaur]]y żywiły się jajami innych dinozaurów, lecz okazało się, że dowód takiego zachowania - zabity [[oviraptor|owiraptor]] przy domniemanym gnieździe protoceratopsa, okazał się dinozaurem wysiadującym tam własne jaja. Hagryf żywił się być może niewielkimi kręgowcami (np. ssakami). Był dość dużym owiraptorozaurem - osiągał około 3 metry długości ([[holotyp]] jest większy o ok. 30-40 % od ''[[Chirostenotes]]''). Posiadał długie, zakrzywione pazury. Ozdobą jego głowy mógł być charakterystyczny dla cenagnatydów grzebień, używany być może do przyciągania samicy podczas godów. Posiadał zapewne mocne, umięśnione kończyny tylne, dzięki nim był zdolny do szybkiego biegu. Lindsay [[Zanno]] (współautorka opisu zwierzęcia) twierdzi, iż zwierzę to było zbudowane do biegu. Jego odkrycie zwiększyło znany [[zasięg geograficzny|zasięg]] występowania owiraptorozaurów w Ameryce Północnej bardziej na południe.
 == Spis gatunków ==

@@ Linia 66: / Linia 66: @@
 ==Pozycja systematyczna==
-''Hagryphus'' został opisany jako [[zaawansowany]] [[owiraptorozaur]] bliski ''[[Chirostenotes]]'' i ''[[Elmisaurus]]'' ([[Caenagnathidae]]?) i taką klasyfikację ukazuje większość [[analiza filogenetyczna|analiz filogenetycznych]] (np. [[Coelurosauria#Senter.2C_2007|Senter, 2007]]). Jednakże analiza [[Coelurosauria#Xu_i_in.2C_2009_.28II.29|Xu i in. (2009]] - w której przyjęto, że palce [[tetanur]]ów to II-III-IV, zawierająca wiele cech dłoni i sporo niespodziewanych pozycji taksonów, szczególnie wśród [[bazalny]]ch tetanurów) - wykazała, że ''Hagryphus'' jest [[deinonychozaur]]em. Podobnie badanie [[Coelurosauria#Agnolin_i_Novas.2C_2011|Agnolina i Novasa (2011]]) ujawniło, że ''Hagryphus'' należy do [[dromeozauryd]]ów blisko spokrewnionych z ''[[Velociraptor]]''.
+''Hagryphus'' został opisany jako [[zaawansowany]] [[owiraptorozaur]] bliski ''[[Chirostenotes]]'' i ''[[Elmisaurus]]'' ([[Caenagnathidae]]?) i taką klasyfikację ukazuje większość [[analiza filogenetyczna|analiz filogenetycznych]] (np. [[Coelurosauria#Senter.2C_2007|Senter, 2007]]). Jednakże analiza [[Coelurosauria#Xu_i_in..2C_2009B|Xu i in. (2009]] - w której przyjęto, że palce [[tetanur]]ów to II-III-IV, zawierająca wiele cech dłoni i sporo niespodziewanych pozycji taksonów, szczególnie wśród [[bazalny]]ch tetanurów) - wykazała, że ''Hagryphus'' jest [[deinonychozaur]]em. Podobnie badanie [[Coelurosauria#Agnolin_i_Novas.2C_2011|Agnolina i Novasa (2011]]) ujawniło, że ''Hagryphus'' należy do [[dromeozauryd]]ów blisko spokrewnionych z ''[[Velociraptor]]''.
 ==Paleobiologia==

@@ Linia 23: / Linia 23: @@
 |-
 ! '''[[:Kategoria:Czas|Czas występowania]]'''
-| ok. 76,6 -74,5 [[Ma]]
+| ok. 76-75,5 Ma<ref>Ryc. 28.3. w: Sampson, S.D., Loewen, M.A. Roberts, E.M. & Getty, M.A. (2013) "A New Macrovertebrate Assemblage from the Late Cretaceous (Campanian) of Southern Utah" [w:] Titus, A.L. & Loewen, M.A. (red.) "At the Top of the Grand Staircase: The Late Cretaceous of Southern Utah" Bloomington, Indiana University Press, 599-620.</ref> [[Ma]]
 <small>[[późna kreda]] ([[kampan]])</small>
@@ Linia 39: / Linia 39: @@
 [[Maniraptora]]
 (?) [[Oviraptorosauria]] (?[[Deinonychosauria]])
@@ Linia 47: / Linia 49: @@
 |-
 | colspan=2 |<center>[[Plik:Hagryphus giganteus - Natural History Museum of Utah - DSC07248.JPG|400px]]</center>
-<small>Szkielet ''Hagryphus giganteus'' wystawiony w Muzeum Historii Naturalnej w Utah (Salt
+<small>Rekonstrukcja szkieletu wystawiona w Muzeum Historii Naturalnej w Utah (Salt
 Lake City). Źródło: [http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/28/Hagryphus_giganteus_-_Natural_History_Museum_of_Utah_-_DSC07248.JPG]</small>
@@ Linia 53: / Linia 55: @@
 == Wstęp ==
-''Hagryphus'' to późnokredowy [[teropod]] odnaleziony w stanie Utah ([[USA]]). Jego skamieniałe szczątki spoczywały w osadach formacji [[Kaiparowits]], datowanej na około 76,6-74,5 milionów lat (Roberts i in., [[2013]]).
