Sarcosaurus - Historia wersji

Kamil Kamiński: /* Budowa */

2023-11-06T10:16:53Z

‎Budowa

Taurovenator o 17:35, 4 lis 2023

2023-11-04T17:35:36Z

Taurovenator o 15:48, 4 lis 2023

2023-11-04T15:48:30Z

Podgląd zmian

Taurovenator o 11:55, 4 lis 2023

2023-11-04T11:55:54Z

Podgląd zmian

Kamil Kamiński: /* Filogeneza - historia badań */

2020-07-17T19:34:36Z

‎Filogeneza - historia badań

Kamil Kamiński: Ezcurra i in. (2020) - jeden gatunek

2020-07-17T19:31:50Z

Ezcurra i in. (2020) - jeden gatunek

Nazuul: grafika

2013-07-21T21:21:37Z

grafika

Mateusz o 09:23, 19 lip 2013

2013-07-19T09:23:58Z

Nazuul: wiek za Martin et al. 1986

2012-05-02T19:31:46Z

wiek za Martin et al. 1986

Nazuul: gotowe

2011-12-05T08:30:57Z

gotowe

@@ Linia 56: / Linia 56: @@
 ==Budowa==
-Sarkozaur najprawdopodobniej był średniej wielkości dinozaurem drapieżnym, podobnym do [[Liliensternus|lilienszterna]], czy [[Zupaysaurus|zupajzaura]]. Charakteryzowały go m.in. miednica z niewielkim tylnym uwypuklającą się szypułką kulszową oraz słabo uwypuklony i zawiasowaty tylny margines przedniego końca k. strzałkowej.
+Sarkozaur najprawdopodobniej był średniej wielkości dinozaurem drapieżnym, podobnym do [[Liliensternus|lilienszterna]], czy [[Zupaysaurus|zupajzaura]]. Charakteryzowały go m.in. miednica z niewielką tylną uwypuklającą się szypułką kulszową oraz słabo uwypuklony i zawiasowaty tylny margines przedniego końca k. strzałkowej.
 ==Filogeneza - historia badań==

