Hesperornithoides - Historia wersji

Mateusz o 08:37, 22 lip 2019

2019-07-22T08:37:47Z

Kamil Kamiński: /* Materiał kopalny */

2019-07-20T18:40:30Z

‎Materiał kopalny

Kamil Kamiński: /* Spis gatunków */

2019-07-20T18:38:26Z

‎Spis gatunków

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Hesperornithoides''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Hesperornithoides''..."

2019-07-20T18:37:34Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Hesperornithoides''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Hesperornithoides''..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Hesperornithoides''}}
{{Opis
|Autor = [[Kamil Kamiński]]
|Korekta =
|nazwa = ''Hesperornithoides''
|długość = ok. 1 m
|wysokość =
|masa =
|dieta = mięsożerny
|miejsce = [[USA]]
Wyoming ([[formacja]] [[Morrison]], Jimbo Quarry)
|czas = {{Występowanie|157|145}}
ok. 157-145 [[Ma]] 
]]późna jura]] ([[kimeryd]] – [[tyton]])
|systematyka =
[[Dinosauria]]

[[Theropoda]]

[[Tetanurae]]

[[Coelurosauria]]

[[Paraves]]

[[Troodontidae]]
|grafika = Hesperornithoides_skeletal_reconstruction.png
|podpis = Znane elementy szkieletu na tle sylwetki. Źródło: Hartman i in., 2019.
|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
}}

==Wstęp==
''Hesperornithoides'' to rodzaj małego teropoda z rodziny [[Troodontidae]] żyjącego w późnej jurze na obszarach dzisiejszych Stanów Zjednoczonych. Jest to najstarszy przedstawiciel tego [[klad]]u z Ameryki Północnej, znany z materiału kopalnego obejmującego więcej niż tylko zęby.

==Etymologia==
Nazwa ''Hesperornithoides'' pochodzi od greckich ''hesperis'' („zachód”), ''ornis'' („ptak”) oraz ''oeides'' („podobny”). Nawiązuje ona do faktu znalezienia go w zachodniej części Ameryki Północnej oraz jego podobieństwa do ptaków. Epitet gatunkowy honoruje rodzinę Miessler za wsparcie udzielone autorom opisu.

==Materiał kopalny==
[[Holotyp]] (WYDICE-DML-001) to niekompletny szkielet obejmujący większość czaszki (brakuje głównie przedniej części pyska), pięć kręgów szyjnych, jeden grzbietowy i dwanaście ogonowych, pięć szewronów, żebro, niekompletną łopatkę i kość kruczą oraz większość kości przednich i tylnych kończyn. Był to osobnik dorosły lub bliski osiągnięcia dorosłości.
[[Plik: Hesperornithoides_quarry_map.png|300px|thumb|right|Ułozenie kości po ich odkryciu. Źródło: Hartman i in., 2019. [https://peerj.com/articles/7247/?td=bl&fbclid=IwAR3sIQfoQ8dkvd564G9Tq362in1OBjX970fn5ieixgJySjKHJSV-GmYM5-c].]]

==Budowa i filogeneza==
[[Plik: Hesperornithoides_blocks.png|300px|thumb|right|Część szczątkó1) holotypu przed wypreparowaniem. Źródło: Hartman i in., 2019. [https://peerj.com/articles/7247/?td=bl&fbclid=IwAR3sIQfoQ8dkvd564G9Tq362in1OBjX970fn5ieixgJySjKHJSV-GmYM5-c].]]
''Hesperornithoides'' był małym, lekko zbudowanym, ptakopodobnym zwierzęciem. Czaszka była smukła, o trójkątnym kształcie w widoku bocznym. Nozdrza były stosunkowo niewielkie, w przeciwieństwie do bardzo dużych oczodołów. Okno przedoczodołowe przyjmowały wyraźny kształt litery „D”. Zęby były stosunkowo duże i zakrzywione do tyłu. Kończyny przednie były znacznie krótsze od tylnych, ale i tak spore w relacji do całego ciała. Kończyły się trzema długimi, uzbrojonymi w duże, ostre pazury palcami. Tylne nogi były wydłużone, zwłaszcza w dolnych partiach, i przystosowane do biegu. W połączeniu z niewielkimi rozmiarami każe to sądzić, że ''Hesperornithoides'' mógł się żywić małymi, zwinnymi zwierzętami, takimi jak ssaki, jaszczurki czy ptaki.

W analizie Hartmana i in. (2019) ''Hesperornithoides'' okazał się średnio zaawansowanym troodontydem, bliskim wczesnokredowym ''[[Daliansaurus]]'' czy ''[[Sinusonasus]]''.

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Hesperornithoides''}}
| {{Kpt|[[Scott Hartman|Hartman]], [[Mickey Mortimer|Mortimer]], [[William Wahl|Wahl]], [[Dean Lomax|Lomax]], [[Jessica Lippincott|Lippincott]]}} i {{Kpt|[[David Lovelace|Lovelace]]}}, [[2019]]
|-
| {{V|''H. miessleri''}}
| {{Kpt|[[Scott Hartman|Hartman]], [[Mickey Mortimer|Mortimer]], [[William Wahl|Wahl]], [[Dean Lomax|Lomax]], [[Jessica Lippincott|Lippincott]]}} i {{Kpt|[[David Lovelace|Lovelace]]}}, [[2019]]
|}

==Bibliografia==
Hartman, S., Mortimer, M., Wahl, W.R., Lomax, D.R., Lippincott, J., Lovelace, D.M. (2019). "A new paravian dinosaur from the Late Jurassic of North America supports a late acquisition of avian flight". PeerJ. 7: e7247. [[doi:10.7717/peerj.7247]].