+''Hagryphus'' to późnokredowy [[teropod]] odnaleziony w stanie Utah ([[USA]]). Jego skamieniałe szczątki spoczywały w osadach formacji [[Kaiparowits]].
 Jedynym opisanym gatunkiem hagryfusa jest ''Hagryphus giganteus'' ([[Lindsay Zanno|Zanno]] i [[Scott Sampson|Sampson]], [[2005]]). Niekompletny szkielet tego dinozaura przechowywany jest w Utah Museum of Natural History (Salt Lake City).
@@ Linia 64: / Linia 66: @@
 ==Pozycja systematyczna==
-''Hagryphus'' został opisany jako [[zaawansowany]] [[owiraptorozaur]] bliski ''[[Chirostenotes]]'' i ''[[Elmisaurus]]'' ([[Caenagnathidae]]?) i taką klasyfikację ukazuje większość [[analiza filogenetyczna|analiz filogenetycznych]] (np. [[Coelurosauria#Senter.2C_2007|Senter, 2007]]). Jednakże analiza [[Coelurosauria#Xu_i_in.2C_2009_.28II.29|Xu i in. (2009]] - w której przyjęto, że palce [[tetanur]]ów to II-III-IV, zawierająca wiele cech dłoni i sporo niespodziewanych pozycji taksonów, szczególnie wśród [[bazalny]]ch tetanurów) - wykazała, że ''Hagryphus'' jest [[deinonychozaur]]em. Podobnie badanie [[Coelurosauria#Agnolin_i_Novas.2C_2011|Agnolina i Novasa (2011]]): ujawniło ono, że ''Hagryphus'' należy do [[dromeozauryd]]ów blisko spokrewnionych z ''[[Velociraptor]]''.
+''Hagryphus'' został opisany jako [[zaawansowany]] [[owiraptorozaur]] bliski ''[[Chirostenotes]]'' i ''[[Elmisaurus]]'' ([[Caenagnathidae]]?) i taką klasyfikację ukazuje większość [[analiza filogenetyczna|analiz filogenetycznych]] (np. [[Coelurosauria#Senter.2C_2007|Senter, 2007]]). Jednakże analiza [[Coelurosauria#Xu_i_in.2C_2009_.28II.29|Xu i in. (2009]] - w której przyjęto, że palce [[tetanur]]ów to II-III-IV, zawierająca wiele cech dłoni i sporo niespodziewanych pozycji taksonów, szczególnie wśród [[bazalny]]ch tetanurów) - wykazała, że ''Hagryphus'' jest [[deinonychozaur]]em. Podobnie badanie [[Coelurosauria#Agnolin_i_Novas.2C_2011|Agnolina i Novasa (2011]]) ujawniło, że ''Hagryphus'' należy do [[dromeozauryd]]ów blisko spokrewnionych z ''[[Velociraptor]]''.
 ==Paleobiologia==
@@ Linia 80: / Linia 82: @@
 == Bibliografia ==
 <small>Agnolin, F.L. & Novas, F.E. (2011) "Unenlagiid theropods: are they members of the Dromaeosauridae (Theropoda, Maniraptora)?" Anais da Academia Brasileira de Ciencias, 83(1), 117-162.
 Senter, P. (2007) "A new look at the phylogeny of Coelurosauria (Dinosauria: Theropoda)" Journal of Systematic Palaeontology, 5, 429-463.
@@ Linia 87: / Linia 87: @@
 Xu, X., Clark, J.M., Mo, J., Choiniere, J., Forster, C.A., Erickson, G.M., Hone, D.W.E., Sullivan, C., Eberth, D.A., Nesbitt, S., Zhao, Q., Hernandez, R., Jia, C., Han, F. & Guo, Y. (2009) "A Jurassic ceratosaur from China helps clarify avian digital homologies" Nature, 459, 940-944.
-Zanno, L.E. & Sampson, S.D. (2005) "A new oviraptorosaur (Theropoda; Maniraptora) from the Late Cretaceous (Campanian) of Utah" Journal of Vertebrate Paleontology 25(4), 897-904.</small>
+Zanno, L.E. & Sampson, S.D. (2005) "A new oviraptorosaur (Theropoda; Maniraptora) from the Late Cretaceous (Campanian) of Utah" Journal of Vertebrate Paleontology 25(4), 897-904.
