Thanatotheristes - Historia wersji

Kamil Kamiński o 13:01, 16 wrz 2024

2024-09-16T13:01:15Z

Kamil Kamiński o 20:43, 10 gru 2023

2023-12-10T20:43:44Z

Paweł: /* Młodszy synonim Daspletosaurus? */

2023-12-09T08:47:20Z

‎Młodszy synonim Daspletosaurus?

Paweł o 08:42, 9 gru 2023

2023-12-09T08:42:24Z

Kamil Kamiński: /* Budowa */

2020-09-17T21:52:32Z

‎Budowa

Kamil Kamiński: synonim Daspletosaurus?

2020-09-17T21:52:02Z

synonim Daspletosaurus?

Kamil Kamiński o 19:58, 3 lut 2020

2020-02-03T19:58:24Z

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Thanatotheristes''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Thanatotheristes'' (..."

2020-02-03T19:57:14Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Thanatotheristes''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Thanatotheristes'' (..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Thanatotheristes''}}
{{Opis
|Autor = [[Kamil Kamiński]]
|Korekta =
|nazwa = ''Thanatotheristes'' (tanatoterist)
|długość = >8 m
|wysokość =
|masa =
|dieta = mięsożerny
|miejsce = [[Kanada]]
Alberta ([[formacja]] [[Foremost]])
|czas = {{Występowanie|80|79}}
80,1-79,5 [[Ma]] 
[[późna kreda]] (środkowy [[kampan]])
|systematyka =
[[Dinosauria]]

[[Theropoda]]

[[Tetanurae]]

[[Coelurosauria]]

[[Tyrannosauroidea]]

[[Tyrannosauridae]]

[[Tyrannosaurinae]]

[[Daspletosaurini]]
|grafika = :Daspletosaurus_torosus_steveoc.jpg
|podpis = Rekonstrukcja ''[[Daspletosaurus]]''. ''Thanatotheristes'' był podobny. Autor: Stephen O’Connor.
|PorównanieGrupa = Tyrannosauridae
|PorównanieDługość = 8
|mapa =
}}
==Wstęp==
''Thanatotheristes'' to rodzaj dużego teropoda z [[klad]]u (rodziny) [[Tyrannosauridae]] żyjącego w późnej kredzie na terenie Ameryki Północnej. Był on blisko spokrewniony z lepiej znanym ''[[Daspletosaurus]]''. ''Thanatotheristes'' został nazwany i opisany w 2020 r. przez zespół naukowców pod kierunkiem Jareda Vorisa.

==Etymologia==
Nazwa ''Thanatotheristes'' pochodzi od greckiego boga ''Thanatosa'', będącego uosobieniem śmierci oraz ''theristes'' („żniwiarz”). Epitet gatunkowy honoruje odkrywców holotypu – Johna i Sandrę De Groot of Hays.

==Materiał kopalny==
[[Holotyp]] (TMP 2010.5.7) to niekompletna czaszka nie w pełni wyrośniętego osobnika. Długość czaszki oszacowano na ok. 80 cm. Okaz obejmuje kość szczękową, jarzmową, zaoczodołową, kwadratową, czołową, obie k. zębowe, k. kątową górną (ang. ''surangular'') oraz boczno-klinową (ang. ''laterosphenoid'').

Materiał przypisany to pojedyncza k. szczękowa.

==Budowa==
''Thanatotheristes'' był dużym drapieżnikiem, podobnym do innych tyranozaurydów. Różnił się od nich szczegółami budowy czaszki. Jego najbliższym krewniakiem był ''[[Daspletosaurus]]'', który razem z nim tworzył [[klad]] [[Tyrannosaurinae|tyranozaurynów]] o stosunkowo długich, głębokich pyskach, które występowały w [[kampan]]ie na terenie północnej [[Laramidia|Laramidii]]. ''Thanatotheristes'' mógł być nieco mniejszy od daspletozaura, ale znalezione szczątki należały do okazów nie w pełni wyrośniętych (ang. ''subadult'').

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Thanatotheristes''}}
| {{Kpt|[[Jared Voris|Voris]], [[Francois Therrien|Therrien]], [[Darla Zelenitsky|Zelenitsky]]}} i {{Kpt|[[Caleb Browb|Brown]]}}, [[2020]]
|-
| {{V|''T. degrootorum''}}
| {{Kpt|[[Jared Voris|Voris]], [[Francois Therrien|Therrien]], [[Darla Zelenitsky|Zelenitsky]]}} i {{Kpt|[[Caleb Browb|Brown]]}}, [[2020]]
|}

==Bibliografia==
Voris, J.T., Therrien, F., Zelenitzky, D.K., Brown, C.M.. (2020). "A new tyrannosaurine (Theropoda:Tyrannosauridae) from the Campanian Foremost Formation of Alberta, Canada, provides insight into the evolution and biogeography of tyrannosaurids". Cretaceous Research: [[104388. doi:10.1016/j.cretres.2020.104388]]

