Karol Sabath - Historia wersji

Dino o 20:48, 1 lis 2023

2023-11-01T20:48:34Z

Taurovenator o 10:11, 14 lip 2023

2023-07-14T10:11:46Z

Dino o 04:53, 11 lip 2022

2022-07-11T04:53:33Z

Dino o 07:45, 8 lip 2014

2014-07-08T07:45:15Z

Bosman: zły link

2014-02-16T16:25:06Z

zły link

Dino: /* Spuścizna */

2013-08-29T11:50:22Z

‎Spuścizna

Dino: /* Spuścizna */

2013-08-29T11:46:58Z

‎Spuścizna

Dino: /* Spuścizna */

2013-08-29T08:51:43Z

‎Spuścizna

Dino o 17:18, 17 sie 2013

2013-08-17T17:18:50Z

Dino o 13:21, 17 sie 2013

2013-08-17T13:21:06Z

@@ Linia 15: / Linia 15: @@
 ! width="100px" colspan=2 | mgr Karol Sabath
 [[Plik:Karol_Sabath.jpg|200px| ]]
-<small>Autor: Katarzyna Kaszycka</small>
+<small>Fot. Katarzyna Kaszycka</small>
 |-
 ! width="100px" | '''Data urodzenia''':
@@ Linia 40: / Linia 40: @@
 </small>
-'''Karol Sabath''' (ur. 1963 - zm. 2007) był paleontologiem, artystą, pracownikiem Instytutu Paleobiologii PAN, Muzeum Ewolucji oraz Muzeum Geologicznego PIG, redaktorem „[[Acta Palaeontologica Polonica]]”. Współtworzył również serwis [[Dinozaury.com]], gdzie był współautorem wielu tekstów, wspierał, pomagał, korygował. Ekspert na forum Dinozaury.com, bardzo aktywny popularyzator nauki, pracujący z wielką pasją.
+'''Karol Sabath''' (ur. 1963 - zm. 2007) był paleontologiem, artystą, pracownikiem Instytutu Paleobiologii PAN, Muzeum Ewolucji oraz Muzeum Geologicznego PIG, redaktorem „[[Acta Palaeontologica Polonica]]”. Współtworzył również liczne serwisy popularnonaukowe (w tym [[Dinozaury.com]]), gdzie był współautorem wielu tekstów, wspierał, pomagał, korygował. Ekspert na forum Dinozaury.com, bardzo aktywny popularyzator nauki, pracujący z wielką pasją.
 ==Biografia==

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
-{{DISPLAYTITLE:''Spinops''}}
+{{DISPLAYTITLE:''Karol Sabath''}}
 <small>
 {| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"

@@ Linia 14: / Linia 14: @@
 {| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
 ! width="100px" colspan=2 | mgr Karol Sabath
-[[Plik:Karol_Sabath.jpg|200px|]]
+[[Plik:Karol_Sabath.jpg|200px| ]]
 |-
 ! width="100px" | '''Data urodzenia''':

