Ibirania - Historia wersji

Paweł o 16:38, 25 sty 2023

2023-01-25T16:38:22Z

Paweł: /* Paleopatologie */

2023-01-24T15:48:37Z

‎Paleopatologie

Paweł: Aureliano i in., 2021

2023-01-24T15:43:24Z

Aureliano i in., 2021

Paweł: /* Spis gatunków */

2022-10-19T08:29:54Z

‎Spis gatunków

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE: ''Ibirania''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Ibirania'' (ibirania) |dł..."

2022-09-19T17:28:05Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE: ''Ibirania''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Ibirania'' (ibirania) |dł..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE: ''Ibirania''}}
{{Opis
|Autor = [[Kamil Kamiński]]
|Korekta =
|nazwa = ''Ibirania'' (ibirania)
|długość = ok. 5,7 m
|wysokość =
|masa =
|dieta = roślinożerny
|miejsce = [[Brazylia]], Sao Paulo
([[formacja]] [[São José do Rio Preto]])
|czas = {{Występowanie|85|80}}
ok. 85-80 [[Ma]] 
[[późna kreda]] (późny [[santon]] - wczesny [[kampan]])
|systematyka
= [[Dinosauria]]

[[Saurischia]]

[[Sauropodomorpha]]

[[Sauropoda]]

[[Somphospondyli]]

[[Titanosauria]]

[[Saltasauridae]]

[[Saltasaurinae]]
|grafika = Saltasaurus_dinosaur.png
|podpis = Rekonstrukcja ''[[Saltasaurus]]''. ''Ibirania'' była zapewne podobna. Autorzy: Mariana Ruiz Villarreal, Stephen O'Connor, ''FunkMonk''.

|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
}}
==Wstęp==
''Ibirania'' to [[rodzaj]] stosunkowo niewielkiego zauropoda, który żył w późnej [[kreda|kredzie]] na terenie dzisiejszej Brazylii. Został nazwany i opisany w 2022 r. przez Bruno Navarro i współpracowników.

==Etymologia==
Nazwa ''Ibirania'' pochodzi od miejscowości Ibira oraz greckiego słowa ''plania'' („wędrować”). Z kolei wspomniana nazwa miejscowości Ibira w języku tupi oznacza „drzewo” liub „drewno”. Całość można więc tłumaczyć jako „wędrowiec z Ibira” lub jako „drzewny wędrowiec”, co stanowi nawiązanie do spodziewanego sposobu odżywiania tego zwierzęcia. Epitet gatunkowy pochodzi od łacińskiego ''parvus'' („mały”).

==Materiał kopalny i budowa==
[[Holotyp]] (LPP-PV-0200-0207) to fragmentaryczny, nieartykułowany szkielet pozaczaszkowy. Obejmuje on tylny kręg grzbietowy, 2 kręgi ogonowe i fragment następnego, niekompletną kość promieniową i łokciową, połowę kości śródręcza i kość śródstopia.

Materiał przypisany obejmuje 2 kręgi szyjne, 2 kręgi grzbietowe i fragmenty dwóch kolejnych, kręg ogonowy oraz niekomplente 2 kości strzałkowe.

''Ibirania'' była jednym z najmniejszych znanych zauropodów. Długość jej ciała nie przekraczała 6 m, mimo iż wg autorów opisu, szczątki należą do osobników dorosłych. Od swoich krewniaków ''Ibirania'' różniła się szczegółami budowy kręgów grzbietowych i ogonowych oraz kości łokciowej.

Groźnym wrogiem ibiranii mógł być [[Abelisauridae|abelizauryd]] ''[[Thanos]]'', odnaleziony w osadach tej samej formacji skalnej.

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Ibirania''}}
| {{Kpt|Navarro, Ghilardi, Aureliano, Diaz, Bandeira, Cattaruzzi, Iori, Martine, Carvahlo, Anelli, Fernandes}} i {{Kpt|Zaher}}, [[2022]]
|-
| {{V|''I. parva''}}
| {{Kpt|Navarro, Ghilardi, Aureliano, Diez Diaz, Bandeira, Cattaruzzi, Iori, Martine, Carvahlo, Anelli, Fernandes}} i {{Kpt|Zaher}}, [[2022]]
|-
|}

==Bibliografia==
 Navarro, B.A., Ghilardi, A.M., Aureliano, T., Díaz, V.D., Bandeira, K.L.N., Cattaruzzi, A.G.S., Iori, F.V., Martine, A.M., Carvalho, A.B., Anelli, L.E., Fernandes, M.A. & Zaher, H. (2022). "A new nanoid titanosaur (Dinosauria: Sauropoda) from the Upper Cretaceous of Brazil". Ameghiniana. 59 (5): 317–354. [[doi:10.5710/AMGH.25.08.2022.3477]].