@@ Linia 53: / Linia 53: @@
 - NMS G.1994.10.1 ([[Cf.|cf.]] ''S. woodi'') to [[okaz izolowany|izolowana]] lewa kość piszczelowa bez jej przedniego końca. Osobnik w chwili śmierci był prawdopodobnie dojrzały. Został znaleziony w odsłonięciach formacji [[Broadford Beds]] z terenów Wyspy Skye (Szkocja), która też należy do grupy Lias (Ezcurra i in., 2023).
-Do ''Sarcosaurus'' może należeć również inna izolowana kość piszczelowa (BELUM K12493) przypisana do nieokreślonego neoteropoda z Irlandii Północnej. Okaz ten znany jest z formacji Waterloo Mudstone, gdzie znaleziono również szczątki przypisywane [[Scelidosaurus|scelidozaurowi]]. Są to pierwsze dinozaury odkryte z terenów Irlandii (Simms i in., 2021.
+Do ''Sarcosaurus'' może należeć również inna izolowana kość piszczelowa (BELUM K12493) przypisana do nieokreślonego neoteropoda z Irlandii Północnej. Okaz ten znany jest z formacji [[Waterloo Mudstone]], gdzie znaleziono również szczątki przypisywane [[Scelidosaurus|scelidozaurowi]]. Są to pierwsze dinozaury odkryte z terenów Irlandii (Simms i in., 2021).
 ==Filogeneza - historia badań==
 W [[1921]] znany brytyjski paleontolog, Roy Chapman [[Andrews]] opisał sarkozaura jako należącego do [[Megalosauridae]], rodziny w której umieścił również [[Ceratosauria|ceratozaury]] i [[Carnosauria|karnozaury]]. Taka hipoteza utrzymała się aż do końca XX wieku, gdy [[Kurzanov]] ([[1989]]) ograniczył skład rodziny do [[Megalosaurus|megalozaura]] i [[Sinraptoridae|sinraptorydów]]. Andrews zauważył, że kość biodrowa sarkozaura jest podobne do kości biodrowych ''[[Ceratosaurus]]'' i ''Megalosaurus'', choć udo miało pierwotniejszy przedni krętarz. [[Von Huene]] ([[1956]]) uznał sarkozaura za [[Coelurosauria|celurozaura]] (obejmującego wtedy małe teropody). [[Jacques Gauthier|Gauthier]] ([[1986]]) na podstawie cech półki krętarzowej (?) stwierdził pokrewieństwo z ceratozaurami (szerokie Ceratosauria - zob. [[Theropoda#.22Celofyzoidowa_faza.22.3B_Dilophosauridae|akapit w artykule o Theropoda]]), podobnie pracach Rowe'a ([[1989]]) oraz Rowe'a i Gauthier'a ([[1990]]). [[Paul]] ([[1988]]) sklasyfikował go jako ceratozauryda.
-Obecnie uważa się raczej, że ''Sarcosaurus'' to [[celofyzoid]] (już w [[1984]] roku [[Welles]] zaproponował taką pozycję). [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) na podstawie cech kręgów grzbietowych i kości miednicy, stwierdzili podobieństwo do ''[[Liliensternus]]'' i ''[[Dilophosaurus]]'' oraz umieścili go wśród celofyzoidów, tak samo w analizie Carrano, Hutchinsona i Sampsona ([[2005]]) oraz [[Tykoski|Tykoskiego]] (2005/niepublikowane - gdzie był najbardziej [[takson bazalny|bazalnym]] przedstawicielem tej grupy, Tykoski zauważył też podobieństwo co [[Ceratosauroidea]]). W analizie filogenetycznej przeprowadzonej przez Dal Sasso i współpracowników (Dal Sasso i in., 2018), sarkozaur okazał się być [[Dilophosauridae|dilofozaurydem]], natomiast wg zespołu pod kierownictwem Martina Ezcurry (Ezcurra i in.,2021) był to neoteropod bardziej zaawansowany od celofyzoidów, bliski kladowi [[Averostra]].
+Obecnie uważa się raczej, że ''Sarcosaurus'' to [[celofyzoid]] (już w [[1984]] roku [[Welles]] zaproponował taką pozycję). [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) na podstawie cech kręgów grzbietowych i kości miednicy, stwierdzili podobieństwo do ''Liliensternus'' i ''[[Dilophosaurus]]'' oraz umieścili go wśród celofyzoidów, tak samo w analizie Carrano, Hutchinsona i Sampsona ([[2005]]) oraz [[Tykoski|Tykoskiego]] (2005/niepublikowane - gdzie był najbardziej [[takson bazalny|bazalnym]] przedstawicielem tej grupy, Tykoski zauważył też podobieństwo co [[Ceratosauroidea]]). W analizie filogenetycznej przeprowadzonej przez Dal Sasso i współpracowników (Dal Sasso i in., 2018), sarkozaur okazał się być [[Dilophosauridae|dilofozaurydem]], natomiast wg zespołu pod kierownictwem Martina Ezcurry (Ezcurra i in.,2021) był to neoteropod bardziej zaawansowany od celofyzoidów, bliski kladowi [[Averostra]].
 W [[1932]] roku niemiecki paleontolog Friedrich [[von Huene]] opisał na podstawie kości piszczelowej (BMNH R3542) kolejny [[gatunek]] sarkozaura - ''S. andrewsi''. [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) stwierdzili, że piszczel ''S. andrewsi'' nie różni się poza rozmiarami od ''S. woodi'' i zasugerowali, że mogą być [[synonim|synonimami]]. Potwierdzili to Ezcurra i in. (2021), uznając jedynie gatunek typowy. Molina-Pérez i Larramendi w swej książce uznali sarkozaura za bazalnego ceratozauryda ( Molina-Pérez & Larramendi, 2019).

