Nemegtomaia - Historia wersji

Paweł o 21:20, 9 lip 2024

2024-07-09T21:20:16Z

Kamil Kamiński o 12:40, 4 lip 2024

2024-07-04T12:40:39Z

Taurovenator o 08:31, 4 lip 2024

2024-07-04T08:31:55Z

Taurovenator o 12:16, 2 lip 2024

2024-07-02T12:16:59Z

Taurovenator o 12:16, 2 lip 2024

2024-07-02T12:16:27Z

Taurovenator o 18:09, 6 kwi 2024

2024-04-06T18:09:03Z

Taurovenator o 14:01, 31 mar 2024

2024-03-31T14:01:26Z

Kamil Kamiński o 17:56, 27 mar 2018

2018-03-27T17:56:13Z

Dino o 12:40, 11 sty 2018

2018-01-11T12:40:51Z

Szerman o 10:06, 23 lis 2012

2012-11-23T10:06:57Z

@@ Linia 36: / Linia 36: @@
 |mapa =
 }}
 ==Wstęp==
 ''Nemegtomaia'' jest [[rodzaj]]em owiraptoryda, który występował w późnokredowej Mongolii. Typowy [[gatunek]], ''N. barsboldi'' został opisany w [[2004]] roku przez Lü, Tomidę, Azumę, Dona i Lee. Pierwotnie nazwą rodzajową miała być ''Nemegtia'', jednak tym imieniem został nazwany pewien mongolski małżoraczek. Z tego powodu dinozaura przemianowano na ''Nemegtomaia'' w [[2005]] roku.
@@ Linia 60: / Linia 59: @@
 Nemegtomaja wstępnie została zaklasyfikowana jako przedtawicielka grupy [[Oviraptorinae]] w obrębie [[Oviraptoridae]] ([[Lü]] i in., 2004) jako bliski krewniak citipati. Późniejsze analizy filogenetyczne umieściły ją w grupie [[Heyuanninae]] (wtedy znanej jako "Ingeniinae"), co czyniło ją jedyną "grzebieniastą" członkinią tego [[klad|kladu]] ([[Longrich]], [[Currie]] i [[Dong]], 2010; Fanti i in., 2012). Potwierdzają to również nowsze analizy filogenetyczne (np.: Lamanna i in., 2014; Funston i in., 2020). Paul w swej książce uznaje nemegtomaję za jeden z gatunków należących do rodzaju ''[[Conchoraptor]]'' (Paul, 2024).
 ==Spis gatunków==

