Lepidus - Historia wersji

Taurovenator o 08:16, 4 lut 2025

2025-02-04T08:16:59Z

Taurovenator: /* Wstęp */

2025-02-04T08:15:05Z

‎Wstęp

Taurovenator o 06:10, 20 paź 2023

2023-10-20T06:10:47Z

Taurovenator o 09:36, 15 paź 2023

2023-10-15T09:36:36Z

Taurovenator o 18:58, 14 paź 2023

2023-10-14T18:58:19Z

Mateusz: grafika

2016-11-17T11:18:19Z

grafika

Mateusz: /* Literatura */

2015-09-28T11:37:50Z

‎Literatura

Mateusz: /* Spis gatunków */

2015-07-19T19:59:55Z

‎Spis gatunków

Mateusz: Nowe hasło

2015-07-19T19:51:09Z

Nowe hasło

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Lepidus''}}

{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
| Autor:
| Korekta:
|-
| [[Mateusz Tałanda]]
|
|}

{| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
! colspan=2 | ''Lepidus'' (lepidus)
|-
! '''Długość''':
| ?

|-
! '''Masa''':
| ?

|-
! '''[[Lokacje|Miejsce występowania]]''':
| [[USA]] - Teksas

Otis Chalk (grupa Dockum)
|-
! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
| ponad 223 [[Ma]]

[[późny trias]] (wczesny [[noryk]])
|-
! '''Systematyka'''
| [[Dinosauria]]

[[Theropoda]]

[[Neotheropoda]]

[[Coelophysoidea]]

|-
| colspan=2 |[[Plik:Celofyzy.jpg|400px|]]
Tak mógł wyglądać posiłek lepidusa. Autor: [[Edyta Felcyn]].
|-
! colspan=2 | Mapa znalezisk:
|-
| colspan=2 |
<display_points type="terrain" zoom=4>
32.2° N, 101.2° W|Otis Chalk
</display_points>
|}

== Wstęp ==
'''Lepidus''' (łac.''Lepidus praecisio'') to prawdopodobnie najstarszy dinozaur z terenów [[USA]]. Był niewielkim drapieżnikiem pokrewnym [[Coelophysis|celofyzowi]]. Jego nazwa [[rodzaj]]owa oznacza "fascynujący", a epitet gatunkowy "fragment" albo "strzęp" w nawiązaniu do stanu zachowania typowego dla wczesnych dinozaurów w Ameryce Północnej.

== Materiał kopalny ==
Materiałem typowym jest tylna część piszczeli i kości strzałkowej, które są połączone z kością skokowo-piętową. Do lepidusa należała prawdopodobnie także niekompletna kość udowa i szczękowa z tego samego stanowiska. Zachowana część kości szczękowej ma pięć kompletnych zębodołów i kawałek szóstego. W niektórych są korzenie złamanych zębów, a w tym niekompletnym jest młody ząb przed wyrżnięciem.

== Paleobiologia ==
Lepidus był niewielkim drapieżnikiem. Polował na małe ofiary, wykorzystując swoją szybkość. Znaleziony osobnik nie ma śladów zatrzymania wzrostu w tkance kostnej. Musiał być więc bardzo młody w chwili śmierci. Być może nie miał nawet roku.

W jego otoczeniu znaleziono skamieniałości fitozaurów, drepanozaurów i pokrewnych krokodylom szuwozaurów.

== Spis gatunków ==
{| class="wikitable"
! ''Lepidus''
| {{Kpt|[[Sterling Nesbitt|Nesbitt]]}} i {{Kpt|[[Martin Ezcurra|Ezcurra]]}}, [[2015]]
|-
! ''L. praecisio''
| {{Kpt|Nesbitt}} i {{Kpt|Ezcurra}}, 2015
|}

== Literatura ==

Nesbitt, S.J., Ezcurra, M.D. 2015. The early fossil record of dinosaurs in North America: A new neotheropod from the base of the Upper Triassic Dockum Group of Texas. Acta Palaeontologica Polonica, t. 60, nr (X): xxx–xxx. [http://dx.doi.org/10.4202/app.00143.2014]

[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Saurischia]]
[[Kategoria:Theropoda]]
[[Kategoria:Coelophysoidea]]
[[Kategoria:Ameryka Północna]]
[[Kategoria:USA]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Trias]]
[[Kategoria:Noryk]]
[[Kategoria:Do sprawdzenia]]

@@ Linia 32: / Linia 32: @@
 }}
 == Wstęp ==
-''Lepidus'' był średniej wielkości teropodem z grupy [[Coelophysoidea|celofyzoidów]]. Razem z [[Camposaurus|kampozaurem]] jest jednym z najstarszych przedstawicieli tej grupy drapieżnych dinozaurów znanych z terenów Stanów Zjednoczonych. Żył w pierwszej połowie epoki późnego triasu.
+''Lepidus'' był średniej wielkości teropodem z grupy [[Coelophysoidea|celofyzoidów]]. Jest jednym z najstarszych przedstawicieli tej grupy drapieżnych dinozaurów znanych z terenów Stanów Zjednoczonych. Żył w pierwszej połowie epoki późnego triasu.
 ==Etymologia==