[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Saurischia]]
[[Kategoria:Theropoda]]
[[Kategoria:Tetanurae]]
[[Kategoria:Coelurosauria]]
[[Kategoria:Tyrannosauroidea]]
[[Kategoria:Ameryka Północna]]
[[Kategoria:Kanada]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Kampan]]

@@ Linia 52: / Linia 52: @@
 ==Młodszy synonim ''Daspletosaurus''?==
-Yun (2020) odrzucił niektóre z [[autapomorfia|autapomorfii]] proponowanych przez Vorisa i in. (2020). Uznał on, że różnice między ''Thanatotheristes'' a ''[[Daspletosaurus]]'' są mniejsze niż między dwoma znanymi gatunkami daspletozaura. Tym samym ''Thanatotheristes'' powinien być uznany za trzeci gatunek z rodzaju ''Daspletosaurus''. Mógł on także być przodkiem  ''Daspletosaurus torosus''. Odmienne zdanie niż Yun (2020) mają Scherer i Voiculescu-Holvad (2023). Zauważyli, że ''Thanatotheristes'' znacznie różni się budową kości szczękowej i czołowej od ''Daspletosaurus''. Dodatkowo jest on starszy od swojego kuzyna i nie pokrywa się z nim stratygraficzne. Sądzą również, że ''Thanatotheristes'' nie mógł być przodkiem ''Daspletosaurus''.
+Yun (2020) odrzucił niektóre z [[autapomorfia|autapomorfii]] proponowanych przez Vorisa i in. (2020). Uznał on, że różnice między ''Thanatotheristes'' a ''[[Daspletosaurus]]'' są mniejsze niż między dwoma znanymi gatunkami daspletozaura. Tym samym ''Thanatotheristes'' powinien być uznany za trzeci gatunek z rodzaju ''Daspletosaurus''. Mógł on także być przodkiem  ''Daspletosaurus torosus''. Odmienne zdanie niż Yun (2020) mają Scherer i Voiculescu-Holvad (2023). Zauważyli, że ''Thanatotheristes'' znacznie różni się budową kości szczękowej i czołowej od ''Daspletosaurus''. Dodatkowo jest on starszy od swojego kuzyna i nie pokrywa się z nim stratygraficzne. Sądzą również, że ''Thanatotheristes'' nie mógł być przodkiem ''Daspletosaurus''. W analizie Dalmana i in. (2024) ''Thanatotheristes'' tworzy klad z ''D. horneri'', podczas gdy dwa pozostałe gatunki daspletozaura tworzą klad do niego siostrzany. Zdaje się to potwierdzać, iż omawiany teropod może być po prostu kolejnym gatunkiem daspletozaura, a wydzielanie go do osobnego rodzaju jest kontrowersyjne.
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 64: / Linia 64: @@
 ==Bibliografia==
-<small>
+<small>Dalman, S. G, Loewen, M. A., Pyron, R. A., Jasinski, S. E., Malinzak, D. E., Lucas, S. G., Fiorillo, A. R., Currie, P. J. & Longrich, N. R. (2024). "A giant tyrannosaur from the Campanian–Maastrichtian of southern North America and the evolution of tyrannosaurid gigantism". Scientific Reports. [[doi:10.1038/s41598-023-47011-0]].
 Scherer, C. R., & Voiculescu-Holvad, C. (2023). "Re-analysis of a dataset refutes claims of anagenesis within Tyrannosaurus-line tyrannosaurines (Theropoda, Tyrannosauridae)". Cretaceous Research, 105780. [[doi:10.1016/j.cretres.2023.105780]]

@@ Linia 32: / Linia 32: @@
 [[Daspletosaurini]]
   |grafika                = Daspletosaurus torosus 2.tif
-  |podpis                 = Rekonstrukcja głowy ''[[Daspletosaurus]]''. ''Thanatotheristes'' wyglądał podobnie. Autor: Stegotyranno
+  |podpis                 = Rekonstrukcja głowy ''[[Daspletosaurus]] torosus''. ''Thanatotheristes'' wyglądał podobnie. Autor: Stegotyranno
   |PorównanieGrupa        = Tyrannosauridae
   |PorównanieDługość      = 8

