Othnielosaurus - Historia wersji

Taurovenator o 21:06, 30 kwi 2025

2025-04-30T21:06:02Z

Kamil Kamiński o 20:08, 30 kwi 2025

2025-04-30T20:08:09Z

Kamil Kamiński: /* Spis gatunków */

2025-04-30T20:06:44Z

‎Spis gatunków

Kamil Kamiński o 20:04, 30 kwi 2025

2025-04-30T20:04:36Z

Kamil Kamiński: Barrett i Maidment, 2025

2025-04-30T20:03:50Z

Barrett i Maidment, 2025

Kamil Kamiński o 19:29, 30 kwi 2025

2025-04-30T19:29:55Z

Taurovenator o 15:19, 31 mar 2024

2024-03-31T15:19:01Z

Paweł: /* Bibliografia */

2024-03-17T08:51:53Z

‎Bibliografia

Taurovenator o 19:26, 2 gru 2020

2020-12-02T19:26:04Z

Kamil Kamiński o 11:10, 5 lis 2019

2019-11-05T11:10:46Z

← poprzednia wersja		Wersja z 21:06, 30 kwi 2025
Linia 110:		Linia 110:

	[[Kategoria:Nomen dubium]]		[[Kategoria:Nomen dubium]]
		+	[[Kategoria:Chimera]]

← poprzednia wersja		Wersja z 20:08, 30 kwi 2025
Linia 48:		Linia 48:

	''Othnielosaurus'' był przez wiele lat uważany za otnitopoda, jednak najnowsze badania wskazują, że był to najprawdopodobniej prymitywniejszy przedstawiciel [[Neornithischia]] (np. Boyd, 2015).		''Othnielosaurus'' był przez wiele lat uważany za otnitopoda, jednak najnowsze badania wskazują, że był to najprawdopodobniej prymitywniejszy przedstawiciel [[Neornithischia]] (np. Boyd, 2015).
−	~~[[Plik: Othnielosauru_skeleton.jpg\|thumb\|right\|Rekonstrukcja szkieletu. Autor: Scott Hartman [https://www.skeletaldrawing.com/ornithiscians/othnielosaurus].]]~~

	==Paleoekologia==		==Paleoekologia==

@@ Linia 57: / Linia 57: @@
 | ''Othnielosaurus''
 | {{Kpt|[[Peter Galton|Galton]]}} [[2007]]
 |-
 |=? ''[[Nanosaurus]]''
@@ Linia 70: / Linia 71: @@
 | ''O. consors''
 | ({{Kpt|[[Othniel Marsh|Marsh]]}}, [[1894]]) {{Kpt|[[ Peter Galton|Galton]]}}, [[2007]]
 |-
 |=? ''[[Nanosaurus]] agilis''

@@ Linia 4: / Linia 4: @@
   |Korekta                =
   |nazwa                  = ''Othnielosaurus'' (otnielozaur)
-  |długość                = ok. 1,4-2,2 m
+  |długość                =
-  |wysokość               = ok. 17-30 kg
+  |wysokość               =
   |masa                   =
   |dieta                  = roślinożerny