@@ Linia 57: / Linia 57: @@
 W [[1921]] znany brytyjski paleontolog, Roy Chapman [[Andrews]] opisał sarkozaura jako należącego do [[Megalosauridae]], rodziny w której umieścił również [[ceratozaur]]y i [[karnozaur]]y. Taka hipoteza utrzymała się aż do końca XX wieku, gdy [[Kurzanov]] ([[1989]]) ograniczył skład rodziny do [[Megalosaurus|megalozaura]] i [[sinraptoryd]]ów. Andrews zauważył, że kość biodrowa sarkozaura jest podobne do kości biodrowych ''[[Ceratosaurus]]'' i ''Megalosaurus'', choć udo miało pierwotniejszy przedni krętarz. [[Von Huene]] ([[1956]]) uznał sarkozaura za [[celurozaur]]a (obejmującego wtedy małe teropody). [[Jacques Gauthier|Gauthier]] ([[1986]]) na podstawie cech półki krętarzowej (?) stwierdził pokrewieństwo z ceratozaurami (szerokie Ceratosauria - zob. [[Theropoda#.22Celofyzoidowa_faza.22.3B_Dilophosauridae|akapit w artykule o Theropoda]]), podobnie pracach Rowe'a ([[1989]]) oraz Rowe'a i Gauthier'a ([[1990]]). [[Paul]] ([[1988]]) sklasyfikował go jako ceratozauryda.
-Obecnie uważa się raczej, że ''Sarcosaurus'' to [[celofyzoid]] (już w [[1984]] roku [[Welles]] zaproponował taką pozycję). [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) na podstawie cech kręgów grzbietowych i kości miednicy, stwierdzili podobieństwo do ''[[Liliensternus]]'' i ''[[Dilophosaurus]]'' oraz umieścili go wśród celofyzoidów, tak samo w analizie Carrano, Hutchinsona i Sampsona ([[2005]]) oraz [[Tykoski]]ego (2005/niepublikowane - gdzie był najbardziej [[bazalny]]m przedstawicielem tej grupy, Tykoski zauważył też podobieństwo co [[Ceratosauroidea]]). Wg Ezcurry i in. (2020) był to neoteropod, bliski kladowi [[Averostra]].
+Obecnie uważa się raczej, że ''Sarcosaurus'' to [[celofyzoid]] (już w [[1984]] roku [[Welles]] zaproponował taką pozycję). [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) na podstawie cech kręgów grzbietowych i kości miednicy, stwierdzili podobieństwo do ''[[Liliensternus]]'' i ''[[Dilophosaurus]]'' oraz umieścili go wśród celofyzoidów, tak samo w analizie Carrano, Hutchinsona i Sampsona ([[2005]]) oraz [[Tykoski]]ego (2005/niepublikowane - gdzie był najbardziej [[bazalny]]m przedstawicielem tej grupy, Tykoski zauważył też podobieństwo co [[Ceratosauroidea]]). Wg Ezcurry i in. (2020) był to neoteropod bardziej zaawansowany od celofyzoidów, bliski kladowi [[Averostra]].
 W [[1932]] roku niemiecki paleontolog Friedrich [[von Huene]] opisał na podstawie kości piszczelowej (BMNH R3542) kolejny [[gatunek]] sarkozaura - ''S. andrewsi''. [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) stwierdzili, że piszczel ''S. andrewsi'' nie różni się poza rozmiarami od ''S. woodi'' i zasugerowali, że mogą być [[synonim]]ami. Potwierdzili to Ezcurra i in. (2020), uznając jedynie gatunek typowy.
 =="Liassaurus"==