@@ Linia 52: / Linia 52: @@
 ==Młodszy synonim ''Daspletosaurus''?==
-Yun (2020) odrzucił niektóre z [[autapomorfia|autapomorfii]] proponowanych przez Vorisa i in. (2020). Uznał on, że różnice między ''Thanatotheristes'' a ''[[Daspletosaurus]]'' są mniejsze niż między dwoma znanymi gatunkami daspletozaura. Tym samym ''Thanatotheristes'' powinien być uznany za trzeci gatunek z rodzaju ''Daspletosaurus''. Mógł on także być przodkiem  ''Daspletosaurus torosus''. Odmienne zdanie mają Scherer i Voiculescu-Holvad (2023). Zauważyli, że ''Thanatotheristes'' znacznie różni się budową kości szczękowej i czołowej od ''Daspletosaurus''. Dodatkowo jest on starszy od swojego kuzyna i nie pokrywa się z nim stratygraficzne. Sądzą również, że ''Thanatotheristes'' nie mógł być przodkiem ''Daspletosaurus''.
+Yun (2020) odrzucił niektóre z [[autapomorfia|autapomorfii]] proponowanych przez Vorisa i in. (2020). Uznał on, że różnice między ''Thanatotheristes'' a ''[[Daspletosaurus]]'' są mniejsze niż między dwoma znanymi gatunkami daspletozaura. Tym samym ''Thanatotheristes'' powinien być uznany za trzeci gatunek z rodzaju ''Daspletosaurus''. Mógł on także być przodkiem  ''Daspletosaurus torosus''. Odmienne zdanie niż Yun (2020) mają Scherer i Voiculescu-Holvad (2023). Zauważyli, że ''Thanatotheristes'' znacznie różni się budową kości szczękowej i czołowej od ''Daspletosaurus''. Dodatkowo jest on starszy od swojego kuzyna i nie pokrywa się z nim stratygraficzne. Sądzą również, że ''Thanatotheristes'' nie mógł być przodkiem ''Daspletosaurus''.
 ==Spis gatunków==

@@ Linia 49: / Linia 49: @@
 ''Thanatotheristes'' był dużym drapieżnikiem, podobnym do innych tyranozaurydów. Różnił się od nich szczegółami budowy czaszki. Jego najbliższym krewniakiem był ''[[Daspletosaurus]]'', który razem z nim tworzył [[klad]] [[Tyrannosaurinae|tyranozaurynów]] o stosunkowo długich, głębokich pyskach, które występowały w [[kampan]]ie na terenie północnej [[Laramidia|Laramidii]]. ''Thanatotheristes'' mógł być nieco mniejszy od daspletozaura, ale znalezione szczątki należały do okazów nie w pełni wyrośniętych (ang. ''subadult'').
-==Młodszy synonim ''Daspletosaurus''?
+==Młodszy synonim ''Daspletosaurus''?==
 Yun (2020) odrzucił niektóre z [[autapomorfia|autapomorfii]] proponowanych przez Vorisa i in. (2020). Uznał on, że różnice między ''Thanatotheristes'' a ''[[Daspletosaurus]]'' są mniejsze niż między dwoma znanymi gatunkami daspletozaura. Tym samym ''Thanatotheristes'' powinien być uznany za trzeci gatunek z rodzaju ''Daspletosaurus''. Mógł on także być przodkiem  ''Daspletosaurus torosus''.

