Secernosaurus - Historia wersji

Taurovenator o 18:13, 6 lut 2024

2024-02-06T18:13:50Z

Paweł o 20:13, 18 wrz 2023

2023-09-18T20:13:01Z

Kamil Kamiński o 16:19, 4 cze 2023

2023-06-04T16:19:57Z

Kamil Kamiński o 15:28, 13 mar 2022

2022-03-13T15:28:57Z

Kamil Kamiński: Kritosaurus australis = Huallasaurus

2022-03-13T13:07:40Z

Kritosaurus australis = Huallasaurus

Nazuul: /* Historia taksonu */ synonimizować można taksony o tej samej randze, gatunek z gatunkiem a nie z rodzajem

2020-11-02T20:45:18Z

‎Historia taksonu: synonimizować można taksony o tej samej randze, gatunek z gatunkiem a nie z rodzajem

Nazuul: /* Historia taksonu */

2020-11-02T20:44:11Z

‎Historia taksonu

Kamil Kamiński o 19:58, 2 lis 2020

2020-11-02T19:58:52Z

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Secernosaurus''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Secernosaurus'' (secern..."

2020-11-02T19:57:45Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Secernosaurus''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Secernosaurus'' (secern..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Secernosaurus''}}
{{Opis
|Autor = [[Kamil Kamiński]]
|Korekta =
|nazwa = ''Secernosaurus'' (secernozaur)
|długość = >4-5 ?(8) m
|wysokość =
|masa =
|dieta = roślinożerny
|miejsce = [[Argentyna]], prowincje Chubut i Rio Negro
([[formacja|formacje]] [[Lago Colhue Huapi]] i [[Los Alamitos]])
|czas = {{Występowanie|77|70}}
ok. 77-70 [[Ma]]
późna [[kreda]] (późny [[kampan]] – wczesny [[mastrycht]])
|systematyka =
[[Dinosauria]]

[[Ornithischia]]

[[Ornithopoda]]

[[Iguanodontia]]

[[Hadrosauroidea]]

[[Hadrosauridae]]

[[Saurolophinae]]
|grafika = Hadrosaur_museum.jpg

|podpis = Zrekonstruowany szkielet. Autor zdjęcia: Espejos Proyecto [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Hadrosaur_museum.jpg].
|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
}}

==Wstęp==
''Secernosaurus'' to [[rodzaj]] roślinożernego dinozaura z [[klad|kladu]] [[Hadrosauridae]]. Był on jednym z nielicznych przedstawicieli tej grupy, żyjących na obszarze Ameryki Południowej.

==Etymologia==
Nazwa ''Secernosaurus'' oznacza „rozdzielony jaszczur”. Pochodzi ona od łacińskiego ''secer'' („dzielić”) oraz greckiego ''sauros'' („gad”, „jaszczur”). Nawiązuje ona do faktu, że omawiany dinozaur był geograficznie oddzielony od większości członków Hadrosauridae, którzy żyli na terenie Ameryki Północnej, Europy i Azji.

==Historia taksonu==
Pierwsze szczątki ''Secernosaurus'' zostały odkryte w 1923 r. Rodzaj ten został jednak nazwany i opisany dopiero w 1979 r. przez Bretta-Surmana. Początkowo był on uważany za bardzo prymitywnego hadrozauryda. Później Brett-Surman uznał go za przedstawiciela Saurolophinae. W 2010 r. [[Albert Prieto-Márquez|Prieto-Márquez]] i współpracownicy zsynonimizowali ''Secernosaurus'' z ''[[Kritosaurus]] australis''. W ich analizie filogenetycznej secernozaur okazał się dość zaawansowanym zaurolofinem, bliskim ''[[Gryposaurus]]'' i ''[[Kritosaurus]]''.

==Materiał kopalny==
[[Holotyp]] (FMNH PP-13423) obejmuje fragmenty żuchwy i czaszki, kręgi z różnych części ciała (głównie niekompletne), kilka żeber, niepełną miednicę, kości obręczy barkowej i kończyn przednich oraz mniejsze niezidentyfikowane fragmenty. Okaz należy najprawdopodobniej do nie w pełni wyrośniętego osobnika.

Materiał przypisany obejmuje m.in. niekompletny szkielet wraz z fragmentami czaszki, oznaczony jako MACN-RN 2 (holotyp ''[[Kritosaurus]] australis''). Oprócz tego znanych jest kilkanaście innych, mnie lub bardziej kompletnych okazów, w tym kilka fragmentarycznych czaszek.

==Budowa==
Szczątki ''Secernosaurus'' pochodzą głównie od nie w pełni wyrośniętych okazów, dlatego maksymalne rozmiary tego dinozaura pozostają niepewne. Zapewne był on średniej wielkości hadrozaurydem. Od swoich krewniaków różnił się cechami budowy miednicy i czaszki. Jak inne hadrozaurydy, był roślinożercą, mogącym poruszać się zarówno dwu-, jak i czworonożnie. Z przodu czaszki miał bezzębny dziób, a w głębi paszczy – złożone baterie zębowe, pozwalające rozcierać pokarm.