@@ Linia 39: / Linia 39: @@
 </small>
-'''Karol Sabath''' (ur. 1963 - zm. 2007) był paleontologiem, artystą, pracownikiem Instytutu Paleobiologii PAN, Muzeum Ewolucji oraz Muzeum Geologicznego PIG, redaktorem „[[Acta Palaeontologica Polonica]]”. Współtworzył także serwis Dinozaury.com, był współautorem wielu tekstów, wspierał, pomagał, wprowadzał korekty. Ekspert na naszym forum, bardzo aktywny popularyzator nauki, pracujący z wielką pasją.
+'''Karol Sabath''' (ur. 1963 - zm. 2007) był paleontologiem, artystą, pracownikiem Instytutu Paleobiologii PAN, Muzeum Ewolucji oraz Muzeum Geologicznego PIG, redaktorem „[[Acta Palaeontologica Polonica]]”. Współtworzył również serwis [[Dinozaury.com]], gdzie był współautorem wielu tekstów, wspierał, pomagał, korygował. Ekspert na forum Dinozaury.com, bardzo aktywny popularyzator nauki, pracujący z wielką pasją.
 ==Biografia==
-[[Plik:Karol Sabath2.jpg|250px|thumb|right| 12-letni Karol Sabath i prof. [[Zofia Kielan-Jaworowska]] podczas otwarcia Kotliny Dinozaurów w Chorzowie, 1975 rok. © Archiwum Instytutu Paleobiologii PAN.]]
+[[Plik:Karol Sabath2.jpg|250px|thumb|right| 12-letni Karol Sabath i prof. [[Zofia Kielan-Jaworowska]] podczas otwarcia Kotliny Dinozaurów w Chorzowie, 1975 rok.<br>© Archiwum Instytutu Paleobiologii PAN.]]
-[[Plik:Karol Sabath3.jpg|250px|thumb|right| Karol Sabath w trakcie tworzenia ilustracji. © Rocznik Muzeum Ewolucji PAN.]]
+[[Plik:Karol Sabath3.jpg|250px|thumb|right| Karol Sabath w trakcie tworzenia ilustracji.<br>© Rocznik Muzeum Ewolucji PAN.]]
-[[Plik:Karol Sabath4.jpg|250px|thumb|right| Karol Sabath w trakcie wystąpienia telewizyjnego. © Rocznik Muzeum Ewolucji PAN.]]
+[[Plik:Karol Sabath4.jpg|250px|thumb|right| Karol Sabath w trakcie wystąpienia telewizyjnego.<br>© Rocznik Muzeum Ewolucji PAN.]]
 Karol Sabath urodził się 24. lipca 1963 roku w Katowicach, zmarł po długiej, tajemniczej chorobie<ref name="PG5512/2"></ref> 10. października 2007 roku, w wieku 44 lat. Pogrzeb odbył się 23. października 2007 roku na cmentarzu w Katowicach-Bogucicach.
 ===Dzieciństwo===
-Karol Sabath kilka lat swego dzieciństwa spędził w Afryce<ref name="PG5512/2">Mizerski, W., 2007. Karol Sabath (1963-2007). ''Przegląd Geologiczny'' 55 (12/2): 1105.</ref>. Jak sam się określał, był "ofiarą" ogromnego zainteresowania dinozaurami w Polsce w pierwszej połowie lat 70., które było wynikiem polskich ekspedycji paleontologicznych do Mongolii<ref>Forum Dinozaury.com!,  28 III 2006 r. http://www.forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=763#p763</ref>.  W 1975 roku, jako 12-letni chłopiec przyglądał się pracy rzeźbiarzy w Kotlinie Dinozaurów w Chorzowie i komentował uchybienia w odwzorowaniu anatomii tych zwierząt, dając tym samym pokaz swojej erudycji w tematyce paleontologicznej<ref name="APP">[http://www.app.pan.pl/archive/published/app52/app52-828.pdf Kielan-Jaworowska, Z., 2007. In memoriam. Karol Sabath (1963-2007). ''Acta Palaeontologica Polonica'' 52 (4): 828-829.]</ref>. Jak Karol Sabath wspominał po latach - wielkim sentymentem darzył chorzowski park, gdyż został on udostępniony do zwiedzania w dniu jego urodzin, zaś sam był pierwszym odwiedzającym <ref name="FD1">Forum Dinozaury.com!, 16 V 2006 r. http://www.forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=2834#p2834</ref>.
+Karol Sabath kilka lat swego dzieciństwa spędził w Afryce<ref name="PG5512/2">Mizerski, W., 2007. Karol Sabath (1963-2007). ''Przegląd Geologiczny'' 55 (12/2): 1105.</ref>. Jak sam się określał, był "ofiarą" ogromnego zainteresowania dinozaurami w Polsce w pierwszej połowie lat 70., które było wynikiem polskich ekspedycji paleontologicznych do Mongolii<ref>Forum Dinozaury.com,  28 III 2006 r. http://www.forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=763#p763</ref>.  W 1975 roku, jako 12-letni chłopiec przyglądał się pracy rzeźbiarzy w Kotlinie Dinozaurów w Chorzowie i komentował uchybienia w odwzorowaniu anatomii tych zwierząt, dając tym samym pokaz swojej erudycji w tematyce paleontologicznej<ref name="APP">[http://www.app.pan.pl/archive/published/app52/app52-828.pdf Kielan-Jaworowska, Z., 2007. In memoriam. Karol Sabath (1963-2007). ''Acta Palaeontologica Polonica'' 52 (4): 828-829.]</ref>. Jak Karol Sabath wspominał po latach - wielkim sentymentem darzył chorzowski park, gdyż został on udostępniony do zwiedzania w dniu jego urodzin, zaś sam był pierwszym odwiedzającym <ref name="FD1">Forum Dinozaury.com, 16 V 2006 r. http://www.forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=2834#p2834</ref>.