@@ Linia 6: / Linia 6: @@
 | [[Tomasz Sokołowski]]
 | [[Maciej Ziegler]], [[Krzysztof Lichota]], [[Adrian Tkocz]]
 |}
 </small>
@@ Linia 50: / Linia 52: @@
 ==Materiał kopalny==
-[[Holotyp]] typowego gatunku (''S. woodi'') o numerze BMNH R4840/1 składa się z niekompletnego dalszego kręgu grzbietowego, niekompletnej kości biodrowej, kości udowej i łonowej oraz fragmentu kości kulszowej. W [[1932]] roku [[von Huene]] odniósł do tego gatunku materiał zawierający dwa trzony kręgów grzbietowych, fragment kości biodrowej, niekompletną kość łonową i piszczelową, kość udową, strzałkową i piszczelową, II-IV kości śródstopia oraz pazur kończyny tylnej.
+[[Holotyp]] typowego gatunku (''S. woodi'') o numerze BMNH R4840/1 składa się z niekompletnego dalszego kręgu grzbietowego, niekompletnej kości biodrowej, kości udowej i łonowej oraz fragmentu kości kulszowej. W [[1932]] roku [[von Huene]] odniósł do tego gatunku materiał zawierający dwa trzony kręgów grzbietowych, fragment kości biodrowej, niekompletną kość łonową i piszczelową, kość udową, strzałkową i piszczelową, II-IV kości śródstopia oraz pazur kończyny tylnej. Trzeci okaz to kość piszczelowa, przypisywana dawniej do drugiego gatunku (zob. dalej).
 ==Filogeneza - historia badań==
 W [[1921]] znany brytyjski paleontolog, Roy Chapman [[Andrews]] opisał sarkozaura jako należącego do [[Megalosauridae]], rodziny w której umieścił również [[ceratozaur]]y i [[karnozaur]]y. Taka hipoteza utrzymała się aż do końca XX wieku, gdy [[Kurzanov]] ([[1989]]) ograniczył skład rodziny do [[Megalosaurus|megalozaura]] i [[sinraptoryd]]ów. Andrews zauważył, że kość biodrowa sarkozaura jest podobne do kości biodrowych ''[[Ceratosaurus]]'' i ''Megalosaurus'', choć udo miało pierwotniejszy przedni krętarz. [[Von Huene]] ([[1956]]) uznał sarkozaura za [[celurozaur]]a (obejmującego wtedy małe teropody). [[Jacques Gauthier|Gauthier]] ([[1986]]) na podstawie cech półki krętarzowej (?) stwierdził pokrewieństwo z ceratozaurami (szerokie Ceratosauria - zob. [[Theropoda#.22Celofyzoidowa_faza.22.3B_Dilophosauridae|akapit w artykule o Theropoda]]), podobnie pracach Rowe'a ([[1989]]) oraz Rowe'a i Gauthier'a ([[1990]]). [[Paul]] ([[1988]]) sklasyfikował go jako ceratozauryda.
-Obecnie uważa się raczej, że ''Sarcosaurus'' to [[celofyzoid]] (już w [[1984]] roku [[Welles]] zaproponował taką pozycję). [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) na podstawie cech kręgów grzbietowych i kości miednicy, stwierdzili podobieństwo do ''[[Liliensternus]]'' i ''[[Dilophosaurus]]'' oraz umieścili go wśród celofyzoidów, tak samo w analizie Carrano, Hutchinsona i Sampsona ([[2005]]) oraz [[Tykoski]]ego (2005/niepublikowane - gdzie był najbardziej [[bazalny]]m przedstawicielem tej grupy, Tykoski zauważył też podobieństwo co [[Ceratosauroidea]]).
+Obecnie uważa się raczej, że ''Sarcosaurus'' to [[celofyzoid]] (już w [[1984]] roku [[Welles]] zaproponował taką pozycję). [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) na podstawie cech kręgów grzbietowych i kości miednicy, stwierdzili podobieństwo do ''[[Liliensternus]]'' i ''[[Dilophosaurus]]'' oraz umieścili go wśród celofyzoidów, tak samo w analizie Carrano, Hutchinsona i Sampsona ([[2005]]) oraz [[Tykoski]]ego (2005/niepublikowane - gdzie był najbardziej [[bazalny]]m przedstawicielem tej grupy, Tykoski zauważył też podobieństwo co [[Ceratosauroidea]]). Wg Ezcurry i in. (2020) był to neoteropod, bliski kladowi [[Averostra]].
-==''Sarcosaurus andrewsi''==
+W [[1932]] roku niemiecki paleontolog Friedrich [[von Huene]] opisał na podstawie kości piszczelowej (BMNH R3542) kolejny [[gatunek]] sarkozaura - ''S. andrewsi''. [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) stwierdzili, że piszczel ''S. andrewsi'' nie różni się poza rozmiarami od ''S. woodi'' i zasugerowali, że mogą być [[synonim]]ami. Potwierdzili to Ezcurra i in. (2020), uznając jedynie gatunek typowy.
 =="Liassaurus"==
@@ Linia 90: / Linia 91: @@
 <small>
 Andrews 1921. On some remains of a theropodous dinosaur from the Lower Lias of Barrow-on-Soar. Annual Magazine of Natural History 9 (8 ) 570-576.
 Huene, 1932. Die fossile Reptil-Ordnung Saurischia, ihre Entwicklung und Geschichte. Monog. Geol. Pal. 4 (1) pts. 1 and 2, viii + 361 pp.