@@ Linia 48: / Linia 48: @@
 [[Holotyp]] (GIN 100/2112 lub PC1001 2112), później MPC-D 100/2112): czaszka, żuchwa, kręgi szyjne: częściowy obrotowy, trzeci (33 mm), czwarty (29 mm), piąty (32 mm), szósty (31 mm), siódmy (31 mm), ósmy (33 mm), dziewiąty (35 mm), dziesiąty (37 mm), jedenasty (37 mm), dwunasty (36 mm), trzynasty (33 mm), większość żeber szyjnych, kręgi grzbietowe: pierwszy (31 mm), częściowy drugi, łuk neuralny szóstego i siódmego, kolejne kręgi grzbietowe 8-10, kręgi krzyżowe (32 mm, 33 mm, 29 mm, 29 mm, 29 mm, 32 mm, 40 mm, ? mm), kręgi ogonowe: łuk neuralny pierwszego i drugiego, proksymalna część łopatki, dystalna część kości ramieniowej, kości: promieniowa, biodrowa, proksymalna część kości łonowej, proksymalna część kulszowej, proksymalna część kości udowej. Szkielet ten został znaleziony w osadach stanowiska Nemegt należącego do [[formacja|formacji]] [[Nemegt]].
-W [[2012]] roku opisano gniazdo z jajami i szczątki wysiadującego je osobnika (częściowa czaszka i częściowy szkielet pozaczaszkowy obejmujący fragmenty kręgosłupa, żeber oraz szkieletu obwodowego; okaz ten ma znany jest pod numerem katalogowym MPC-D 107/15 lub pod pseudonimem "Mary") znalezionego w formacji [[Barun Goyot]] oraz fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy składający się z części żeber i kończyn, należący do osobnik mniejszego od okazu typowego oraz "Mary" (MPC-D 107/16) znaleziony prawdopodobnie albo w formacji Barun Goyot albo w formacji Nemegt (Fanti i in., 2012).
+W [[2012]] roku opisano gniazdo z jajami i szczątki wysiadującego je osobnika (częściowa czaszka i częściowy szkielet pozaczaszkowy obejmujący fragmenty kręgosłupa, żeber oraz szkieletu obwodowego; okaz ten znany jest pod numerem katalogowym MPC-D 107/15 lub pod pseudonimem "Mary") znalezionego w formacji [[Barun Goyot]] oraz fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy składający się z części żeber i kończyn, należący do osobnik mniejszego od okazu typowego oraz "Mary" (MPC-D 107/16) znaleziony prawdopodobnie albo w formacji Barun Goyot albo w formacji Nemegt (Fanti i in., 2012).
 Okaz MPC-D 107/15 został prawdopodobnie pochowany w wyniku przykrycia wysiadującego jaja [[Maniraptora|maniraptora]] przez burzę piaskową, w wyniku której zmarł. Uszkodzenia tego szkieletu (drążenia, nory i przekształcenia osadu) wynikają z działalności padlinożernych kolonijnych chrząszczy z rodziny skórnikowatych (Dermestidae), które zazwyczaj odżywiają się tkankami miękkimi (np: mięśniami), stąd wysunięto hipotezę iż ciało "Mary" było tylko częściowo przykryte przez piasek, a jego odsłonięte części były najpierw pożywieniem dla skórnikowatych, natomiast potem kości stały się pożywieniem dla padlinożernych ssaków (Fanti i in., 2012).
@@ Linia 54: / Linia 54: @@
 ==Budowa, paleobiologia i systematyka==
 [[Plik:Nemegtomaia nesting.png|300px|thumb|right|Rekonstrukcja i zaznaczone fragmenty szkieletu okazu "Mary". Autor: Marco Auditore. Źródło: Fanti i in., 2012. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nemegtomaia_nesting.png]]]
-Nemegtomaja była średniej wielkości owiraptorozaurem nieco podobnym do [[Rinchenia|rynchenii]] i [[Citipati|citipati]]. Posiadała dość duży, wysunięty w przód grzebień, o kącie prawie 90 stopni, wydłużony pierwszy palec oraz osiem kręgów krzyżowych ([[Paul]], 2024).
+Nemegtomaja była średniej wielkości owiraptorozaurem nieco podobnym do [[Rinchenia|rynchenii]] i [[Citipati|citipati]]. Miała dość duży, wysunięty w przód grzebień na czaszce, o kącie prawie 90 stopni, wydłużony pierwszy palec oraz osiem kręgów krzyżowych ([[Paul]], 2024).
 Nemegtomaja prawdopodobnie była wszystkożernym opierzonym teropodem, który wysiadywał niewielkie jaja (o długości sześciu-ośmiu centymetrów) w niewielkich gniazdach tworzonych w okolicach rzek z wilgotniejszych skał.  Owiraptorozaur ten zajmował około 30% powierzchni gniazda wysiadując jaja.