@@ Linia 34: / Linia 34: @@
 ==Materiał kopalny==
-[[Holotyp]] (YPM 1882) to niemal kompletny szkielet wraz z fragmentaryczną czaszką, obejmującą szczęki z zastępującymi się zębami oraz stowarzyszone z nimi inne zęby ([[Peter Galton|Galton]], 2007). Wg tego samego autora (Galton, 1983) część szkieletu (m.in. kości śródstopia) została zrekonstruowana przy użyciu gipsu, a kości noszą ślady farby.
+[[Holotyp]] (YPM 1882) opisywany był jako niemal kompletny szkielet wraz z fragmentaryczną czaszką, obejmującą szczęki z zastępującymi się zębami oraz stowarzyszone z nimi inne zęby ([[Peter Galton|Galton]], 2007). Wg tego samego autora (Galton, 1983) część szkieletu (m.in. kości śródstopia) została zrekonstruowana przy użyciu gipsu, a kości noszą ślady farby. Barrett i Maidment (2025) wykazali, że okaz ten jest chimerą złożoną z kości co najmniej dwóch różnych przedstawicieli Ornithischia (zawiera m.in. powtarzające się kości różnych rozmiarów), a przynajmniej część z nich należy prawdopodobnie do młodych okazów ''[[Dryosaurus]]''. Szczątki mogące reprezentować odrębny od driozaura takson nie wykazują żadnych cech diagnostycznych.
-Inny ważny okaz to BYU ESM-163R, obejmujący niemal kompletny szkielet, niestety bez czaszki, większości ogona i dłoni. Został on opisany przez Galtona i [[Jensen]]a w 1973 r. jako  ''[[Nanosaurus]] (?) rex''. Jeśli Carpenter i Galton (2018) mają rację (zob. dalej) to materiał kopalny omawianego dinozaura jest bardzo bogaty i obejmuje okazy przypisywane wcześniej do drinkerii, nanozaura czy otnielii. Słabo poznana pozostaje jedynie czaszka.
+Inny ważny okaz to BYU ESM-163R, obejmujący niemal kompletny szkielet, niestety bez czaszki, większości ogona i dłoni. Został on opisany przez Galtona i [[Jensen]]a w 1973 r. jako  ''[[Nanosaurus]] (?) rex'', a następnie przypisano go do ''Othnielosaurus''. Z przedstawionych wyżej powodów, taka interpretacja jest jednak bezpodstawna.
 [[Plik: Othnielia.png|300px|thumb|right|Zrekosntruowane szkielety, przedstawiające biegnące stado otnielozaurów. Autor zdjęcia: Firstron [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Othnielia.png].]]
 ==Historia taksonu==
-W 1877 r. wspomniany już [[Othniel Marsh]] nazwał niewielkiego roślinożernego dinozaura z osadów formacji Morrison - ''[[Nanosaurus]] agilis''. W tym samym roku ustanowił też drugi gatunek należący do tego rodzaju - ''N. rex''. Niedługo później Marsh utworzył kolejny rodzaj małego roślinożercy - ''[[Laosaurus]]'' i nazwał aż trzy należące do niego gatunki: ''L. celer'', ''L. gracilis'' i ''L. consors''. Przez pierwsze dziesięciolecia XX w. zwierzęta te pozostawały w zapomnieniu, aż w latach 70. zajął się nimi [[Peter Galton]].  W 1977 r. przeniósł on ''N. rex'' do nowego rodzaju - ''[[Othnielia]]''. ''L. gracilis'' i ''L. consors'' uznał za synonimy otnielii, a ''L. celer'' – za ''[[nomen nudum]]''. W 1990 r. nazwano kolejnego niewielkiego dinozaura ptasiomiednicznego z formacji Morrison - ''[[Drinker]]'', którego uznano za blisko spokrewnionego z Otnielią ([[Bakker]] i in., 1990). W 2007 r. Galton stwierdził, że ''N. rex'' jest oparty na [[diagnoza|niediagnostycznym]] materiale kopalnym (pojedyncza kość udowa, nieodróżnialna od analogicznej kości drinkera), a tym samym jest on wątpliwy (''[[nomen dubium]]''), podobnie jak rodzaj ''[[Othnielia]]''. Ponieważ diagnoza otnielii opierała się w znacznej mierze na holotypie ''L. consors'' (YPM 1882), a sam rodzaj ''[[Laosaurus]]'' był niediagnostyczny, Galton utworzył nowy rodzaj ''Othnielosaurus'', a okaz YPM 1882 uczynił jego holotypem. W 2018 r. [[Kenneth Carpenter|Carpenter]] i Galton uznali, że ''[[Nanosaurus]] agilis'' to starszy synonim ''N. rex'', ''[[Othnielia]]'', ''[[Drinker]]'' i ''Othnielosaurus''.