[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Saurischia]]
[[Kategoria:Theropoda]]
[[Kategoria:Tetanurae]]
[[Kategoria:Coelurosauria]]
[[Kategoria:Paraves]]
[[Kategoria:troodontidae]]
[[Kategoria:Ameryka Północna]]
[[Kategoria:USA]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Jura]]
[[Kategoria:Kimeryd]]
[[Kategoria:Tyton]]

@@ Linia 43: / Linia 43: @@
 ==Budowa i filogeneza==
-[[Plik: Hesperornithoides_blocks.png|300px|thumb|right|Część szczątkó1) holotypu przed wypreparowaniem. Źródło: Hartman i in., 2019. [https://peerj.com/articles/7247/?td=bl&fbclid=IwAR3sIQfoQ8dkvd564G9Tq362in1OBjX970fn5ieixgJySjKHJSV-GmYM5-c].]]
+[[Plik: Hesperornithoides_blocks.png|300px|thumb|right|Część szczątków holotypu przed wypreparowaniem. Źródło: Hartman i in., 2019. [https://peerj.com/articles/7247/?td=bl&fbclid=IwAR3sIQfoQ8dkvd564G9Tq362in1OBjX970fn5ieixgJySjKHJSV-GmYM5-c].]]
 ''Hesperornithoides'' był małym, lekko zbudowanym, ptakopodobnym zwierzęciem. Czaszka była smukła, o trójkątnym kształcie w widoku bocznym. Nozdrza były stosunkowo niewielkie, w przeciwieństwie do bardzo dużych oczodołów. Okno przedoczodołowe przyjmowały wyraźny kształt litery „D”. Zęby były stosunkowo duże i zakrzywione do tyłu. Kończyny przednie były znacznie krótsze od tylnych, ale i tak spore w relacji do całego ciała. Kończyły się trzema długimi, uzbrojonymi w duże, ostre pazury palcami. Tylne nogi były wydłużone, zwłaszcza w dolnych partiach, i przystosowane do biegu. W połączeniu z niewielkimi rozmiarami każe to sądzić, że ''Hesperornithoides'' mógł się żywić małymi, zwinnymi zwierzętami, takimi jak ssaki, jaszczurki czy ptaki.

@@ Linia 39: / Linia 39: @@
 ==Materiał kopalny==
-[[Holotyp]] (WYDICE-DML-001) to niekompletny szkielet obejmujący większość czaszki (brakuje głównie przedniej części pyska), pięć kręgów szyjnych, jeden grzbietowy i dwanaście ogonowych, pięć szewronów, żebro, niekompletną łopatkę i kość kruczą oraz większość kości przednich i tylnych kończyn. Był to osobnik dorosły lub bliski osiągnięcia dorosłości.
+[[Holotyp]] (WYDICE-DML-001, nazwany "Lori") to niekompletny szkielet obejmujący większość czaszki (brakuje głównie przedniej części pyska), pięć kręgów szyjnych, jeden grzbietowy i dwanaście ogonowych, pięć szewronów, żebro, niekompletną łopatkę i kość kruczą oraz większość kości przednich i tylnych kończyn. Był to osobnik dorosły lub bliski osiągnięcia dorosłości.
 [[Plik: Hesperornithoides_quarry_map.png|300px|thumb|right|Ułozenie kości po ich odkryciu. Źródło: Hartman i in., 2019. [https://peerj.com/articles/7247/?td=bl&fbclid=IwAR3sIQfoQ8dkvd564G9Tq362in1OBjX970fn5ieixgJySjKHJSV-GmYM5-c].]]

@@ Linia 51: / Linia 51: @@
 {| class="wikitable"
 | {{V|''Hesperornithoides''}}
-| {{Kpt|[[Scott Hartman|Hartman]], [[Mickey Mortimer|Mortimer]], [[William Wahl|Wahl]], [[Dean Lomax|Lomax]], [[Jessica Lippincott|Lippincott]]}} i {{Kpt|[[David Lovelace|Lovelace]]}}, [[2019]]
+| {{Kpt|[[Scott Hartman|Hartman]], [[Michael Mortimer|Mortimer]], [[William Wahl|Wahl]], [[Dean Lomax|Lomax]], [[Jessica Lippincott|Lippincott]]}} i {{Kpt|[[David Lovelace|Lovelace]]}}, [[2019]]
 |-
 | {{V|''H. miessleri''}}
-| {{Kpt|[[Scott Hartman|Hartman]], [[Mickey Mortimer|Mortimer]], [[William Wahl|Wahl]], [[Dean Lomax|Lomax]], [[Jessica Lippincott|Lippincott]]}} i {{Kpt|[[David Lovelace|Lovelace]]}}, [[2019]]
+| {{Kpt|[[Scott Hartman|Hartman]], [[Michael Mortimer|Mortimer]], [[William Wahl|Wahl]], [[Dean Lomax|Lomax]], [[Jessica Lippincott|Lippincott]]}} i {{Kpt|[[David Lovelace|Lovelace]]}}, [[2019]]
 |}