 ===Studia===
-W 1981 roku rozpoczął równoległe studia biologii na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach i w ramach Indywidualnego Toku Studiów wybrane przedmioty geologiczne na Wydziale Nauk o Ziemi w Sosnowcu<ref name="Wywiad">[http://www.dinozaury.com/wywiad-z-mgr-karolem-sabathem/ Sabath, K. ''O edukacji paleontologicznej w Polsce, wykopaliskach i karierze naukowej''. Przeprowadził: Czepiński, Ł. ''Dinozaury.com!'', 16 VII 2005].</ref> Jako specjalizacje wybrał fizjologię zwierząt z paleontologią i ewolucją kręgowców<ref name="PG5512/2"></ref>. W 1986 roku ukończył studia z wyróżnieniem, otrzymując tytuł magistra w Katedrze Fizjologii Człowieka i Zwierząt.<ref name="APP"></ref><ref name="Wywiad"></ref> W trakcie trwania studiów tworzył m.in. plansze informacyjne do Skalnej Kotliny Dinozaurów w Chorzowie, a później zaprojektował plan pomalowania znajdujących się tam modeli<ref name="FD1"></ref>.
+W 1981 roku rozpoczął równoległe studia biologii na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach i w ramach Indywidualnego Toku Studiów wybrane przedmioty geologiczne na Wydziale Nauk o Ziemi w Sosnowcu<ref name="Wywiad">[http://www.dinozaury.com/wywiad-z-mgr-karolem-sabathem/ Sabath, K. ''O edukacji paleontologicznej w Polsce, wykopaliskach i karierze naukowej''. Przeprowadził: Czepiński, Ł. ''Dinozaury.com'', 16 VII 2005].</ref> Jako specjalizacje wybrał fizjologię zwierząt z paleontologią i ewolucją kręgowców<ref name="PG5512/2"></ref>. W 1986 roku ukończył studia z wyróżnieniem, otrzymując tytuł magistra w Katedrze Fizjologii Człowieka i Zwierząt.<ref name="APP"></ref><ref name="Wywiad"></ref> W trakcie trwania studiów tworzył m.in. plansze informacyjne do Skalnej Kotliny Dinozaurów w Chorzowie, a później zaprojektował plan pomalowania znajdujących się tam modeli<ref name="FD1"></ref>.
 ===Praca naukowa===
@@ Linia 62: / Linia 62: @@
 Główne zainteresowania badawcze mgr Sabatha to dinozaury i ich jaja. Jego największe osiągnięcie naukowe to publikacje dotyczące identyfikacji jaj dinozaurów na podstawie ich skorupy (Mikhailov, Sabath & Kurzanov, 1994). Karol Sabath zajmował się także budową, nomenklaturą i [[filogeneza|filogenezą]] [[tyranozauryd]]ów.
-W dniach 14-16 marca 2005 roku, podczas konferencji "Tracking Dinosaur Origins" w Dixie State College w stanie Utah, wraz z [[Gerard Gierliński|Gerardem Gierlińskim]] przedstawił odczyt „The Hitchcock Enigma: first feathers or artifacts?”, w którym bronił tezy, że na tropie kucającego teropoda (prawdopodobnie [[Dilophosaurus|dilofozaura]]) są widoczne ślady piór<ref>Forum Dinozaury.com!, 25 VI 2006 r. http://forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=3944#p3944</ref>.
+W dniach 14-16 marca 2005 roku, podczas konferencji "Tracking Dinosaur Origins" w Dixie State College w stanie Utah, wraz z [[Gerard Gierliński|Gerardem Gierlińskim]] przedstawił odczyt „The Hitchcock Enigma: first feathers or artifacts?”, w którym bronił tezy, że na tropie kucającego teropoda (prawdopodobnie [[Dilophosaurus|dilofozaura]]) są widoczne ślady piór<ref>Forum Dinozaury.com, 25 VI 2006 r. http://forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=3944#p3944</ref>.
 : '''Zobacz też: [[Dilophosaurus#Pierzasty_dilofozaur.3F|Pierzasty dilofozaur?]]'''
-Poza tym, Karol Sabath był członkiem niewielkiej ekspedycji PAN na Pustyni Gobi, wraz z [[Osmólska|Halszka Osmólską]] i [[Maryańska|Teresą Maryańską]]<ref>Forum Dinozaury.com!, 30 III 2006 r. http://www.forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=791#p791</ref>.
+Poza tym, Karol Sabath był członkiem niewielkiej ekspedycji PAN na Pustyni Gobi, wraz z [[Osmólska|Halszka Osmólską]] i [[Maryańska|Teresą Maryańską]]<ref>Forum Dinozaury.com, 30 III 2006 r. http://www.forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=791#p791</ref>.
 : '''Zobacz też: [[Karol_Sabath#Publikacje_naukowe|lista publikacji naukowych autorstwa Karola Sabatha]].'''
@@ Linia 76: / Linia 76: @@