+W 1877 r. wspomniany już [[Othniel Marsh]] nazwał niewielkiego roślinożernego dinozaura z osadów formacji Morrison - ''[[Nanosaurus]] agilis''. W tym samym roku ustanowił też drugi gatunek należący do tego rodzaju - ''N. rex''. Niedługo później Marsh utworzył kolejny rodzaj małego roślinożercy - ''[[Laosaurus]]'' i nazwał aż trzy należące do niego gatunki: ''L. celer'', ''L. gracilis'' i ''L. consors''. Przez pierwsze dziesięciolecia XX w. zwierzęta te pozostawały w zapomnieniu, aż w latach 70. zajął się nimi [[Peter Galton]].  W 1977 r. przeniósł on ''N. rex'' do nowego rodzaju - ''[[Othnielia]]''. ''L. gracilis'' i ''L. consors'' uznał za synonimy otnielii, a ''L. celer'' – za ''[[nomen nudum]]''. W 1990 r. nazwano kolejnego niewielkiego dinozaura ptasiomiednicznego z formacji Morrison - ''[[Drinker]]'', którego uznano za blisko spokrewnionego z Otnielią ([[Bakker]] i in., 1990). W 2007 r. Galton stwierdził, że ''N. rex'' jest oparty na [[diagnoza|niediagnostycznym]] materiale kopalnym (pojedyncza kość udowa, nieodróżnialna od analogicznej kości drinkera), a tym samym jest on wątpliwy (''[[nomen dubium]]''), podobnie jak rodzaj ''[[Othnielia]]''. Ponieważ diagnoza otnielii opierała się w znacznej mierze na holotypie ''L. consors'' (YPM 1882), a sam rodzaj ''[[Laosaurus]]'' był niediagnostyczny, Galton utworzył nowy rodzaj ''Othnielosaurus'', a okaz YPM 1882 uczynił jego holotypem. W 2018 r. [[Kenneth Carpenter|Carpenter]] i Galton uznali, że ''[[Nanosaurus]] agilis'' to starszy synonim ''N. rex'', ''[[Othnielia]]'', ''[[Drinker]]'' i ''Othnielosaurus''. Barrett i Maidment (2025) nie znaleźli podstaw do takiej synonimizacji, a rodzaj ''Othnielosaurus'' z powodów opisanych wyżej uznali za nieważny.
 [[Plik: Fighting_Othnielia.jpg|300px|thumb|right|Zrekosntruowane szkielety, przedstawiające walczącą parę otnielozaurów. Autor zdjęcia: Ben Townsend [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Fighting_Othnielia.jpg].]]
 ==Budowa i filogeneza==
-''Othnielosaurus'' był niewielkim, dwunożnym roślinożercą, podobnym do innych [[takson bazalny|bazalnych]] przedstawicieli [[Neornithischia]] czy prymitywnych [[Ornithopoda|ornitopodów]]. Jak już wspomniano, czaszka otnielozaura jest słabo poznana, bez wątpienia była jednak stosunkowo niewielka. Zęby były małe, liściokształtne i asymetryczne. Ich brzegi miały niewielkie wypukłości, a korony pokrywały nieregularne bruzdy (Galton, 2007). Tylne kończyny były długie i przystosowane do biegu. Przednie łapy były zdecydowanie krótsze. Długi ogon pomagał w utrzymaniu równowagi. Podobnie jak u kilku innych dinozaurów ptasiomiednicznych, również u ''Othnielosaurus'' znaleziono kostne płytki, mogące tworzyć rodzaj skórnego pancerza. Obecność tego typu struktur była również niekiedy kwestionowana (zob. też [[Thescelosaurus#Budowa]]).
+''Othnielosaurus'' był niewielkim, dwunożnym roślinożercą, podobnym do innych [[takson bazalny|bazalnych]] przedstawicieli [[Neornithischia]] czy prymitywnych [[Ornithopoda|ornitopodów]].