[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Saurischia]]
[[Kategoria:Sauropodomorpha]]
[[Kategoria:Sauropoda]]
[[Kategoria:Ameryka Południowa]]
[[Kategoria:Brazylia]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Santon]]
[[Kategoria:Kampan]]

@@ Linia 46: / Linia 46: @@
 Materiał przypisany obejmuje 2 kręgi szyjne, 2 kręgi grzbietowe i fragmenty dwóch kolejnych, kręg ogonowy oraz niekomplente 2 kości strzałkowe.
-''Ibirania'' była jednym z najmniejszych znanych zauropodów. Długość jej ciała nie przekraczała 6 m,  mimo iż wg autorów opisu, szczątki należą do osobników dorosłych. Od swoich krewniaków ''Ibirania'' różniła się szczegółami budowy kręgów grzbietowych i ogonowych oraz kości łokciowej.
+''Ibirania'' była jednym z najmniejszych znanych zauropodów. Długość jej ciała nie przekraczała 6 m,  mimo iż wg autorów opisu, szczątki należą do osobników dorosłych. Od swoich krewniaków ''Ibirania'' różniła się szczegółami budowy kręgów grzbietowych i ogonowych oraz kości łokciowej. ''Ibirania'' mimo swoich niewielkich rozmiarów charakteryzowała się silną [[pneumatyzacja|pneumatyzacją]] szkieletu osiowego. W kręgach dinozaura odnaleziono histologiczne ślady obecności worków powietrznych. Zapewne zauropod ten odziedziczył tę cechę po swoich dużych przodkach (Aureliano i in., 2021a).
 Groźnym wrogiem ibiranii mógł być [[Abelisauridae|abelizauryd]] ''[[Thanos]]'', odnaleziony w osadach tej samej formacji skalnej.
 ==Paleopatologie==
-Na niekompletnej kości strzałkowej okazu LPP-PV-0043 Aureliano i in. (2021) odkryli patologiczne zmiany. Wewnątrz kanałów krwionośnych w kości badacze odnaleźli ślady obecności pasożytów oraz zidentyfikowali na niej ostre zapalenie kości. Możliwe, że choroba kości ułatwiła zakażenie pasożytem lub była spowodowana przez te szkodniki.
+Na niekompletnej kości strzałkowej okazu LPP-PV-0043 Aureliano i in. (2021b) odkryli patologiczne zmiany. Wewnątrz kanałów krwionośnych w kości badacze odnaleźli ślady obecności pasożytów oraz zidentyfikowali na niej ostre zapalenie kości. Możliwe, że choroba kości ułatwiła zakażenie pasożytem lub była spowodowana przez te szkodniki.
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 64: / Linia 64: @@
 ==Bibliografia==
-<small> Aureliano, T., Nascimento, C. S., Fernandes, M. A., Ricardi-Branco, F., & Ghilardi, A. M. (2021). "Blood parasites and acute osteomyelitis in a non-avian dinosaur (Sauropoda, Titanosauria) from the Upper Cretaceous Adamantina Formation, Bauru Basin, Southeast Brazil". Cretaceous Research, 118, 104672. [[doi:10.1016/j.cretres.2020.104672]]
+<small> Aureliano, T., Ghilardi, A. M., Navarro, B. A., Fernandes, M. A., Ricardi-Branco, F., & Wedel, M. J. (2021a). "Exquisite air sac histological traces in a hyperpneumatized nanoid sauropod dinosaur from South America". Scientific reports, 11(1), 1-9. [[doi:s41598-021-03689-8]]
 Navarro, B.A., Ghilardi, A.M., Aureliano, T., Díaz, V.D., Bandeira, K.L.N., Cattaruzzi, A.G.S., Iori, F.V., Martine, A.M., Carvalho, A.B., Anelli, L.E., Fernandes, M.A. & Zaher, H. (2022). "A new nanoid titanosaur (Dinosauria: Sauropoda) from the Upper Cretaceous of Brazil". Ameghiniana. 59 (5): 317–354. [[doi:10.5710/AMGH.25.08.2022.3477]].