 Był zaangażowany w dyskusję pomiędzy kreacjonistami a ewolucjonistami, będąc jednym z najaktywniejszych adwersarzy hipotezy "inteligentnego projektu". Bronił darwinizmu udzielając się nawet na łamach amerykańskiego kwartalnika myśli kreacjonistycznej.<ref name="APP"></ref>
-Na przełomie 2002/2003 wraz z Katarzyną Adamalą stworzył od podstaw serwis internetowy [http://ewolucja.org ewolucja.org] traktujący o najnowszych odkryciach i wydarzeniach w świecie ewolucjonizmu. Współtworzył również inne projekty internetowe - od 2004 roku działał na [[Polskim Forum Sympatyków Paleontologii]][http://paleontologia.pl], a od 2005 - również w serwisie [[Dinozaury.com!]][http://dinozaury.com].
+Na przełomie 2002/2003 wraz z Katarzyną Adamalą stworzył od podstaw serwis internetowy [http://ewolucja.org ewolucja.org] traktujący o najnowszych odkryciach i wydarzeniach w świecie ewolucjonizmu. Współtworzył również inne projekty internetowe - od 2004 roku działał na [[Polskim Forum Sympatyków Paleontologii]][http://paleontologia.pl], a od 2005 - również w serwisie [[Dinozaury.com]][http://dinozaury.com].
 ===Paleoartysta===
-Karol Sabath był cenionym paleoartystą, ilustrował wiele wystaw muzealnych i wydawnictw paleontologicznych. Jego prace znajdują się m.in. w Bałtowskim Parku Jurajskim, Parku Dinozaurów w Rogowie, Muzeum Geologicznym PIG, Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN oraz w krakowskim Muzeum Przyrodniczym. Jego ilustracje pojawiały się w wielu szkolnych podręcznikach wydawanych przez Operon, PWN, WSiP i Żak<ref>Forum Dinozaury.com!, 12 VI 2006 r. http://forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=3656#p3656</ref>.
+Karol Sabath był cenionym paleoartystą, ilustrował wiele wystaw muzealnych i wydawnictw paleontologicznych. Jego prace znajdują się m.in. w Bałtowskim Parku Jurajskim, Parku Dinozaurów w Rogowie, Muzeum Geologicznym PIG, Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN oraz w krakowskim Muzeum Przyrodniczym. Jego ilustracje pojawiały się w wielu szkolnych podręcznikach wydawanych przez Operon, PWN, WSiP i Żak<ref>Forum Dinozaury.com, 12 VI 2006 r. http://forum.dinozaury.com/viewtopic.php?p=3656#p3656</ref>.
 ===Spuścizna===
@@ Linia 90: / Linia 90: @@
 W 2009 roku ruszyło wydawnictwo ''Rocznik Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN''. Pierwszy numer został poświęcony pamięci mgr Sabatha.<ref>[http://muzewol.pan.pl/rocznik_me/Rocznik_me_nr1.pdf Machalski, M., 2009. Od redaktora. ''Rocznik Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN'', 1: 3.]</ref>
-W 2012 roku na jego cześć nazwany został gatunek chrząszcza z eoceńskiego bursztynu bałtyckiego - ''Euroleptochromus sabathi'' <ref>Jałoszyński, P., 2012. Description of ''Euroleptochromus'' gen.n. (Coleoptera, Staphylinidae, Scydmaeninae) from Baltic amber, with discussion of biogeography and mouthpart evolution within Clidicini/ ''Systematic Entomology'', 37 (2): 346-359 [http://dx.doi.org/10.1111/j.1365-3113.2012.00623.x doi=10.1111/j.1365-3113.2012.00623.x]</ref>
+W 2012 roku na jego cześć nazwany został gatunek chrząszcza z eoceńskiego bursztynu bałtyckiego - ''Euroleptochromus sabathi'' <ref>Jałoszyński, P., 2012. Description of ''Euroleptochromus'' gen.n. (Coleoptera, Staphylinidae, Scydmaeninae) from Baltic amber, with discussion of biogeography and mouthpart evolution within Clidicini/ ''Systematic Entomology'', 37 (2): 346-359 [http://dx.doi.org/10.1111/j.1365-3113.2012.00623.x doi:10.1111/j.1365-3113.2012.00623.x]</ref>, zaś w 2014 został uhonorowany w nazwie nowego ptasiego [[ootakson]]u z późnej kredy Pustyni Gobi (Mongolia), ''Styloolithus sabathi''<ref>Varricchio, D. &., 2014. Revisiting Sabath's "Larger Avian Eggs" from the Gobi Cretaceous. ''Acta Palaeontologica Polonica'', ''in press'' [http://dx.doi.org/10.4202/app.00085.2014 doi:10.4202/app.00085.2014]</ref>, wyróżniono na podstawie okazów badanych przez Sabatha w 1991 roku.
 ==Publikacje naukowe==
@@ Linia 104: / Linia 104: @@
 {{DEFAULTSORT:Sabath, Karol}}
 [[Kategoria:Paleontolodzy]]
-[[Kategoria:Dinozaury.com!]]
+[[Kategoria:Dinozaury.com]]
 [[Kategoria:Polscy paleontolodzy]]
 ==Zobacz też==
-# [http://www.dinozaury.com/wywiad-z-mgr-karolem-sabathem/ Wywiad z mgr Karolem Sabathem dla Dinozaury.com! (16 VII 2005)].
+# [http://www.dinozaury.com/wywiad-z-mgr-karolem-sabathem/ Wywiad z mgr Karolem Sabathem dla Dinozaury.com (16 VII 2005)].

