Pengornis - Historia wersji

Paweł o 17:20, 6 lis 2024

2024-11-06T17:20:42Z

Paweł: /* Potencjalne synonimy */

2024-07-15T21:40:38Z

‎Potencjalne synonimy

Paweł: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Pengornis''}} {{Opis |Autor = Paweł Konarzewski |Korekta = |nazwa = ''Pengornis'' (pengornis) |długość = 23 cm Mo..."

2024-07-15T21:31:40Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Pengornis''}} {{Opis |Autor = Paweł Konarzewski |Korekta = |nazwa = ''Pengornis'' (pengornis) |długość = 23 cm <ref name="Molina-Larramendi">Mo..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Pengornis''}}
{{Opis
|Autor = [[Paweł Konarzewski]]
|Korekta =
|nazwa = ''Pengornis'' (pengornis)
|długość = 23 cm <ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R. & Larramendi, A. (2019). "Dinosaur Facts and Figures: The Theropods and Other Dinosauriformes". wyd. Princeton University Press. </ref>
|wysokość = 12,3 cm (w biodrach) <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
|masa = 210 g <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
|dieta = mięsożerny
|miejsce = [[Chiny]] - Liaoning
([[formacja]] [[Jiufotang]])
|czas = {{Występowanie|121|113}}
ok. 121-113 [[Ma]] 
[[wczesna kreda]] ([[apt]])
|systematyka =
[[Dinosauria]]

[[Saurischia]]

[[Theropoda]]

[[Avialae]]

[[Pygostylia]]

[[Ornithothoraces]]

[[Enantiornithes]]

[[Pengornithidae]]

|grafika = Life reconstruction of enantiornithine birds feeding.jpg
|podpis = Rekonstrukcja żerujących przedstawicieli Enantiornithes. ''Pengornis'' znajduje się po prawej stronie. Źródło: Miller i in., 2024 [https://elifesciences.org/articles/89871]
|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
}}
==Wstęp==
''Pengornis'' to ptak z [[klad]]u [[Pengornithidae]] żyjący we [[wczesna kreda|wczesnej kredzie]] na terenie dzisiejszych Chin.

==Materiał kopalny==
[[Holotyp]] o numerze katalogowym IVPP V15336 to niemalże kompletny szkielet pozbawiony mostka, miednicy oraz najdalszej części lewego skrzydła znajdujący się na skalnej płycie.

[[Mortimer]] (online) uważa, że okazy należące do ''[[Parapengornis]]'', ''[[Chiappeavis]]'' i ''[[Yuanchuavis]]'' w rzeczywistości są jedynie synonimami omawianego rodzaju (zobacz więcej: Potencjalne synonimy).

==Budowa==
Podobnie jak u dużej części przedstawicieli Enantiornithes, ''Pengornis'' miał w pysku małe zęby. W kości szczękowej znajdowało się ich 11, zaś w zębowej - 13. Przednie kręgi szyjne były heteroceliczne (siodełkowate) były zaś tylne - amficeliczne (wklęsłe po obu stronach). Kręgi grzbietowe miały głębokie boczne wgłębienia i były amficeliczne. [[Synsacrum]] składało się z 7 całkowicie zrośniętych ze sobą kręgów. Wolnych kręgów ogonowych było 6. Łopatka miała duży, zwężający się i zakrzywiony wyrostek barkowy. Widełki miały kształt litery V. Przednie kończyny były dłuższe od tylnych, a ich stosunek wynosił 1,35. Kość ramienna miała spłaszczoną i kulistą głowę. Kość łokciowa była znaczenie dłuższa od ramiennej. Kość śródstopia IV była bardziej smukła niż kości śródstopia II i III, podczas gdy II - rozszerzona dystalnie. Zakrzywione pazury na stopach były pokryte keratynową warstwą (Zhou i in., 2008).

==Potencjalne synonimy==
[[Mortimer]] (online) uważa, że ''[[Parapengornis]]'', ''[[Chiappeavis]]'' oraz ''[[Yuanchuavis]]'' są synonimami omawianego rodzaju. Jego zdaniem większość [[diagnoza|cech diagnostycznych]] [[holotyp]]u ''[[Parapengornis]]'' wynikają jedynie ze zmienności osobniczej oraz ontogenezy. Dodatkowo przypisany okaz IVPP V18632 miałby mieć pośrednie cechy [[Parapengornis|parapengornisa]] oraz pengornisa, przez co uważa te trzy okazy należą do jednego gatunku. Mortimer zauważył również, że ''[[Chiappeavis]]'' oraz ''[[Yuanchuavis]]'' wykazują podobieństwa do obydwu okazów ''[[Parapengornis]]'' i ''Pengornis''. Jednakże są potrzebne dokładniejsze badania skamieniałości tych ptaków, które potwierdzą lub zaprzeczą tym przypuszczeniom.

==Dieta==
Miller i współpracownicy (2023) przypuszczają, że ''Pengornis'' odżywiał się bezkręgowcami oraz prawdopodobnie rybami.