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Nemegtomaia''}}
 {{Opis
@@ Linia 30: / Linia 28: @@
 [[Oviraptoridae]]
-?[[Oviraptorinae]]/?[[Heyuanninae]]
+[[Heyuanninae]]
 |grafika = Nemegtomaia Restoration.png
@@ Linia 41: / Linia 39: @@
 ==Wstęp==
 ''Nemegtomaia'' jest [[rodzaj]]em owiraptoryda, który występował w późnokredowej Mongolii. Typowy [[gatunek]], ''N. barsboldi'' został opisany w [[2004]] roku przez Lü, Tomidę, Azumę, Dona i Lee. Pierwotnie nazwą rodzajową miała być ''Nemegtia'', jednak tym imieniem został nazwany pewien mongolski małżoraczek. Z tego powodu dinozaura przemianowano na ''Nemegtomaia'' w [[2005]] roku.
 ==Etymologia==
@@ Linia 50: / Linia 46: @@
 ==Materiał kopalny==
 [[Plik:Nemegtomaia.png|300px|thumb|right|Rekonstrukcja szkieletowe znanych okazów nemegtomaji; znane elementy szkieletów zostały zaznaczone na szaro. Po prawej stronie kompozytowa rekonstrukcja szkieletowa stworzona na podstawie trzech szkieletów po stronie lewej. Autor: Marco Auditore. Źródło: Fanti i in., 2012. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nemegtomaia.png]]]
-[[Holotyp]] (GIN 100/2112, później MPC-D 100/2112): czaszka, żuchwa, kręgi szyjne: częściowy obrotowy, trzeci (33 mm), czwarty (29 mm), piąty (32 mm), szósty (31 mm), siódmy (31 mm), ósmy (33 mm), dziewiąty (35 mm), dziesiąty (37 mm), jedenasty (37 mm), dwunasty (36 mm), trzynasty (33 mm), większość żeber szyjnych, kręgi grzbietowe: pierwszy (31 mm), częściowy drugi, łuk neuralny szóstego i siódmego, kolejne kręgi grzbietowe 8-10, kręgi krzyżowe (32 mm, 33 mm, 29 mm, 29 mm, 29 mm, 32 mm, 40 mm, ? mm), kręgi ogonowe: łuk neuralny pierwszego i drugiego, proksymalna część łopatki, dystalna część kości ramieniowej, kości: promieniowa, biodrowa, proksymalna część kości łonowej, proksymalna część kulszowej, proksymalna część kości udowej.
+[[Holotyp]] (GIN 100/2112 lub PC1001 2112), później MPC-D 100/2112): czaszka, żuchwa, kręgi szyjne: częściowy obrotowy, trzeci (33 mm), czwarty (29 mm), piąty (32 mm), szósty (31 mm), siódmy (31 mm), ósmy (33 mm), dziewiąty (35 mm), dziesiąty (37 mm), jedenasty (37 mm), dwunasty (36 mm), trzynasty (33 mm), większość żeber szyjnych, kręgi grzbietowe: pierwszy (31 mm), częściowy drugi, łuk neuralny szóstego i siódmego, kolejne kręgi grzbietowe 8-10, kręgi krzyżowe (32 mm, 33 mm, 29 mm, 29 mm, 29 mm, 32 mm, 40 mm, ? mm), kręgi ogonowe: łuk neuralny pierwszego i drugiego, proksymalna część łopatki, dystalna część kości ramieniowej, kości: promieniowa, biodrowa, proksymalna część kości łonowej, proksymalna część kulszowej, proksymalna część kości udowej. Szkielet ten został znaleziony w osadach stanowiska Nemegt należącego do [[formacja|formacji]] [[Nemegt]].
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 79: / Linia 87: @@
 <small>
 Fanti, F., Currie, P.J., Badamgarav, D., Lalueza-Fox, C. (2012). "New specimens of ''Nemegtomaia'' from the Baruungoyot and Nemegt Formations (Late Cretaceous) of Mongolia". PLOS ONE. 7 (2): e31330. [https://doi.org/10.1371%2Fjournal.pone.0031330]
 Lü, J., Tomida, Y., Azuma, Y., Dong, Z., Lee, Y.-N. (2004). "New oviraptorid dinosaur (Dinosauria: Oviraptorosauria) from the Nemegt Formation of southwestern Mongolia" (PDF). Bulletin of the National Science Museum, Tokyo, Series C. 30: 95–130.
 Lü, J., Tomida, Y., Azuma, Y., Dong, Z., Lee, Y.-N., ''et al''. (2005). "Nemegtomaia gen. nov., a replacement name for the oviraptorosaurian dinosaur Nemegtia Lü et al. 2004, a preoccupied name". Bulletin of the National Science Museum, Tokyo, Series C. 31: 51.
 <references/></small>
@@ Linia 102: / Linia 118: @@
 [[Kategoria:Kampan]]
 [[Kategoria:Mastrycht]]