@@ Linia 95: / Linia 95: @@
 # '''Sabath K.''', 1991. Upper Cretaceous amniotic eggs from the Gobi Desert. '' Acta Palaeontologica Polonica'', v. 36 (2): 151–192 [http://www.app.pan.pl/archive/published/app36/app36-151.pdf PDF]
 # Mikhailov K., '''Sabath K.''' & Kurzanov S., 1994. Eggs and nests from the Cretaceous of Mongolia. In: Carpenter K., Hirsch K. F. & Horner J. R. (eds.): Dinosaur Eggs and Babies, ''Cambridge University Press'', Bambridge, p. 88–115
-# Gierliński G. & '''Sabath K.''', 2002. A probable stegosaurian track from the Late Jurassic of Poland.  ''Acta Palaeontologica Polonica'', v. 47 (3): 561–564 [http://www.app.pan.pl/archive/published/app36/app36-151.pdf PDF]
+# Gierliński G. & '''Sabath K.''', 2002. A probable stegosaurian track from the Late Jurassic of Poland.  ''Acta Palaeontologica Polonica'', v. 47 (3): 561–564 [https://www.app.pan.pl/archive/published/app47/app47-561.pdf PDF]
 # Hurum J.H. & '''Sabath K.''', 2003. Giant theropod dinosaurs from Asia and North America: Skulls of ''Tarbosaurus bataar'' and ''Tyrannosaurus rex'' compared.  ''Acta Palaeontologica Polonica'', v. 48 (2): 161–190 [http://www.app.pan.pl/archive/published/app48/app48-161.pdf PDF]
 # Currie P.J., Hurum J.H. & '''Sabath K.''', 2003. Skull structure and evolution in tyrannosaurid phylogeny.  ''Acta Palaeontologica Polonica'', v. 48 (2): 227–234 [http://www.app.pan.pl/archive/published/app48/app48-227.pdf PDF]