@@ Linia 2: / Linia 2: @@
 {{Opis
   |Autor                  = [[Kamil Kamiński]]
-  |Korekta                =
+  |Korekta                = [[Paweł Konarzewski]]
   |nazwa                  = ''Thanatotheristes'' (tanatoterist)
   |długość                = >8 m
@@ Linia 8: / Linia 8: @@
   |masa                   =
   |dieta                  = mięsożerny
-  |miejsce                = [[Kanada]]
+  |miejsce                = [[Kanada]] - Alberta
-<small>Alberta ([[formacja]] [[Foremost]])</small>
+<small>([[formacja]] [[Foremost]])</small>
-  |czas                   = {{Występowanie|80|79}}
+  |czas                   = {{Występowanie|80.2|79.5}}
-,1-79,5 [[Ma]]<br>
+ok. 80,2-79,5 [[Ma]]<br>
 <small>[[późna kreda]] (środkowy [[kampan]])</small>
   |systematyka            =
 [[Dinosauria]]
 [[Theropoda]]
@@ Linia 29: / Linia 31: @@
 [[Daspletosaurini]]
-  |grafika                = Daspletosaurus_torosus_steveoc.jpg
+  |grafika                = Daspletosaurus torosus 2.tif
-  |podpis                 = Rekonstrukcja ''[[Daspletosaurus]]''. ''Thanatotheristes'' był podobny. Autor: Stephen O’Connor.
+  |podpis                 = Rekonstrukcja głowy ''[[Daspletosaurus]]''. ''Thanatotheristes'' wyglądał podobnie. Autor: Stegotyranno
   |PorównanieGrupa        = Tyrannosauridae
   |PorównanieDługość      = 8
@@ Linia 44: / Linia 46: @@
 [[Holotyp]] (TMP 2010.5.7) to niekompletna czaszka nie w pełni wyrośniętego osobnika. Długość czaszki oszacowano na ok. 80 cm. Okaz obejmuje kość szczękową, jarzmową, zaoczodołową, kwadratową, czołową, obie k. zębowe, k. kątową górną (ang.  ''surangular'') oraz boczno-klinową (ang. ''laterosphenoid'').
-Materiał przypisany to pojedyncza k. szczękowa.
+Materiał przypisany (TMP 2018.16.1) to pojedyncza k. szczękowa.
-−
 ==Budowa==
 ''Thanatotheristes'' był dużym drapieżnikiem, podobnym do innych tyranozaurydów. Różnił się od nich szczegółami budowy czaszki. Jego najbliższym krewniakiem był ''[[Daspletosaurus]]'', który razem z nim tworzył [[klad]] [[Tyrannosaurinae|tyranozaurynów]] o stosunkowo długich, głębokich pyskach, które występowały w [[kampan]]ie na terenie północnej [[Laramidia|Laramidii]]. ''Thanatotheristes'' mógł być nieco mniejszy od daspletozaura, ale znalezione szczątki należały do okazów nie w pełni wyrośniętych (ang. ''subadult'').
 ==Młodszy synonim ''Daspletosaurus''?==
-Yun (2020) odrzucił niektóre z [[autapomorfia|autapomorfii]] proponowanych przez Vorisa i in. (2020). Uznał on, że różnice między ''Thanatotheristes'' a ''[[Daspletosaurus]]'' są mniejsze niż między dwoma znanymi gatunkami daspletozaura. Tym samym ''Thanatotheristes'' powinien być uznany za trzeci gatunek z rodzaju ''Daspletosaurus''. Mógł on także być przodkiem  ''Daspletosaurus torosus''.
+Yun (2020) odrzucił niektóre z [[autapomorfia|autapomorfii]] proponowanych przez Vorisa i in. (2020). Uznał on, że różnice między ''Thanatotheristes'' a ''[[Daspletosaurus]]'' są mniejsze niż między dwoma znanymi gatunkami daspletozaura. Tym samym ''Thanatotheristes'' powinien być uznany za trzeci gatunek z rodzaju ''Daspletosaurus''. Mógł on także być przodkiem  ''Daspletosaurus torosus''. Odmienne zdanie mają Scherer i Voiculescu-Holvad (2023). Zauważyli, że ''Thanatotheristes'' znacznie różni się budową kości szczękowej i czołowej od ''Daspletosaurus''. Dodatkowo jest on starszy od swojego kuzyna i nie pokrywa się z nim stratygraficzne. Sądzą również, że ''Thanatotheristes'' nie mógł być przodkiem ''Daspletosaurus''.
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 62: / Linia 64: @@
 ==Bibliografia==
-<small>Voris, J.T., Therrien, F., Zelenitzky, D.K., Brown, C.M.. (2020). "A new tyrannosaurine (Theropoda:Tyrannosauridae) from the Campanian Foremost Formation of Alberta, Canada, provides insight into the evolution and biogeography of tyrannosaurids". Cretaceous Research: 104388. [[doi:10.1016/j.cretres.2020.104388]]
+<small>
 Yun., C.-g. (2020). "A Subadult Frontal of Daspletosaurus torosus (Theropoda: Tyrannosauridae) from the Late Cretaceous of Alberta, Canada with Implications for Tyrannosaurid

@@ Linia 29: / Linia 29: @@
 [[Daspletosaurini]]
-  |grafika                = :Daspletosaurus_torosus_steveoc.jpg
+  |grafika                = Daspletosaurus_torosus_steveoc.jpg
   |podpis                 = Rekonstrukcja ''[[Daspletosaurus]]''. ''Thanatotheristes'' był podobny. Autor: Stephen O’Connor.
   |PorównanieGrupa        = Tyrannosauridae
@@ Linia 59: / Linia 59: @@
 ==Bibliografia==
-<small>Voris, J.T., Therrien, F., Zelenitzky, D.K., Brown, C.M.. (2020). "A new tyrannosaurine (Theropoda:Tyrannosauridae) from the Campanian Foremost Formation of Alberta, Canada, provides insight into the evolution and biogeography of tyrannosaurids". Cretaceous Research: [[104388. doi:10.1016/j.cretres.2020.104388]]</small>
+<small>Voris, J.T., Therrien, F., Zelenitzky, D.K., Brown, C.M.. (2020). "A new tyrannosaurine (Theropoda:Tyrannosauridae) from the Campanian Foremost Formation of Alberta, Canada, provides insight into the evolution and biogeography of tyrannosaurids". Cretaceous Research: 104388. [[doi:10.1016/j.cretres.2020.104388]]</small>
 [[Kategoria:Dinosauria]]