@@ Linia 42: / Linia 42: @@
 (?) [[Coelophysoidea]]
 |-
-| colspan=2 |[[Plik:Coelophysis2.jpg|400px|]]
+| colspan=2 |[[Plik:Coelophysis_J.Martz.jpg|400px|]]
-<small>Rekonstrukcja ''[[Coelophysis]]''. Autor: Raúl Martín [http://www.raul-martin.net/raulmartin/dosgaleria/coelophysis.htm].</small>
+<small>Rekonstrukcja ''[[Coelophysis]]''. Autor: Jeff Martz / "Park Ranger" [http://www.flickr.com/photos/petrifiedforestranger/6082996575].</small>
 |}

@@ Linia 27: / Linia 27: @@
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| 197-189 Ma
+| 201-189 Ma
-<small>wczesna [[jura]] ([[synemur]])</small>
+<small>poźny trias-wczesna [[jura]] ("najpóźniejszy" [[retyk]]-[[synemur]])</small>
 |-
 ! '''Systematyka'''
@@ Linia 47: / Linia 47: @@
 ==Wstęp==
-''Sarcosaurus'' to [[rodzaj]] bazalnego teropoda, który żył podczas wczesnej jury na terenach obecnej centralnej Anglii.
+''Sarcosaurus'' to [[rodzaj]] bazalnego teropoda, który żył na terenach obecnej centralnej Anglii.
 ==Materiał kopalny==
@@ Linia 113: / Linia 113: @@
 Tykoski, 2005. Anatomy, ontogeny and phylogeny of coelophysoid theropods. PhD Dissertation. University of Texas at Austin. 553 pp.
-Tykoski and Rowe, 2004. Ceratosauria. In Weishampel, Dodson and Osmólska (ed.). The Dinosauria. University of California Press. Berkeley and Los Angeles</small>
+Tykoski and Rowe, 2004. Ceratosauria. In Weishampel, Dodson and Osmólska (ed.). The Dinosauria. University of California Press. Berkeley and Los Angeles
 [[Kategoria:Dinosauria]]
@@ Linia 123: / Linia 125: @@
 [[Kategoria:Mezozoik]]
 [[Kategoria:Jura]]