==Etymologia==
Nazwa rodzajowa ''Pengornis'' nawiązuje do chińskiego mitologicznego ptaka. Epitet gatunkowy ''houi'' honoruje chińskiego badacza wymarłych ptaków, który nazywa się Lianhai Hou.

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Pengornis''}}
| {{Kpt|Zhou, Clarke}} i {{Kpt|Zhang}}, [[2008]]
|-
|???= ''[[Parapengornis]]''
| {{Kpt|Hu, [[Jingmai O'Connor|O'Connor]]}} i {{Kpt|Zhou}}, [[2015]]
|-
|???= ''[[Chiappeavis]]''
| {{Kpt|[[O'Connor]], Wang, Zheng, Hu, Zhang}} i {{Kpt|Zhou}}, [[2016]]
|-
|???= ''[[Yuanchuavis]]''
|{{Kpt|Wang, [[Jingmai O'Connor|O'Connor]], Zhao, Pan, Zheng, Wang}} i {{Kpt|Zhou}}, [[2021]]
|-
| {{V|''P. houi''}}
| {{Kpt|Zhou, Clarke}} i {{Kpt|Zhang}}, 2008
|-
|???= ''[[Parapengornis|Parapengornis eurycaudatus]]''
| {{Kpt|Hu, O'Connor}} i {{Kpt|Zhou}}, 2015
|-
|???= ''[[Chiappeavis|Chiappeavis magnapremaxillo]]''
| {{Kpt|[[O'Connor]], Wang, Zheng, Hu, Zhang}} i {{Kpt|Zhou}}, 2016
|-
|???= ''[[Yuanchuavis|Yuanchuavis kompsosoura]]''
| {{Kpt|Wang, O'Connor, Zhao, Pan, Zheng, Wang}} i {{Kpt|Zhou}}, 2021
|}

==Bibliografia==

Miller, C. V., Pittman, M., Wang, X., Zheng, X., & Bright, J. A. (2023). "Quantitative investigation of pengornithid enantiornithine diet reveals macrocarnivorous ecology evolved in birds by Early Cretaceous". Iscience, 26(3). [[doi:10.1016/j.isci.2023.106211]]

Mortimer, M (online) [https://theropoddatabase.com/Ornithothoraces.htm#Pengornishoui]

Zhou, Z., Clarke, J., & Zhang, F. (2008). "Insight into diversity, body size and morphological evolution from the largest Early Cretaceous enantiornithine bird". Journal of Anatomy, 212(5), 565-577. [[doi:10.1111/j.1469-7580.2008.00880.x]]
<references/>

[[Kategoria:Avialae]]
[[Kategoria:Pygostylia]]
[[Kategoria:Ornithothoraces]]
[[Kategoria:Enantiornithes]]
[[Kategoria:Pengornithidae]]
[[Kategoria:Azja (ptaki)]]
[[Kategoria:Chiny (ptaki)]]
[[Kategoria:Mezozoik (ptaki)]]
[[Kategoria:Kreda (ptaki)]]
[[Kategoria:Apt (ptaki)]]