@@ Linia 82: / Linia 82: @@
 ===Spuścizna===
 . maja 2008 roku na terenie Jura Parku w Solcu Kujawkism otwarto Muzeum Ziemi im. Karola Sabatha, który był konsultantem naukowym tej ekspozycji.<ref>Iwańczuk, J., Woroncowa-Marcinowska, T., Ploch, I., 2008.  ''Przegląd Geologiczny'' 56 (8/2): 733-734; 787-788.</ref>
 W październiku 2008, w pierwszą rocznicę śmierci Karola Sabatha, w Muzeum Ewolucji otwarto czasową wystawę prezentującą dorobek i wspomnienia po zmarłym naukowcu.
-. października 2008 roku przyznano pierwszą Nagrodę Stowarzyszenia Dziennikarzy Naukowych im. Karola Sabatha.<ref>Mikołuszko, W., 2009. O powstawaniu artykułów popularnonaukowych drogą doboru naturalnego ''Rocznik Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN'', 1: 20-22.</ref><ref>http://www.naukowi.pl/?p=415 ; http://www.naukowi.pl/?p=854</ref>
+. października 2008 roku przyznano pierwszą Nagrodę Stowarzyszenia Dziennikarzy Naukowych im. Karola Sabatha. Od tej pory każdego roku nagradzany jest nią najlepszy polskojęzyczny tekst popularnonaukowy<ref>Mikołuszko, W., 2009. O powstawaniu artykułów popularnonaukowych drogą doboru naturalnego ''Rocznik Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN'', 1: 20-22.</ref><ref>http://www.naukowi.pl/?p=415 ; http://www.naukowi.pl/?p=854</ref>
 W 2009 roku ruszyło wydawnictwo ''Rocznik Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN''. Pierwszy numer został poświęcony pamięci mgr Sabatha.<ref>[http://muzewol.pan.pl/rocznik_me/Rocznik_me_nr1.pdf Machalski, M., 2009. Od redaktora. ''Rocznik Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN'', 1: 3.]</ref>
 ==Publikacje naukowe==