@@ Linia 12: / Linia 12: @@
 |miejsce           = [[Mongolia]] - Ajmak Południowogobijski
 <small>([[formacja|formacje]] [[Barun Goyot]] i [[Nemegt]] [dolne ogniwo] - Nemegt)</small>
-|czas              = {{Występowanie|83,6|69}}
+|czas              = {{Występowanie|83.6|69}}
 ok.83,6-?70 [[Ma]]<ref>datowanie U-Pb i spektrometryczne zębów tarbozaurów ze środkowej części formacji Nemegt wykazały, że ich wiek sięga ok. 66, 7, ale nie wiadomo dokładnie na jaką rozpiętość czasową mastrychtu rozciągają się pozostałe skały tej formacji. Podana wartość jest stosunkowo bezpieczna. Tanabe M., Aoki K., Chiba K., Saneyoshi M., Kodaira S., Nishido H., Mainbayar B., Tsogtbaatar K., Ishigaki S. 2023. Apatite U–Pb dating of dinosaur teeth from the Upper Cretaceous Nemegt Formation in the Gobi Desert, Mongolia: Contribution to depositional age constraints. Island Arc 32: e12488.</ref>
 <small>[[późna kreda]] ([[kampan]] - wczesny [[mastrycht]])</small>

@@ Linia 2: / Linia 2: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Nemegtomaia''}}
-<small>
+{{Opis
-{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
+|Autor             = [[Tomasz Sokołowski]], [[Marcin Szermański]]
-| Autor:
+|Korekta           = [[Maciej Ziegler]], [[Tomasz Singer]], [[Michał Siedlecki]]
-| Korekta:
+|nazwa             = ''Nemegtomaia'' (nemegtomaja)
-|-
+|długość           = 1,45 m <ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R. & Larramendi, A. (2019). "Dinosaur Facts and Figures: The Theropods and Other Dinosauriformes". wyd. Princeton University Press. </ref>
-| [[Tomasz Sokołowski]]
+|wysokość          = 55 cm (w biodrach) <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
-[[Marcin Szermański]]
+|masa              = 15 kg <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
-| [[Maciej Ziegler]]
+|dieta             = wszystkożerny
-[[Tomasz Singer]]
+|miejsce           = [[Mongolia]] - Ajmak Południowogobijski
-|}
+<small>([[formacja|formacje]] [[Barun Goyot]] i [[Nemegt]] [dolne ogniwo] - Nemegt)</small>
-</small>
+|czas              = {{Występowanie|83,6|69}}
+ok.83,6-?70 [[Ma]]<ref>datowanie U-Pb i spektrometryczne zębów tarbozaurów ze środkowej części formacji Nemegt wykazały, że ich wiek sięga ok. 66, 7, ale nie wiadomo dokładnie na jaką rozpiętość czasową mastrychtu rozciągają się pozostałe skały tej formacji. Podana wartość jest stosunkowo bezpieczna. Tanabe M., Aoki K., Chiba K., Saneyoshi M., Kodaira S., Nishido H., Mainbayar B., Tsogtbaatar K., Ishigaki S. 2023. Apatite U–Pb dating of dinosaur teeth from the Upper Cretaceous Nemegt Formation in the Gobi Desert, Mongolia: Contribution to depositional age constraints. Island Arc 32: e12488.</ref>
-----
+<small>[[późna kreda]] ([[kampan]] - wczesny [[mastrycht]])</small>
+|systematyka       =
-{| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
+[[Dinosauria]]
 [[Saurischia]]
@@ Linia 52: / Linia 30: @@
 [[Oviraptoridae]]
-[[Ingeniinae]] / ? [[Oviraptorinae]]
+?[[Oviraptorinae]]/?[[Heyuanninae]]
-Autor: Marco Auditore, źródło: Fanti i in., 2012 [http://dx.doi.org/10.1371/journal.pone.0031330.g007].</small>
+|grafika = Nemegtomaia Restoration.png
-|}
+|podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: PaleoNeolitic. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nemegtomaia_Restoration.png]
 ==Wstęp==
@@ Linia 68: / Linia 45: @@
 ==Etymologia==
-[[Plik:Nemegtomaia Restoration.png|300px|thumb|right|Rekonstrukcaja przyżyciowa. Autor: PaleoNeolitic. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nemegtomaia_Restoration.png]]]
+[[Plik:Nemegtomaia mount.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja szkieletu. Zdjęcie: Gary Todd. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nemegtomaia_mount.jpg]]]
 Nazwa oznacza po prostu "matkę z Nemegt" i pochodzi od miejsca znalezienia szczątków - kotliny Nemegt. Epitet gatunkowy został nadany na cześć mongolskiego paleontologa, [[Rinchen Barsbold|Rinchena Barsbold]]a, jednego z liderów Mongolian Highland International Dinosaur Project, przez członków tego projektu.
 ==Materiał kopalny==
 [[Holotyp]] (GIN 100/2112, później MPC-D 100/2112): czaszka, żuchwa, kręgi szyjne: częściowy obrotowy, trzeci (33 mm), czwarty (29 mm), piąty (32 mm), szósty (31 mm), siódmy (31 mm), ósmy (33 mm), dziewiąty (35 mm), dziesiąty (37 mm), jedenasty (37 mm), dwunasty (36 mm), trzynasty (33 mm), większość żeber szyjnych, kręgi grzbietowe: pierwszy (31 mm), częściowy drugi, łuk neuralny szóstego i siódmego, kolejne kręgi grzbietowe 8-10, kręgi krzyżowe (32 mm, 33 mm, 29 mm, 29 mm, 29 mm, 32 mm, 40 mm, ? mm), kręgi ogonowe: łuk neuralny pierwszego i drugiego, proksymalna część łopatki, dystalna część kości ramieniowej, kości: promieniowa, biodrowa, proksymalna część kości łonowej, proksymalna część kulszowej, proksymalna część kości udowej.
@@ Linia 90: / Linia 68: @@
 | = "''Nemegtia''" ''barsboldi''
 | {{Kpt|Lü, Tomida, Azuma, Dong}} i {{Kpt|Lee}}, 2004
 |}
 ==Galeria==