@@ Linia 10: / Linia 10: @@
 |miejsce = [[Chiny]] - Liaoning
 <small>([[formacja]] [[Jiufotang]])</small>
-|czas = {{Występowanie|121|113}}
+|czas = {{Występowanie|121|119}}
-ok. 121-113 [[Ma]]<br>
+ok. 120 [[Ma]]<br>
 <small>[[wczesna kreda]] ([[apt]])</small>
 |systematyka =
@@ Linia 45: / Linia 45: @@
 ==Budowa==
-Podobnie jak u dużej części przedstawicieli Enantiornithes, ''Pengornis'' miał w pysku małe zęby. W kości szczękowej znajdowało się ich 11, zaś w zębowej - 13. Przednie kręgi szyjne były heteroceliczne (siodełkowate) były zaś tylne - amficeliczne (wklęsłe po obu stronach). Kręgi grzbietowe miały głębokie boczne wgłębienia i były amficeliczne. [[Synsacrum]] składało się z 7 całkowicie zrośniętych ze sobą kręgów. Wolnych kręgów ogonowych było 6. Łopatka miała duży, zwężający się i zakrzywiony wyrostek barkowy. Widełki miały kształt litery V. Przednie kończyny były dłuższe od tylnych, a ich stosunek wynosił 1,35. Kość ramienna miała spłaszczoną i kulistą głowę. Kość łokciowa była znaczenie dłuższa od ramiennej. Kość śródstopia IV była bardziej smukła niż kości śródstopia II i III, podczas gdy II - rozszerzona dystalnie. Zakrzywione pazury na stopach były pokryte keratynową warstwą (Zhou i in., 2008).
+Podobnie jak u dużej części przedstawicieli Enantiornithes, ''Pengornis'' miał w pysku małe zęby. W kości szczękowej znajdowało się ich 11, zaś w zębowej - 13. Przednie kręgi szyjne były heteroceliczne (siodełkowate) były zaś tylne - amficeliczne (wklęsłe po obu stronach). Kręgi grzbietowe miały głębokie boczne wgłębienia i były amficeliczne. ''[[Synsacrum]]'' składało się z 7 całkowicie zrośniętych ze sobą kręgów. Wolnych kręgów ogonowych było 6. Łopatka miała duży, zwężający się i zakrzywiony wyrostek barkowy. Widełki miały kształt litery V. Przednie kończyny były dłuższe od tylnych, a ich stosunek wynosił 1,35. Kość ramienna miała spłaszczoną i kulistą głowę. Kość łokciowa była znaczenie dłuższa od ramiennej. Kość śródstopia IV była bardziej smukła niż kości śródstopia II i III, podczas gdy II - rozszerzona dystalnie. Zakrzywione pazury na stopach były pokryte keratynową warstwą (Zhou i in., 2008).
 ==Potencjalne synonimy==
@@ Linia 71: / Linia 71: @@
 |-
 | {{V|''P. houi''}}
-| {{Kpt|Zhou, Clarke}} i {{Kpt|Zhang}}, 2008
+| {{Kpt|Zhou, Clarke}} i {{Kpt|Zhang}}, [[2008]]
 |-
 |???= ''[[Parapengornis|Parapengornis eurycaudatus]]''
-| {{Kpt|Hu, O'Connor}} i {{Kpt|Zhou}}, 2015
+| {{Kpt|Hu, [[O'Connor]]}} i {{Kpt|Zhou}}, [[2015]]
 |-
 |???= ''[[Chiappeavis|Chiappeavis magnapremaxillo]]''
-| {{Kpt|[[O'Connor]], Wang, Zheng, Hu, Zhang}} i {{Kpt|Zhou}}, 2016
+| {{Kpt|[[O'Connor]], Wang, Zheng, Hu, Zhang}} i {{Kpt|Zhou}}, [[2016]]
 |-
 |???= ''[[Yuanchuavis|Yuanchuavis kompsosoura]]''
-| {{Kpt|Wang, O'Connor, Zhao, Pan, Zheng, Wang}} i {{Kpt|Zhou}}, 2021
+| {{Kpt|Wang, [[O'Connor]], Zhao, Pan, Zheng, Wang}} i {{Kpt|Zhou}}, [[2021]]
 |}
@@ Linia 87: / Linia 87: @@
 Miller, C. V., Pittman, M., Wang, X., Zheng, X., & Bright, J. A. (2023). "Quantitative investigation of pengornithid enantiornithine diet reveals macrocarnivorous ecology evolved in birds by Early Cretaceous". Iscience, 26(3). [[doi:10.1016/j.isci.2023.106211]]
-Mortimer, M (online) [https://theropoddatabase.com/Ornithothoraces.htm#Pengornishoui]
+Mortimer, M (online) [https://theropoddatabase.github.io/Ornithothoraces.htm#Pengornishoui]
 Zhou, Z., Clarke, J., & Zhang, F. (2008). "Insight into diversity, body size and morphological evolution from the largest Early Cretaceous enantiornithine bird". Journal of Anatomy, 212(5), 565-577. [[doi:10.1111/j.1469-7580.2008.00880.x]]

@@ Linia 48: / Linia 48: @@
 ==Potencjalne synonimy==
-[[Mortimer]] (online) uważa, że ''[[Parapengornis]]'', ''[[Chiappeavis]]'' oraz ''[[Yuanchuavis]]'' są synonimami omawianego rodzaju. Jego zdaniem większość [[diagnoza|cech diagnostycznych]] [[holotyp]]u ''[[Parapengornis]]'' wynikają jedynie ze zmienności osobniczej oraz ontogenezy. Dodatkowo przypisany okaz IVPP V18632 miałby mieć pośrednie cechy [[Parapengornis|parapengornisa]] oraz pengornisa, przez co uważa te trzy okazy należą do jednego gatunku. Mortimer zauważył również, że ''[[Chiappeavis]]'' oraz ''[[Yuanchuavis]]'' wykazują podobieństwa do obydwu okazów ''[[Parapengornis]]'' i ''Pengornis''. Jednakże są potrzebne dokładniejsze badania skamieniałości tych ptaków, które potwierdzą lub zaprzeczą tym przypuszczeniom.
+[[Mortimer]] (online) uważa, że ''[[Parapengornis]]'', ''[[Chiappeavis]]'' oraz ''[[Yuanchuavis]]'' są synonimami omawianego rodzaju. Jego zdaniem większość [[diagnoza|cech diagnostycznych]] [[holotyp]]u ''[[Parapengornis]]'' wynikają jedynie ze zmienności osobniczej oraz ontogenezy. Dodatkowo przypisany okaz IVPP V18632 miałby mieć pośrednie cechy [[Parapengornis|parapengornisa]] oraz pengornisa, przez co uważa, że te trzy okazy należą do jednego gatunku. Badacz ten zauważył również, że ''[[Chiappeavis]]'' oraz ''[[Yuanchuavis]]'' wykazują podobieństwa do obydwu okazów ''[[Parapengornis]]'' i ''Pengornis''. Jednakże są potrzebne dokładniejsze badania skamieniałości tych ptaków, które potwierdzą lub zaprzeczą tym przypuszczeniom.
 ==Dieta==