Malawisaurus - Historia wersji

Kamil Kamiński o 17:49, 19 sty 2020

2020-01-19T17:49:28Z

Kamil Kamiński o 17:18, 19 sty 2020

2020-01-19T17:18:37Z

Kamil Kamiński o 22:31, 18 sty 2020

2020-01-18T22:31:45Z

Kamil Kamiński: /* Spis gatunków */

2020-01-15T20:27:42Z

‎Spis gatunków

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Malawisaurus''}} {{Opis |Autor = Maciej Ziegler, Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Mala..."

2020-01-15T20:27:05Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Malawisaurus''}} {{Opis |Autor = Maciej Ziegler, Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Mala..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Malawisaurus''}}
{{Opis
|Autor = [[Maciej Ziegler]], [[Kamil Kamiński]]
|Korekta =
|nazwa = ''Malawisaurus'' (malawizaur)
|długość = 9-16 m
|wysokość =
|masa = 7-10 t
|dieta = roślinożerny
|miejsce = [[Malawi]]
([[formacja]] [[Dinosaur Beds]])
|czas = {{Występowanie|125|113}}
ok. 125-113 [[Ma]] 
wczesna [[kreda]] ([[apt]])
|systematyka =
[[Dinosauria]]

[[Sauropoda]]

[[Titanosauriformes]]

[[Somphospondyli]]

[[Titanosauria]]

[[Lithostrotia]]
|grafika = Malawisaurus-head.jpg
|podpis = Rekonstrukcja głowy malawizaura. Autor: Eigens Werk.
|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
}}

==Wstęp==
''Malawisaurus'' to [[rodzaj]] stosunkowo niedużego [[Sauropoda|zauropoda]] z [[klad]]u [[Titanosauria]] żyjącego we wczesnej kredzie na obszarze dzisiejszego Malawi w Afryce. Był jednym z najwcześniejszych przedstawicieli tej licznej grupy zauropodów. Początkowo zaliczano go do rodzaju ''[[Gigantosaurus]]'', a następnie ''[[Tornieria]]''. W 1993 r. Jacobs i in. utworzyli dla niego osobny rodzaj.

==Etymologia==
Nazwa ''Malawisaurus'' oznacza „jaszczur z Malawi”.

==Materiał kopalny==
Szczątki malawizaura pochodzą od wielu osobników, materiał kostny to: kość przedszczękowa, część kości szczękowej, kość jarzmowa, kość ciemieniowa, kość kwadratowa, powierzchnia podstawy czaszki, kość zębowa, kość płatowa, zęby, kręgi: 18 szyjnych, 10 piersiowych, 51 ogonowych i 24 szewrony, żebra, kość krucza, kości łokciowe, ramienne, kość promieniowa, kości śródstopia, kość kulszowa, część kości udowej, kość strzałkowa , kość piszczelowa (Gomani, 2005).

==Budowa==
[[Plik: August_1,_2012_-_Malawisaurus_on_Display_at_the_Royal_Ontario_Museum.jpg|300px|thumb|right|Zrekonstruowany szkielet. Autor zdjęcia: CaptMondo [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:August_1,_2012_-_Malawisaurus_on_Display_at_the_Royal_Ontario_Museum.jpg].]]
Malawizaur był niedużym (jak na zauropoda) czworonożnym roślinożercą. Żył obok innego tytanozaura – ''[[Karongasaurus]]''. Kości czaszki malawizaura wskazują na dość krótki i wysoki kształt głowy, typowy dla grupy [[Macronaria]]. W kości zębowej znajdowało się co najmniej po 15 zębów, które zajmowały 2/3 długości wspomnianej kości (Gomani, 2005). U bardziej zaawansowanych tytanozaurów zęby znajdowały się jedynie z przodu szczęk (Jacobs i in., 1993). Szyja była długa, szeroka i głęboka. Jak kilka innych tytanozaurów, ''Malawisaurus'' był pokryty pancerzem, podobnym do tego, który występował u ''[[Saltasaurus]]''. Znaleziona osteoderma mierzy 190 mm długości i 95 mm szerokości.