@@ Linia 68: / Linia 68: @@
 ==Etymologia==
 Nazwa oznacza po prostu "matkę z Nemegt" i pochodzi od miejsca znalezienia szczątków - kotliny Nemegt. Epitet gatunkowy został nadany na cześć mongolskiego paleontologa, [[Rinchen Barsbold|Rinchena Barsbold]]a, jednego z liderów Mongolian Highland International Dinosaur Project, przez członków tego projektu.
@@ Linia 77: / Linia 78: @@
 ==Spis gatunków==
 {| class="wikitable"
-! ''Nemegtomaia''
+| {{V|''Nemegtomaia''}}
 | {{Kpt|[[Lü Junchang|Lü]], [[Yukimitsu Tomida|Tomida]], [[Yoichi Azuma|Azuma]], [[Dong Zhiming|Dong]]}} i {{Kpt|[[Lee Yuongnam|Lee]]}}, [[2005]]
 |-
@@ Linia 84: / Linia 85: @@
 | zajęta {{Kpt|Szczechura}}, [[1978]]
 |-
-! ''N. barsboldi''
+| {{V|''N. barsboldi''}}
 | ({{Kpt|Lü, Tomida, Azuma, Dong}} i {{Kpt|Lee}}, 2004) {{Kpt|Lü, Tomida, Azuma, Dong}} i {{Kpt|Lee}}, 2005
 |-

@@ Linia 22: / Linia 22: @@
 |-
 ! '''Masa''':
-| ? kg
+| ok. 89 kg
 |-

@@ Linia 28: / Linia 28: @@
 | [[Mongolia]] - Ajmak Południowogobijski
-<small>(formacja [[Nemegt]], formacja [[Baruungoyot]] [=Barun Goyot])</small>
+<small>(formacja [[Nemegt]], formacja [[Baruungoyot]])</small>
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''