 [[Kategoria:Dinosauria]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 <small>
 {| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
@@ Linia 19: / Linia 20: @@
 | [[USA]] - Utah
-<small>([[formacja Kaiparowits]])</small>
+<small>([[formacja]] [[Kaiparowits]])</small>
 |-
 ! '''[[:Kategoria:Czas|Czas występowania]]'''
-| 76-75 Ma
+| ok. 76,6 -74,5 [[Ma]]
-<small>późna [[kreda]] ([[kampan]])</small>
+<small>[[późna kreda]] ([[kampan]])</small>
 |-
 ! '''Systematyka'''
@@ Linia 45: / Linia 46: @@
 ? [[Caenagnathidae]] (??[[Velociraptorinae]])
 |-
-| colspan=2 |<center>[[Plik:Hagryphus.jpg|400px]]</center>
+| colspan=2 |<center>[[Plik:Hagryphus giganteus - Natural History Museum of Utah - DSC07248.JPG|400px]]</center>
-<small> Autor: Michael Skrepnick [http://www.newcritters.com/wp-content/uploads/2006/04/hagryphus1.jpg]. </small>
+<small>Szkielet ''Hagryphus giganteus'' wystawiony w Muzeum Historii Naturalnej w Utah (Salt
 |}
 == Wstęp ==
-''Hagryphus'' to późnokredowy owiraptorozaur z rodziny [[Caenagnathidae]], odnaleziony w stanie [[Utah]] ([[USA]]), dokładniej w osadach formacji Kaiparowits.
+''Hagryphus'' to późnokredowy [[teropod]] odnaleziony w stanie Utah ([[USA]]). Jego skamieniałe szczątki spoczywały w osadach formacji [[Kaiparowits]], datowanej na około 76,6-74,5 milionów lat (Roberts i in., [[2013]]).
-Dinozaur ten występował w kampanie, około 76-75 Ma. Jedynym opisanym gatunkiem hagryfusa jest ''Hagryphus giganteus'' ([[Zanno]] i [[Sampson]], [[2005]]). Niekompletny szkielet tego dinozaura przechowywany jest w Utah Museum of Natural History (Salt Lake City).
+Jedynym opisanym gatunkiem hagryfusa jest ''Hagryphus giganteus'' ([[Lindsay Zanno|Zanno]] i [[Scott Sampson|Sampson]], [[2005]]). Niekompletny szkielet tego dinozaura przechowywany jest w Utah Museum of Natural History (Salt Lake City).
 ==Etymologia i lokalizacja==
@@ Linia 69: / Linia 72: @@
 {| class="wikitable"
 ! ''Hagryphus''
-| [[Zanno]] i [[Sampson]], [[2005]]
+| {{Kpt|[[Lindsay Zanno|Zanno]]}} i {{Kpt|[[Scott Sampson|Sampson]]}}, [[2005]]
 |-
 ! ''H. giganteus''
-| [[Zanno]] i [[Sampson]], [[2005]]
+| {{Kpt|Zanno}} i {{Kpt|Sampson}}, 2005
 |}
 == Bibliografia ==
 <small>Agnolin, F.L. & Novas, F.E. (2011) "Unenlagiid theropods: are they members of the Dromaeosauridae (Theropoda, Maniraptora)?" Anais da Academia Brasileira de Ciencias, 83(1), 117-162.
 Senter, P. (2007) "A new look at the phylogeny of Coelurosauria (Dinosauria: Theropoda)" Journal of Systematic Palaeontology, 5, 429-463.
-Xu, X., Clark, J.M., Mo J., Choiniere, J., Forster, C.A., Erickson, G.M., Hone, D.W.E., Sullivan, C., Eberth, D.A., Nesbitt, S., Zhao, Q., Hernandez, R., Jia, C., Han, F. & Guo, Y. (2009) "A Jurassic ceratosaur from China helps clarify avian digital homologies" Nature, 459, 940-944.
+Xu, X., Clark, J.M., Mo, J., Choiniere, J., Forster, C.A., Erickson, G.M., Hone, D.W.E., Sullivan, C., Eberth, D.A., Nesbitt, S., Zhao, Q., Hernandez, R., Jia, C., Han, F. & Guo, Y. (2009) "A Jurassic ceratosaur from China helps clarify avian digital homologies" Nature, 459, 940-944.
 Zanno, L.E. & Sampson, S.D. (2005) "A new oviraptorosaur (Theropoda; Maniraptora) from the Late Cretaceous (Campanian) of Utah" Journal of Vertebrate Paleontology 25(4), 897-904.</small>