@@ Linia 32: / Linia 32: @@
 }}
 == Wstęp ==
-''Lepidus'' był średniej wielkości teropodem z grupy [[Coelophysoidea|celofyzoidów]]. Jest jednym z najstarszych (o ile nie najstarszym) dinozaurów znanych z terenów Stanów Zjednoczonych. Żył w pierwszej połowie epoki późnego triasu.
+''Lepidus'' był średniej wielkości teropodem z grupy [[Coelophysoidea|celofyzoidów]]. Razem z [[Camposaurus|kampozaurem]] jest jednym z najstarszych przedstawicieli tej grupy drapieżnych dinozaurów znanych z terenów Stanów Zjednoczonych. Żył w pierwszej połowie epoki późnego triasu.
 ==Etymologia==

@@ Linia 49: / Linia 49: @@
 ==Pozycja systematyczna==
-Analiza filogenetyczna Nesbitta i Ezcurry umieściła lepidusa jako takson siostrzany [[Coelophysis|celofyza]] (uwzględniając tylko holotyp lepidusa), lub jako członka [[Neotheropoda|neoteropodów]] znajdującego się w [[politomia|politomii]] z [[Zupaysaurus|zupajzaurem]], [[Liliensternus|lilienszternem]] oraz [[klad|kladem]] obejmującym celofyzoidy oraz bardziej zaawansowane neoteropody (uwzględniając cały materiał kopalny przypisany do tego gatunku).
+Analiza filogenetyczna Nesbitta i Ezcurry umieściła lepidusa jako takson siostrzany [[Coelophysis|celofyza]] (uwzględniając tylko holotyp lepidusa), lub jako członka [[Neotheropoda|neoteropodów]] znajdującego się w [[politomia|politomii]] z [[Zupaysaurus|zupajzaurem]], [[Liliensternus|lilienszternem]] oraz [[klad|kladem]] obejmującym celofyzoidy oraz bardziej zaawansowane neoteropody (uwzględniając cały materiał kopalny przypisany do tego gatunku). Wg analizy przeprowadzonej przez Wanga i współpracowników, lepidus jest taksonem siostrzanym celofyza w obrębie [[Coelophysidae|celofyzidów]] (Wang i in., 2017).
 == Spis gatunków ==
 {| class="wikitable"
@@ Linia 64: / Linia 64: @@
 Nesbitt, S.J., Ezcurra, M.D. 2015. The early fossil record of dinosaurs in North America: A new neotheropod from the base of the Upper Triassic Dockum Group of Texas. Acta Palaeontologica Polonica, t. 60, nr 3, str. 513–526. [http://dx.doi.org/10.4202/app.00143.2014]
 </small>
 [[Kategoria:Dinosauria]]
@@ Linia 74: / Linia 76: @@
 [[Kategoria:Trias]]
 [[Kategoria:Noryk]]

@@ Linia 49: / Linia 49: @@
 ==Pozycja systematyczna==
-Analiza filogenetyczna Nesbitta i Ezcurry umieściła lepidusa jako takson siostrzany [[Coelophysis|celofyza]] (uwzględniając tylko holotyp lepidusa), lub jako członka [[Neotheropoda|neoteropodów]] znajdującego się w [[politomia|politomii]] z [[Zupaysaurus|zupajzaurem]], [[Liliensternus|lilienszternem]] oraz [[klad|kladem]] obejmującym celofyzoidy oraz bardziej zaawansowane neoteropody.
+Analiza filogenetyczna Nesbitta i Ezcurry umieściła lepidusa jako takson siostrzany [[Coelophysis|celofyza]] (uwzględniając tylko holotyp lepidusa), lub jako członka [[Neotheropoda|neoteropodów]] znajdującego się w [[politomia|politomii]] z [[Zupaysaurus|zupajzaurem]], [[Liliensternus|lilienszternem]] oraz [[klad|kladem]] obejmującym celofyzoidy oraz bardziej zaawansowane neoteropody (uwzględniając cały materiał kopalny przypisany do tego gatunku).
 == Spis gatunków ==
 {| class="wikitable"