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Malawisaurus''}}
| ({{Kpt|[[Samuel Haughton|Haughton]]}}, [[1928]] {{Kpt|[[Louis Jacobs|Jacobs]], [[Dale Winkler|Winkler]], [[William Downs|Downs]]}} i {{Kpt|[[Elizabeth Gomani|Gomani]]}}, [[1993]]
|-
| {{V|''M. dixeyi''}}
| ({{Kpt|[[Samuel Haughton|Haughton]]}}, [[1928]] {{Kpt|[[Louis Jacobs|Jacobs]], [[Dale Winkler|Winkler]]}} i {{Kpt|[[Elizabeth Gomani|Gomani]]}}, [[1993]]
|-
| = ''[[Gigantosaurus]] dixeyi''
| {{Kpt|[[Samuel Haughton|Haughton]], [[1928]]}}
|-
| = ''[[Tornieria]] dixeyi''
| {{Kpt|[[Friedrich von Huene|von Huene]], [[1932]]}}
|}

==Bibliografia==

Benson, R. B. J., Campione, N. E., Carrano, M. T., Mannion, P. D., Sullivan, C., Upchurch, P. & Evans, D. C. (2014) ''"Rates of Dinosaur Body Mass Evolution Indicate 170 Million Years of Sustained Ecological Innovation on the Avian Stem Lineage"'' PLoS Biology, 12(5), e1001853. [[doi:10.1371/journal.pbio.1001853]]

Gomani, E.M. (2005). “Sauropod dinosaurs from the Early Cretaceous of Malawi”. Palaeontologia Electronica. 8 (1).

Jacobs, L.L., Winkler, D.A., Downs, W.R. & Gomani, E.M. (2005). “New material of an Early Cretaceous titanosaurid sauropod dinosaur from Malawi.” Palaeontology. 36 (3).

Paul, G.S. (2010). "''The Princeton Field Guide to Dinosaurs''" wyd. Princeton University.


[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Saurischia]]
[[Kategoria:Sauropoda]]
[[Kategoria:Somphospondyli]]
[[Kategoria:Afryka]]
[[Kategoria:Malawi]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Apt]]

@@ Linia 45: / Linia 45: @@
 Malawizaur był niedużym (jak na zauropoda) czworonożnym roślinożercą. Żył obok innego tytanozaura – ''[[Karongasaurus]]''. Kości czaszki malawizaura wskazują na dość krótki i wysoki kształt głowy, typowy dla grupy [[Macronaria]]. W kości zębowej znajdowało się co najmniej po 15 zębów, które zajmowały 2/3 długości wspomnianej kości (Gomani, 2005). U bardziej zaawansowanych tytanozaurów zęby znajdowały się jedynie z przodu szczęk (Jacobs i in., 1993). Szyja była długa, szeroka i głęboka. Jak kilka innych tytanozaurów, ''Malawisaurus'' był pokryty pancerzem, podobnym do tego, który występował u ''[[Saltasaurus]]''. Znaleziona osteoderma mierzy 190 mm długości i 95 mm szerokości.
-Badania puszki mózgowej ujawniły, że boczny kanał półkolisty malawizaura był dłuższy i smuklejszy niż u większości zauropodów, co mogło uwydatniać boczne ruchy głowy i oczu, podobnie jak u ''[[Sarmientosaurus]]''. Z kolei przedni kanał półkolisty był większy niż można by oczekiwać od tej wielkości zauropoda. Sugeruje to większą wrażliwość i wolniejsze ruchy głowy w płaszczyźnie pionowej.
+Badania puszki mózgowej ujawniły, że boczny kanał półkolisty malawizaura był dłuższy i smuklejszy niż u większości zauropodów, co mogło uwydatniać boczne ruchy głowy i oczu, podobnie jak u ''[[Sarmientosaurus]]''. Z kolei przedni kanał półkolisty był większy niż można by oczekiwać od tej wielkości zauropoda. Sugeruje to większą wrażliwość i wolniejsze ruchy głowy w płaszczyźnie pionowej (Andrzejewski i in., 2019).
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 64: / Linia 64: @@
 ==Bibliografia==
 <small>
 Benson, R. B. J., Campione, N. E., Carrano, M. T., Mannion, P. D., Sullivan, C., Upchurch, P. & Evans, D. C. (2014) ''"Rates of Dinosaur Body Mass Evolution Indicate 170 Million Years of Sustained Ecological Innovation on the Avian Stem Lineage"''  PLoS Biology, 12(5), e1001853. [[doi:10.1371/journal.pbio.1001853]]