@@ Linia 57: / Linia 57: @@
 Obecnie uważa się raczej, że ''Sarcosaurus'' to [[celofyzoid]] (już w [[1984]] roku [[Welles]] zaproponował taką pozycję). [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) na podstawie cech kręgów grzbietowych i kości miednicy, stwierdzili podobieństwo do ''[[Liliensternus]]'' i ''[[Dilophosaurus]]'' oraz umieścili go wśród celofyzoidów, tak samo w analizie Carrano, Hutchinsona i Sampsona ([[2005]]) oraz [[Tykoski]]ego (2005/niepublikowane - gdzie był najbardziej [[bazalny]]m przedstawicielem tej grupy, Tykoski zauważył też podobieństwo co [[Ceratosauroidea]]).
-==Jeden, dwa gatunki?==
+==''Sarcosaurus andrewsi''==
-W [[1932]] roku niemiecki paleontolog Friedrich [[von Huene]] opisał na podstawie kości piszczelowej (BMNH R3542) kolejny gatunek sarkozaura - ''S. andrewsi''. [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) stwierdzili, że piszczel ''S. andrewsi'' nie różni się poza rozmiarami od piszczeli ''S. woodi'' i zasugerowali, że mogą być synonimami.
+W [[1932]] roku niemiecki paleontolog Friedrich [[von Huene]] opisał na podstawie kości piszczelowej (BMNH R3542) kolejny [[gatunek]] sarkozaura - ''S. andrewsi''. [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) stwierdzili, że piszczel ''S. andrewsi'' nie różni się poza rozmiarami od ''S. woodi'' i zasugerowali, że mogą być [[synonim]]ami.
-W [[1995]] roku Pickering wysunął tezę, według której okaz z Muzeum Warwick przypisany przez [[von Huene]] do ''S. woodi'', należy do osobnego rodzaju i gatunku, który nieformalnie nazwał "[[Liassaurus]] huenei". [[Carrano]] i [[Sampson]] ([[2004]]) wykazali jednak, że oba okazy są niezmiernie podobne do siebie oraz posiadają identyczne rozmiary, a cechy "liaszaura" przytoczone przez Pickeringa znajdują swoje odzwierciedlenie w pierwszym okazie ''S. woodi'', poza nieobecnością półki krętarzowej, którą uznali za dymorfizm płciowy.
+=="Liassaurus"==
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 66: / Linia 67: @@
 ! ''Sarcosaurus''
 | [[Andrews]], [[1921]]
 |-
 ! ''S. woodi''
 | [[Andrews]], [[1921]]
 |-
 | ?=''S. andrewsi''
@@ Linia 81: / Linia 93: @@
 Huene, 1932. Die fossile Reptil-Ordnung Saurischia, ihre Entwicklung und Geschichte. Monog. Geol. Pal. 4 (1) pts. 1 and 2, viii + 361 pp.
-Huene, 1956. PalĂ¤ontologie und Phylogenie der Niederen Tetrapoden [Paleontology and Phylogeny of the Lower Tetrapods]. VEB Gustav Fischer Verlang, Jena. 1-716.
+Huene, 1956. Paleontologie und Phylogenie der Niederen Tetrapoden [Paleontology and Phylogeny of the Lower Tetrapods]. VEB Gustav Fischer Verlang, Jena. 1-716.
-Welles, 1984. Dilophosaurus wetherilli (Dinosauria, Theropoda), osteology and comparisons. Palaeontographica. BeitrĂ¤ge zur Naturgeschichte der Vorzeit. Abteilung A: PalĂ¤ozoologie, Stratigraphie 185 p. 85-180.
+Welles, 1984. Dilophosaurus wetherilli (Dinosauria, Theropoda), osteology and comparisons. Palaeontographica. Beitrage zur Naturgeschichte der Vorzeit. Abteilung A: Paleozoologie, Stratigraphie 185 p. 85-180.
 Paul, 1988. Predatory Dinosaurs of the World. Simon & Schuster, New York.
@@ Linia 112: / Linia 124: @@
 [[Kategoria:Jura]]
 [[Kategoria:Synemur]]