Theiophytalia - Historia wersji

Paweł: /* Bibliografia */

2024-01-16T09:05:41Z

‎Bibliografia

Dino o 19:08, 18 lut 2019

2019-02-18T19:08:45Z

Dino o 19:08, 18 lut 2019

2019-02-18T19:08:02Z

Dino: szablon

2019-02-18T19:06:30Z

szablon

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Theiophytalia''}} {| class="wikitable" style="background-color:CornSilk" | Autor: | Korekta: |- | Kamil Kamiński | |} ---- {| c..."

2019-02-14T21:53:55Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Theiophytalia''}} {| class="wikitable" style="background-color:CornSilk" | Autor: | Korekta: |- | Kamil Kamiński | |} ---- {| c..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Theiophytalia''}}

{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
| Autor:
| Korekta:
|-
| [[Kamil Kamiński]]
|
|}


----

{| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
! colspan=2 | ''Theiophytalia'' (teiofytalia)
|-
! '''Długość''':
| 5-6 m

|-
! '''Masa''':
| ok. 0,5 t
|-
! '''[[Lokacje|Miejsce występowania]]''':
| [[USA]] –Kolorado

([[formacja]] [[Purgatoire]])
|-
! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
| ok. 125-100 [[Ma ]]

[[wczesna kreda]] ([[apt]] – [[alb]]
|-
! '''Systematyka'''
| [[Dinosauria]]

[[Ornithischia]]

[[Ornithopoda]]

[[Ornithopoda]]

[[Iguanodontia]]

[[Ankylopollexia]]

[[Styracosterna]]
|-
| colspan=2 |[[Plik: Theiophytalia.jpg|400px]]
Rekonstrukcja głowy.

Autor: Jaime A. Headden.
[https://www.deviantart.com/qilong/art/Indagardaveeduh-Honey-265678196].

|}

==Wstęp==
''Theiophytalia'' to [[rodzaj]] iguanodonta żyjącego we wczesnej kredzie na terenie dzisiejszych Stanów Zjednoczonych. Dinozaur ten znany jest z pojedynczej, niekompletnej czaszki, pierwotnie przypisanej do ''[[Camptosaurus]]''. Wg wielu analiz filogenetycznych, najbliższym krewnym teiofytalii mógł być ''[[Hippodraco]]''.

==Etymologia==
Nazwa [[rodzaj]]owa ''Theiophytalia'' pochodzi od greckich słów ''theios'' („należący do bogów”) i ''phytalia'' („ogród”). Nawiązuje ona do miejsca znalezienia szcztków – Garden of the Gods Park. Epitet gatunkowy honoruje Jamesa Hutchinsona Kerra, odkrywcę szczątków tego zwierzęcia.

==Materiał kopalny==
[[Holotyp]] (YPM 1887) składa się z dwóch segmentów, zawierających kości z lewej strony czaszki. Pierwszy segment obejmuje większą część pyska mniej więcej do oczodołów. Drugi segment to tylna część żuchwy oraz kilka kości znajdujących się z tyłu czaszki, m.in. k. kwadratowa, jarzmowa i kwadratowo-jarzmowa (Brill i Carpenter, 2006). Zob. zdjęcie obok.

==Historia taksonu==
Czaszka teiofytalii została odkryta już w 1878 r. Znany amerykański paleontolog [[Othniel Marsh]] zidentyfikował ją jako okaz [[Camptosaurus|kamptozaura]]. Uznał on ponadto, że szczątki pochodziły ze słynnej formacji [[Morrison]]. Dopiero w 2006 r. Brill i [[Kenneth Carpenter|Carpenter]] zorientowali się, że owa czaszka pochodzi z młodszych geologicznie osadów formacji [[Purgatoire]]. Zauważyli oni również znaczące różnice morfologiczne w stosunku do kamptozaura. W związku z tym w 2006 r. utworzyli dla tych szczątków nowy rodzaj - ''Theiophytalia''.
[[Plik: TheiophytaliaType.jpg|300px|thumb|right|Holotypowa czaszka. Brązowy kolor oznacza znane kości. Autor zdjęcia: Anky-man. [https://en.wikipedia.org/wiki/Theiophytalia#/media/File:TheiophytaliaType.jpg].]]