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Secernosaurus''}}
| {{Kpt|[[Michael Brett-Surman]], [[1979]]
|-
| {{V|''S. koerneri''}}
| {{Kpt|[[Michael Brett-Surman]], [[1979]]
|-
| = ''[[Kritosaurus]] australis''
| {{Kpt|[[Jose Bonaparte|Bonaparte]], [[1984]]}}
|}

==Bibliografia==
Creisler, B. (online 2003) "Dinosauria Translation and Pronunciation Guide S" http://www.dinosauria.com/dml/names/dinos.htm [kopia: https://archive.is/e6Sto]

Holtz, T. (2012) ''"Dinosaurs"'' (suplement) [[https://www.geol.umd.edu/~tholtz/dinoappendix/HoltzappendixWinter2011.pdf]]

Prieto–Marquez, Alberto; Salinas, Guillermo C. (2010). "A re–evaluation of ''Secernosaurus koerneri'' and ''Kritosaurus australis'' (Dinosauria, Hadrosauridae) from the Late Cretaceous of Argentina". Journal of Vertebrate Paleontology. 30 (3): 813–837. [[doi:10.1080/02724631003763508]].


[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Ornithischia]]
[[Kategoria:Ornithopoda]]
[[Kategoria:Iguanodontia]]
[[Kategoria:Hadrosauridae]]
[[Kategoria:Ameryka Południowa]]
[[Kategoria:Argentyna]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Kampan]]
[[Kategoria:Mastrycht]]

@@ Linia 29: / Linia 29: @@
 [[Austrokritosauria]]
-|grafika                = Kritosaurus_BW.jpg
+|grafika                = Secernosaurus koerneri.png
-|podpis                 = Rekonstrukcja ''[[Kritosaurus]]''. ''Secernosaurus'' był zapewne podobny. Autor: Nobu Tamura [http://spinops.blogspot.com].
+|podpis                 = Rekonstrukcja ''Secernosaurus''. Autor: Connor Ashbridge .[https://commons.m.wikimedia.org/wiki/File:Secernosaurus_koerneri.png#mw-jump-to-license]
   |PorównanieGrupa        =
   |PorównanieDługość      =

@@ Linia 27: / Linia 27: @@
 [[Saurolophinae]]
 |grafika                = Kritosaurus_BW.jpg
 |podpis                 = Rekonstrukcja ''[[Kritosaurus]]''. ''Secernosaurus'' był zapewne podobny. Autor: Nobu Tamura [http://spinops.blogspot.com].
@@ Linia 33: / Linia 35: @@
   |mapa                   =
 }}
 ==Wstęp==
 ''Secernosaurus'' to [[rodzaj]] roślinożernego dinozaura z [[klad|kladu]] [[Hadrosauridae]]. Był on jednym z nielicznych przedstawicieli tej grupy, żyjących na obszarze Ameryki Południowej.

@@ Linia 8: / Linia 8: @@
   |masa                   =
   |dieta                  = roślinożerny
-  |miejsce                = [[Argentyna]], prowincje Chubut i Rio Negro
+  |miejsce                = [[Argentyna]], prowincja Chubut
-<small>([[formacja|formacje]] [[Lago Colhue Huapi]] i [[Los Alamitos]])</small>
+<small>([[formacja|formacje]] [[Lago Colhue Huapi]])</small>
   |czas                   = {{Występowanie|77|70}}
 ok. 77-70 [[Ma]]<br>
@@ Linia 42: / Linia 42: @@
 ==Historia taksonu==
-Pierwsze szczątki ''Secernosaurus'' zostały odkryte w 1923 r. Rodzaj ten został jednak nazwany i opisany dopiero w 1979 r. przez Bretta-Surmana. Początkowo był on uważany za bardzo prymitywnego hadrozauryda. Później Brett-Surman uznał go za przedstawiciela Saurolophinae. W 2010 r. [[Albert Prieto-Márquez|Prieto-Márquez]] i Salinas zsynonimizowali ''Secernosaurus koerneri'' z ''[[Kritosaurus]] australis''. W ich analizie filogenetycznej secernozaur okazał się dość zaawansowanym zaurolofinem, bliskim ''[[Gryposaurus]]'' i ''[[Kritosaurus]]''.
+Pierwsze szczątki ''Secernosaurus'' zostały odkryte w 1923 r. Rodzaj ten został jednak nazwany i opisany dopiero w 1979 r. przez Bretta-Surmana. Początkowo był on uważany za bardzo prymitywnego hadrozauryda. Później Brett-Surman uznał go za przedstawiciela Saurolophinae. W 2010 r. [[Albert Prieto-Márquez|Prieto-Márquez]] i Salinas zsynonimizowali ''Secernosaurus koerneri'' z ''[[Kritosaurus]] australis''. W ich analizie filogenetycznej secernozaur okazał się dość zaawansowanym zaurolofinem, bliskim ''[[Gryposaurus]]'' i ''[[Kritosaurus]]''. W 2022 r. Rozadilla i in. przenieśli jednak ''[[Kritosaurus]] australis'' do nowego rodzaju - ''[[Huallasaurus]]''.
 ==Materiał kopalny==
 [[Holotyp]] (FMNH PP-13423) obejmuje fragmenty żuchwy i czaszki, kręgi z różnych części ciała (głównie niekompletne), kilka żeber, niepełną miednicę, kości obręczy barkowej i kończyn przednich oraz mniejsze niezidentyfikowane fragmenty. Okaz należy najprawdopodobniej do nie w pełni wyrośniętego osobnika.
 ==Budowa==
@@ Linia 59: / Linia 57: @@
 | {{V|''S. koerneri''}}
 | {{Kpt|[[Michael Brett-Surman]], [[1979]]
 |}
@@ Linia 70: / Linia 65: @@
 Prieto–Marquez, Alberto; Salinas, Guillermo C. (2010). "A re–evaluation of ''Secernosaurus koerneri'' and ''Kritosaurus australis'' (Dinosauria, Hadrosauridae) from the Late Cretaceous of Argentina". Journal of Vertebrate Paleontology. 30 (3): 813–837. [[doi:10.1080/02724631003763508]].
 </small>

