Paweł o 16:55, 12 paź 2026

2026-10-12T16:55:59Z

StanislawKopec: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Nipponopelta''}} {{Opis |Autor = Stanisław Kopeć |Korekta = Paweł Konarzewski |nazwa = ''Nippo..."

2026-10-12T16:14:35Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Nipponopelta''}} {{Opis |Autor = Stanisław Kopeć |Korekta = Paweł Konarzewski |nazwa = ''Nippo..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Nipponopelta''}}
{{Opis
|Autor = [[Stanisław Kopeć]]
|Korekta = [[Paweł Konarzewski]]
|nazwa = ''Nipponopelta'' (nipponopelta)
|długość =
|wysokość =
|masa =
|dieta = roślinożerny
|miejsce = [[Japonia]] - Hokkaido
([[formacja]] [[Hikagenosawa]])
|czas = {{Występowanie|95|94}}
ok. 95-94 [[Ma]] 
 [[późna kreda]] ([[cenoman]])
|systematyka =
[[Dinosauria]]

[[Ornithischia]]

[[Thyreophora]]

[[Ankylosauria]]

[[Nodosauridae]]

|grafika = Nipponopelta yezoensis.png
|podpis = Tak mogła wyglądać ''Nipponopelta''. Autor: Connor Ashbridge [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nipponopelta_yezoensis.png]
|mapa =
<display_points type="terrain" zoom=4>
43°07′10.8″N, 142°09′29.0″E~ miejsce odnalezienia [[holotyp]]u ''Nipponopelta yezoensis''
</display_points>
}}
==Wstęp==
''Nipponopelta yezoensis'' to gatunek dinozaura pancernego z rodziny [[Nodosauridae]], którego szczątki zostały odkryte na japońskiej wyspie Hokkaido w osadach [[późna kreda|późnokredowej]] [[formacja|formacji]] [[Hikagenosawa]]. Jest to pierwszy ankylozaur opisany i nazwany z terenu Japonii.

==Odkrycie i materiał kopalny==
[[Plik:Nipponopelta holotype FPDM.png|thumb|Replika [[holotyp]]u ''Nipponopelta''. Fot. Ta-tea-two-te-to [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nipponopelta_holotype_FPDM.png#/media/File:Nipponopelta_holotype_FPDM.png].]]
Skamieniałości ''Nipponopelta'' zostały odkryte przez Eijiro Goto 25 czerwca 1995 roku nad rzeką Omakizawa w mieście Yūbari (wyspa Hokkaido). Część czaszki ankylozaura znajdowała się w wapiennej konkrecji pochodzącej ze skał formacji [[Hikagenosawa]]. Goto przekazał swoje znalezisko do Muzeum Miasta Mikasa, gdzie okaz otrzymał numer katalogowy MCM A522. Do oczyszczania szczątków ze skały użyto kwasu mrówkowego, jednak preparację przerwano po odnalezieniu zębów w jamach czaszki. W 2005 roku Manabe i współpracownicy dokonali wstępnego opisu czaszki. Na podstawie budowy czaszki oraz zębów naukowcy przypisali okaz do grupy [[Nodosauridae]]. W 2026 roku Oyabu i współautorzy formalnie opisali okaz, nadając mu nazwę ''Nipponopelta yezoensis''. Dzięki zastosowaniu tomografii komputerowej naukowcy zidentyfikowali wcześniej niezauważone struktury anatomiczne. [[Holotyp]] (MCM A522) składa się z częściowej czaszki i żuchwy, 22 zębów, niekompletnego pierwszego kręgu szyjnego ([[atlas]]) oraz 3 osteodermy.

==Budowa i systematyka==
''Nipponopelta'' była przeciętnej wielkości nodozaurydem z cielskiem pokrytymi licznymi osteodermami. Czaszka mogła mierzyć 30-35 cm długości. Zęby miały duże korony oraz korzenie o kształcie litery S (Hayakawa i in. 2005; Oyabu i in., 2026). Według analizy filogenetycznej ''Nipponopelta'' jest bliżej spokrewniona z północnoamerykańskimi nodozaurydami niż z azjatyckimi.

==Etymologia==
Nazwa [[rodzaj]]owa ''Nipponopelta'' łączy japońskie słowo 日本 ("Nippon"), oznaczające "Japonię", z greckim słowem πέλτη ("péltē'"), oznaczającym "tarczę". Epitet gatunkowy ''yezoensis'' nawiązuje do Yezo, tradycyjnej nazwy wyspy Hokkaido, na której odkryto okaz typowy.

==Bibliografia==
Hayakawa, H., Manabe, M., & Carpenter, Kenneth. (2005). "Nodosaurid ankylosaur from the Cenomanian of Japan". Journal of Vertebrate Paleontology. 25 (1): 240-245. [https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1671/0272-4634(2005)025%5B0240%3ANAFTCO%5D2.0.CO%3B2]

Oyabu, S., Kobayashi, Y., Zelenitsky, D. K., Fiorillo, A. R., & Kano, M. (2026). "A new nodosaurid ankylosaur (Dinosauria: Ornithischia) from the Upper Cretaceous Hikagenosawa Formation in Japan reveals dispersal pattern of Asian nodosaurid ankylosaurs". Cretaceous Research 106477. [[doi:10.1016/j.cretres.2026.106477.]]


[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Ornithischia]]
[[Kategoria:Thyreophora]]
[[Kategoria:Ankylosauria]]
[[Kategoria:Azja]]
[[Kategoria:Japonia]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Cenoman]]

@@ Linia 39: / Linia 39: @@
 ==Budowa i systematyka==
-''Nipponopelta'' była przeciętnej wielkości nodozaurydem z cielskiem pokrytymi licznymi osteodermami. Czaszka mogła mierzyć 30-35 cm długości. Zęby miały duże korony oraz korzenie o kształcie litery S (Hayakawa i in. 2005; Oyabu i in., 2026). Według analizy filogenetycznej ''Nipponopelta'' jest bliżej spokrewniona z północnoamerykańskimi nodozaurydami niż z azjatyckimi.
+''Nipponopelta'' była przeciętnej wielkości nodozaurydem z cielskiem pokrytymi licznymi osteodermami. Czaszka mogła mierzyć 30-35 cm długości. Zęby miały duże korony oraz korzenie o kształcie litery S (Hayakawa i in. 2005; Oyabu i in., 2026). Według analizy filogenetycznej przeprowadzonej przez autorów badania ''Nipponopelta'' jest bliżej spokrewniona z północnoamerykańskimi nodozaurydami (''[[Denversaurus]]'' i ''[[Pawpawsaurus]]'') niż z azjatyckimi formami (''[[Taohelong]]'').
 ==Etymologia==

Nipponopelta - Historia wersji

Paweł o 16:55, 12 paź 2026

StanislawKopec: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Nipponopelta''}} {{Opis |Autor = Stanisław Kopeć |Korekta = Paweł Konarzewski |nazwa = ''Nippo..."