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Lepidus''}}
-<small>
+{{Opis
-{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
+ |Autor                = [[Mateusz Tałanda]]
-| Autor:
+ |Korekta              = [[Michał Siedlecki]]
-| Korekta:
+ |nazwa                = ''Lepidus'' (lepidus)
-|-
+ |długość              = 3,15 m
-| [[Mateusz Tałanda]]
+ |wysokość             = 90 cm (w biodrach)
+ |masa                 = 44 kg
-|}</small>
+ |miejsce              = [[USA]] - Teksas
+<small>( [[formacja]] [[Colorado City]] - [[grupa]] [[Dockum]])</small>
-{| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
+ |czas                 = {{Występowanie|227|224}}
-! colspan=2 | ''Lepidus'' (lepidus)
+ok. 227 - 224 [[Ma]]
 <small>[[późny trias]] (wczesny [[noryk]])</small>
-|-
+ |systematyka
-! '''Systematyka'''
+= [[Dinosauria]]
 [[Theropoda]]
@@ Linia 39: / Linia 21: @@
 [[Coelophysoidea]]
-|-
+?[[Coelophysidae]]
-| colspan=2 |[[Plik:Celofyzy.jpg|400px|]]
+|grafika                = Celofyzy.jpg
-<small>Tak mógł wyglądać posiłek lepidusa. Autor: [[Edyta Felcyn]].</small>
+ |podpis                 = Rekonstrukcja [[Coelophysis|celofyzów]]. Być może lepidus wyglądał podobnie. Autorka: Edyta Felcyn
-|-
+|PorównanieGrupa        =
-! colspan=2 | Mapa znalezisk:
+|PorównanieDługość      =
-|-
+ |mapa                   =
 <display_points type="terrain" zoom=4>
-.2° N, 101.2° W|Otis Chalk
+.2° N, 101.2° W~Otis Chalk
 </display_points>
-|}
+}}
-== Wstęp ==
+==Etymologia==
-[[Plik:Lepidus praecisio by levibernardo13-d91ixpo.jpg|400px|thumb|right|Kroczący powoli lepidus z hipotetycznym opierzeniem i ozdobą na głowie. Autor: LeviBernardo13 [http://levibernardo13.deviantart.com/art/Lepidus-praecisio-546758700].]]
+Jego nazwa rodzajowa oznacza "fascynujący", a epitet gatunkowy "fragment" albo "strzęp" w nawiązaniu do stanu zachowania typowego dla wczesnych dinozaurów w Ameryce Północnej.
 == Materiał kopalny ==
-Materiałem typowym jest tylna część piszczeli i kości strzałkowej, które są połączone z kością skokowo-piętową. Do lepidusa należała prawdopodobnie także niekompletna kość udowa i szczękowa z tego samego stanowiska. Zachowana część kości szczękowej ma pięć kompletnych zębodołów i kawałek szóstego. W niektórych są korzenie złamanych zębów, a w tym niekompletnym jest młody ząb przed wyrżnięciem.
+[[Plik:Lepidus ankle.jpg|400px|thumb|right|Holotypowa kostka ''Lepidus praecisio''. Autor: Sterling J. Nesbitt i Martín D. Ezcurra [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Lepidus_ankle.jpg].]]
 == Paleobiologia ==
-Lepidus był niewielkim drapieżnikiem. Polował na małe ofiary, wykorzystując swoją szybkość. Znaleziony osobnik nie ma śladów zatrzymania wzrostu w tkance kostnej. Musiał być więc bardzo młody w chwili śmierci. Być może nie miał nawet roku.
+[[Plik:Lepidus praecisio.jpg|400px|thumb|right|Kroczący powoli lepidus z hipotetycznym opierzeniem i ozdobą na głowie. Autor: LeviBernardo13 [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Lepidus_praecisio.jpg].]]
-W jego otoczeniu znaleziono skamieniałości fitozaurów, drepanozaurów i pokrewnych krokodylom szuwozaurów.
+W jego otoczeniu znaleziono skamieniałości fitozaurów, drepanozaurów oraz dinozauropodobnych szuwozaurów  .Oprócz tego na terenie formacji [[Colorado City]] znaleziono również temnospondyle, takie jak wielka ''Anaschisma'', dziwnego archozauriforma o czaszce przypominającej budową czaszki [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]] ''Triopticus'', liczne pseudozuchy (w tym kilka rodzajów aetozaurów) [[Lagerpetidae|lagerpetida]] ''[[Dromomeron|Dromomeron gregorii]]'' oraz nieokreślonego silezauryda.
 == Spis gatunków ==
 {| class="wikitable"
 | {{V|''Lepidus''}}
-| {{Kpt|[[Sterling Nesbitt|Nesbitt]]}} i {{Kpt|[[Martín Ezcurra|Ezcurra]]}}, [[2015]]
+| {{Kpt|[[Nesbitt]] i [[Ezcurra]]}}, [[2015]]
 |-
-| {{V|''Lepidus praecisio''}}
+| {{V|''L. praecisio''}}
-| {{Kpt|[[Sterling Nesbitt|Nesbitt]]}} i {{Kpt|[[Martín Ezcurra|Ezcurra]]}}, [[2015]]
+| {{Kpt|Nesbitt i Ezcurra}}, 2015
 |}
 == Literatura ==
 <small>
 Nesbitt, S.J., Ezcurra, M.D. 2015. The early fossil record of dinosaurs in North America: A new neotheropod from the base of the Upper Triassic Dockum Group of Texas. Acta Palaeontologica Polonica, t. 60, nr 3, str. 513–526. [http://dx.doi.org/10.4202/app.00143.2014]
 </small>

@@ Linia 65: / Linia 65: @@
 {| class="wikitable"
 ! ''Lepidus''
-| {{Kpt|[[Sterling Nesbitt|Nesbitt]]}} i {{Kpt|[[Martin Ezcurra|Ezcurra]]}}, [[2015]]
+| {{Kpt|[[Sterling Nesbitt|Nesbitt]]}} i {{Kpt|[[Martín Ezcurra|Ezcurra]]}}, [[2015]]
 |-
 ! ''L. praecisio''