@@ Linia 42: / Linia 42: @@
 ==Historia taksonu==
-Pierwsze szczątki ''Secernosaurus'' zostały odkryte w 1923 r. Rodzaj ten został jednak nazwany i opisany dopiero w 1979 r. przez Bretta-Surmana. Początkowo był on uważany za bardzo prymitywnego hadrozauryda. Później Brett-Surman uznał go za przedstawiciela Saurolophinae. W 2010 r. [[Albert Prieto-Márquez|Prieto-Márquez]] i Salinas zsynonimizowali ''Secernosaurus'' z ''[[Kritosaurus]] australis''. W ich analizie filogenetycznej secernozaur okazał się dość zaawansowanym zaurolofinem, bliskim ''[[Gryposaurus]]'' i ''[[Kritosaurus]]''.
+Pierwsze szczątki ''Secernosaurus'' zostały odkryte w 1923 r. Rodzaj ten został jednak nazwany i opisany dopiero w 1979 r. przez Bretta-Surmana. Początkowo był on uważany za bardzo prymitywnego hadrozauryda. Później Brett-Surman uznał go za przedstawiciela Saurolophinae. W 2010 r. [[Albert Prieto-Márquez|Prieto-Márquez]] i Salinas zsynonimizowali ''Secernosaurus koerneri'' z ''[[Kritosaurus]] australis''. W ich analizie filogenetycznej secernozaur okazał się dość zaawansowanym zaurolofinem, bliskim ''[[Gryposaurus]]'' i ''[[Kritosaurus]]''.
 ==Materiał kopalny==

@@ Linia 11: / Linia 11: @@
 <small>([[formacja|formacje]] [[Lago Colhue Huapi]] i [[Los Alamitos]])</small>
   |czas                   = {{Występowanie|77|70}}
-ok. 77-70 [[Ma]]
+ok. 77-70 [[Ma]]<br>
 <small>późna [[kreda]] (późny [[kampan]] – wczesny [[mastrycht]])</small>
   |systematyka            =

@@ Linia 47: / Linia 47: @@
 ==Budowa==
-Szczątki ''Secernosaurus'' pochodzą głównie od nie w pełni wyrośniętych okazów, dlatego maksymalne rozmiary tego dinozaura pozostają niepewne. Zapewne był on średniej wielkości hadrozaurydem. Od swoich krewniaków różnił się cechami budowy miednicy i czaszki. Jak inne hadrozaurydy, był roślinożercą, mogącym poruszać się zarówno dwu-, jak i czworonożnie. Z przodu czaszki miał bezzębny dziób, a w głębi paszczy – złożone baterie zębowe, pozwalające rozcierać pokarm.
+Szczątki ''Secernosaurus'' pochodzą głównie od nie w pełni wyrośniętych okazów, dlatego maksymalne rozmiary tego dinozaura pozostają niepewne. Zapewne był on średniej wielkości hadrozaurydem. Od swoich krewniaków różnił się cechami budowy miednicy i czaszki. Jak inne hadrozaurydy, był roślinożercą, mogącym poruszać się zarówno dwu-, jak i czworonożnie. Z przodu czaszki miał bezzębny dziób, a w głębi paszczy – złożone baterie zębowe, pozwalające rozcierać pokarm. Badania puszki mózgowej za pomocą tomografii komputerowej wykazały, że budowa wnętrza czaszki sekernozaura była bardzo podobna do innych zaurolofinów (Becerra i in., 2018).
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 59: / Linia 59: @@
 ==Bibliografia==
-<small>Creisler, B. (online 2003) "Dinosauria Translation and Pronunciation Guide S" http://www.dinosauria.com/dml/names/dinos.htm [kopia: https://archive.is/e6Sto]
+<small>Becerra, M.G., Paulina-Carabajal, A., Cruzado-Caballero, P. & Taborda, J.R.A. (2018). "First endocranial description of
 Holtz, T. (2012) ''"Dinosaurs"'' (suplement) [[https://www.geol.umd.edu/~tholtz/dinoappendix/HoltzappendixWinter2011.pdf]]