@@ Linia 6: / Linia 6: @@
   |długość                = 9-16 m
   |wysokość               =
-  |masa                   = 7-10 t
+  |masa                   = 5-10 t
   |dieta                  = roślinożerny
   |miejsce                = [[Malawi]]
@@ Linia 44: / Linia 44: @@
 [[Plik: August_1,_2012_-_Malawisaurus_on_Display_at_the_Royal_Ontario_Museum.jpg|300px|thumb|right|Zrekonstruowany szkielet. Autor zdjęcia: CaptMondo [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:August_1,_2012_-_Malawisaurus_on_Display_at_the_Royal_Ontario_Museum.jpg].]]
 Malawizaur był niedużym (jak na zauropoda) czworonożnym roślinożercą. Żył obok innego tytanozaura – ''[[Karongasaurus]]''. Kości czaszki malawizaura wskazują na dość krótki i wysoki kształt głowy, typowy dla grupy [[Macronaria]]. W kości zębowej znajdowało się co najmniej po 15 zębów, które zajmowały 2/3 długości wspomnianej kości (Gomani, 2005). U bardziej zaawansowanych tytanozaurów zęby znajdowały się jedynie z przodu szczęk (Jacobs i in., 1993). Szyja była długa, szeroka i głęboka. Jak kilka innych tytanozaurów, ''Malawisaurus'' był pokryty pancerzem, podobnym do tego, który występował u ''[[Saltasaurus]]''. Znaleziona osteoderma mierzy 190 mm długości i 95 mm szerokości.
 ==Spis gatunków==

@@ Linia 57: / Linia 57: @@
 |-
 | = ''[[Tornieria]] dixeyi''
-| {{Kpt|[[Friedrich von Huene|von Huene]], [[1932]]}}
+| ({{Kpt|[[Samuel Haughton|Haughton]]}}, [[1928]]) {{Kpt|[[Friedrich von Huene|von Huene]], [[1932]]}}
 |}
@@ Linia 66: / Linia 66: @@
 Gomani, E.M. (2005). “Sauropod dinosaurs from the Early Cretaceous of Malawi”. Palaeontologia Electronica. 8 (1).
-Jacobs, L.L., Winkler, D.A., Downs, W.R. & Gomani, E.M. (2005). “New material of an Early Cretaceous titanosaurid sauropod dinosaur from Malawi.” Palaeontology. 36 (3).
+Jacobs, L.L., Winkler, D.A., Downs, W.R. & Gomani, E.M. (1993). “New material of an Early Cretaceous titanosaurid sauropod dinosaur from Malawi.” Palaeontology. 36 (3).
 Paul, G.S. (2010). "''The Princeton Field Guide to Dinosaurs''" wyd. Princeton University.

@@ Linia 48: / Linia 48: @@
 {| class="wikitable"
 | {{V|''Malawisaurus''}}
-| ({{Kpt|[[Samuel Haughton|Haughton]]}}, [[1928]] {{Kpt|[[Louis Jacobs|Jacobs]], [[Dale Winkler|Winkler]], [[William Downs|Downs]]}} i {{Kpt|[[Elizabeth Gomani|Gomani]]}}, [[1993]]
+| ({{Kpt|[[Samuel Haughton|Haughton]]}}, [[1928]]) {{Kpt|[[Louis Jacobs|Jacobs]], [[Dale Winkler|Winkler]], [[William Downs|Downs]]}} i {{Kpt|[[Elizabeth Gomani|Gomani]]}}, [[1993]]
 |-
 | {{V|''M. dixeyi''}}
-| ({{Kpt|[[Samuel Haughton|Haughton]]}}, [[1928]] {{Kpt|[[Louis Jacobs|Jacobs]], [[Dale Winkler|Winkler]]}} i {{Kpt|[[Elizabeth Gomani|Gomani]]}}, [[1993]]
+| ({{Kpt|[[Samuel Haughton|Haughton]]}}, [[1928]]) {{Kpt|[[Louis Jacobs|Jacobs]], [[Dale Winkler|Winkler]]}} i {{Kpt|[[Elizabeth Gomani|Gomani]]}}, [[1993]]
 |-
 | = ''[[Gigantosaurus]] dixeyi''