 [[Plik: Othnielosaurus_BW.jpg|thumb|right|Rekonstrukcja. Autor: Nobu Tamura [http://spinops.blogspot.com].]]
-''Othnielosaurus'' był przez wiele lat uważany za otnitopoda, jednak najnowsze badania wskazują, że mógł być prymitywniejszym przedstawicielem [[Neornithischia]] (np. Boyd, 2015).
+''Othnielosaurus'' był przez wiele lat uważany za otnitopoda, jednak najnowsze badania wskazują, że był to najprawdopodobniej prymitywniejszy przedstawiciel [[Neornithischia]] (np. Boyd, 2015).
 [[Plik: Othnielosauru_skeleton.jpg|thumb|right|Rekonstrukcja szkieletu. Autor: Scott Hartman [https://www.skeletaldrawing.com/ornithiscians/othnielosaurus].]]
@@ Linia 55: / Linia 55: @@
 ==Spis gatunków==
 {| class="wikitable"
-| {{V|''Othnielosaurus''}}
+| ''Othnielosaurus''
 | {{Kpt|[[Peter Galton|Galton]]}} [[2007]]
 |-
@@ Linia 64: / Linia 64: @@
 |{{Kpt|[[Peter Galton|Galton]]}}, [[1977]]
 |-
-|=? ''[[Drinker]]''
+|=?? ''[[Drinker]]''
 |{{Kpt|[[Robert Bakker|Bakker]], [[Peter Galton|Galton]]}} i {{Kpt|[[James Siegwarth|Siegwarth]], [[1990]]}}
 |-
-| {{V|''O. consors''}}
+| ''O. consors''
 | ({{Kpt|[[Othniel Marsh|Marsh]]}}, [[1894]]) {{Kpt|[[ Peter Galton|Galton]]}}, [[2007]]
 |-
@@ Linia 83: / Linia 83: @@
 |({{Kpt|[[Othniel Marsh|Marsh]], [[1877]]}}) {{Kpt|[[Peter Galton|Galton]]}}, [[1977]]
 |-
-|=? ''[[Drinker]] nisti''
+|=?? ''[[Drinker]] nisti''
 |{{Kpt|[[Robert Bakker|Bakker]], [[Peter Galton|Galton]]}} i {{Kpt|[[James Siegwarth|Siegwarth]], [[1990]]}}
 |}
@@ Linia 108: / Linia 108: @@
 Paul, G.S. (2010). "''The Princeton Field Guide to Dinosaurs''" wyd. Princeton University.</small>
-[[Kategoria:Dinosauria]]
+[[Kategoria:Nomen dubium]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Othnielosaurus''}}
 {{Opis
@@ Linia 29: / Linia 28: @@
 ==Wstęp==
-''Othnielosaurus'' to rodzaj małego roślinożernego dinozaura, żyjącego w późnej jurze na terenach dzisiejszych Stanów Zjednoczonych. Jego szczątki pochodzą z osadów słynnej formacji Morrison. Podobnie jak to bywa w przypadku wielu innych dinozaurów nazwanych w XIX w., ma on skomplikowaną historię taksonomiczną.
+''Othnielosaurus'' to nieważny rodzaj małego roślinożernego dinozaura, żyjącego w późnej jurze na terenach dzisiejszych Stanów Zjednoczonych. Jego szczątki pochodzą z osadów słynnej formacji Morrison. Podobnie jak to bywa w przypadku wielu innych dinozaurów nazwanych w XIX w., ma on skomplikowaną historię taksonomiczną.
 ==Etymologia==
@@ Linia 90: / Linia 89: @@
 ==Bibliografia==
 <small>Bakker, R.T.; Galton, P.M.; Siegwarth, J.; Filla, J. (1990). "A new latest Jurassic vertebrate fauna, from the highest levels of the Morrison Formation at Como Bluff, Wyoming. Part IV. The dinosaurs: A new Othnielia-like hypsilophodontoid". Hunteria. 2 (6): 8–14.
 Benson, R. B. J., Campione, N. E., Carrano, M. T., Mannion, P. D., Sullivan, C., Upchurch, P. & Evans, D. C. (2014) ''"Rates of Dinosaur Body Mass Evolution Indicate 170 Million Years of Sustained Ecological Innovation on the Avian Stem Lineage"''  PLoS Biology, 12(5), e1001853. [[doi:10.1371/journal.pbio.1001853]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Othnielosaurus''}}
 {{Opis
@@ Linia 115: / Linia 116: @@
 [[Kategoria:Kimeryd]]
 [[Kategoria:Tyton]]

@@ Linia 108: / Linia 108: @@
 [[Kategoria:Dinosauria]]
 [[Kategoria:Ornithischia]]
 [[Kategoria:Ameryka Północna]]
 [[Kategoria:USA]]