@@ Linia 51: / Linia 51: @@
 ==Paleopatologie==
-Na niekompletnej kości strzałkowej okazu LPP-PV-0043 Aureliano i in. (2021) odkryli patologiczne zmiany. Wewnątrz kanałów krwionośnych w kości badacze odnaleźli ślady obecności pasożytów oraz zidentyfikowali na niej ostre zapalenie kości. Możliwe, że choroba kości ułatwiła zakażenia pasożytem lub była spowodowana przez te szkodniki.
+Na niekompletnej kości strzałkowej okazu LPP-PV-0043 Aureliano i in. (2021) odkryli patologiczne zmiany. Wewnątrz kanałów krwionośnych w kości badacze odnaleźli ślady obecności pasożytów oraz zidentyfikowali na niej ostre zapalenie kości. Możliwe, że choroba kości ułatwiła zakażenie pasożytem lub była spowodowana przez te szkodniki.
 ==Spis gatunków==
 {| class="wikitable"

@@ Linia 2: / Linia 2: @@
 {{Opis
   |Autor                  = [[Kamil Kamiński]]
-  |Korekta                =
+  |Korekta                = [[Paweł Konarzewski]]
   |nazwa                  = ''Ibirania'' (ibirania)
   |długość                = ok. 5,7 m
@@ Linia 8: / Linia 8: @@
   |masa                   =
   |dieta                  = roślinożerny
-  |miejsce                = [[Brazylia]], Sao Paulo
+  |miejsce                = [[Brazylia]] - Sao Paulo
 <small>([[formacja]] [[São José do Rio Preto]])</small>
 |czas                   = {{Występowanie|85|80}}
@@ Linia 29: / Linia 29: @@
 [[Saltasaurinae]]
-|grafika                = Saltasaurus_dinosaur.png
+|grafika                = Ibirania parva.png
-  |podpis                 = Rekonstrukcja ''[[Saltasaurus]]''. ''Ibirania'' była zapewne podobna. Autorzy: Mariana Ruiz Villarreal, Stephen O'Connor, ''FunkMonk''.
+  |podpis                 = Rekonstrukcja przyżyciowa ''Ibirania''. Autor: Brnonavarro [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Ibirania_parva.png]
 |PorównanieGrupa        =
 |PorównanieDługość      =
@@ Linia 51: / Linia 50: @@
 Groźnym wrogiem ibiranii mógł być [[Abelisauridae|abelizauryd]] ''[[Thanos]]'', odnaleziony w osadach tej samej formacji skalnej.
 ==Spis gatunków==
 {| class="wikitable"
@@ Linia 62: / Linia 63: @@
 ==Bibliografia==
-<small> Navarro, B.A., Ghilardi, A.M., Aureliano, T., Díaz, V.D., Bandeira, K.L.N., Cattaruzzi, A.G.S., Iori, F.V., Martine, A.M., Carvalho, A.B., Anelli, L.E., Fernandes, M.A. & Zaher, H. (2022). "A new nanoid titanosaur (Dinosauria: Sauropoda) from the Upper Cretaceous of Brazil". Ameghiniana. 59 (5): 317–354. [[doi:10.5710/AMGH.25.08.2022.3477]].
+<small> Aureliano, T., Nascimento, C. S., Fernandes, M. A., Ricardi-Branco, F., & Ghilardi, A. M. (2021). "Blood parasites and acute osteomyelitis in a non-avian dinosaur (Sauropoda, Titanosauria) from the Upper Cretaceous Adamantina Formation, Bauru Basin, Southeast Brazil". Cretaceous Research, 118, 104672. [[doi:10.1016/j.cretres.2020.104672]]
 </small>

@@ Linia 54: / Linia 54: @@
 {| class="wikitable"
 | {{V|''Ibirania''}}
-| {{Kpt|Navarro, Ghilardi, Aureliano, Diaz, Bandeira, Cattaruzzi, Iori, Martine, Carvahlo, Anelli, Fernandes}} i {{Kpt|Zaher}}, [[2022]]
+| {{Kpt|Navarro, Ghilardi, Aureliano, Diez Diaz, Bandeira, Cattaruzzi, Iori, Martine, Carvahlo, Anelli, Fernandes}} i {{Kpt|Zaher}}, [[2022]]
 |-
 | {{V|''I. parva''}}