==Budowa==
''Theiophytalia'' była raczej średniej wielkości roślinożercą. Długość jej czaszki została oszacowana na 46,6 cm (Brill i Carpenter, 2006). Ogólna charakterystyka i wielkość czaszki została określona jako pośrednia między ''[[Camptosaurus]]'' i ''[[Iguanodon]]''. W widoku grzbietowym była z grubsza trójkątna, z wąskim pyskiem i szerszą okolicą policzkową, jak u kamptozaura. Była jednak proporcjonalnie dłuższa niż u bardziej znanego krewniaka. Nozdrza były niewielkie i umieszczone z przodu pyska, podobnie jak u ''[[Camptosaurus]]''. Okno przedoczodołowe było małe, pośrednie między dwoma wspomnianymi ornitopodami. Oczodoły były mniejsze niż u kamptozaura, zbliżone wielkością do tych znanych u iguanodona. Jedną z charakterystycznych cech teiofytalii była silnie chropowata przednia krawędź pyska (Brill i Carpenter, 2006).

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
|{{V|''Theiophytalia''
}}
|{{Kpt|[[Kathleen Brill|Brill]]}} i {{Kpt|[[Kenneth Carpenter|Carpenter]]}}, [[2006]]
|-
|{{V|''T. kerri''}}
|{{Kpt|[[Kathleen Brill|Brill]]}} i {{Kpt|[[Kenneth Carpenter|Carpenter]]}}, [[2006]]
|-
|}

==Bibliografia==

Brill, K. & K. Carpenter (2006). "A description of a new ornithopod from the Lytle Member of the Purgatoire Formation (Lower Cretaceous) and a reassessment of the skull of ''Camptosaurus''”. [w:] Carpenter, Kenneth. Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs. Bloomington and Indianapolis: Indiana University Press. pp. 49–67.

Carpenter, K. & Ishida, Y. (2010). "Early and "Middle" Cretaceous Iguanodonts in Time and Space". Journal of Iberian Geology. 36 (2): 145–164. [[doi:10.5209/rev_JIGE.2010.v36.n2.3]]

Holtz, T. (2012) ''"Dinosaurs"'' (suplement) [[https://www.geol.umd.edu/~tholtz/dinoappendix/HoltzappendixWinter2011.pdf]]

Paul, G.S. (2010). "''The Princeton Field Guide to Dinosaurs''" wyd. Princeton University.



[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Ornithischia]]
[[Kategoria:Ornithopoda]]
[[Kategoria:Iguanodontia]]
[[Kategoria:Ameryka Północna]]
[[Kategoria:USA]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Apt]]
[[Kategoria:Alb]]

@@ Linia 13: / Linia 13: @@
 ok. 125-100 [[Ma ]]
-<small>[[wczesna kreda]] ([[apt]] – [[alb]]</small>
+<small>[[wczesna kreda]] ([[apt]] – [[alb]])</small>
   |systematyka            = [[Dinosauria]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Theiophytalia''}}
-<small>
+{{Opis
-{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
+ |Autor                  = [[Kamil Kamiński]]
-| Autor:
+ |Korekta                =
-| Korekta:
+ |nazwa                  = ''Theiophytalia'' (teiofytalia)
-|-
+ |długość                = 5-6 m
-| [[Kamil Kamiński]]
+ |masa                   = ok. 0.5 t
+ |wysokość               =
-|}
+ |dieta                  =
-</small>
+ |miejsce                = [[USA]]
+<small>Kolorado ([[formacja]] [[Purgatoire]])</small>
-----
+ |czas                   = {{Występowanie|125|100}}
 ok. 125-100 [[Ma ]]
 <small>[[wczesna kreda]] ([[apt]] – [[alb]]</small>
-|-
+ |systematyka            = [[Dinosauria]]
 [[Ornithischia]]
 [[Ornithopoda]]
@@ Linia 46: / Linia 25: @@
 [[Styracosterna]]
-|-
+ |grafika                = Theiophytalia.jpg
-| colspan=2 |[[Plik: Theiophytalia.jpg|400px]]
+ |podpis                 = Rekonstrukcja głowy. <br>
-<small>Rekonstrukcja głowy.
+Autor: [https://www.deviantart.com/qilong/art/Indagardaveeduh-Honey-265678196 Jaime A. Headden].
+ |PorównanieGrupa        =
-Autor: Jaime A. Headden.
+ |PorównanieDługość      =
-[https://www.deviantart.com/qilong/art/Indagardaveeduh-Honey-265678196].</small>
+ |mapa                   =
+}}
 ==Wstęp==
 ''Theiophytalia'' to [[rodzaj]] iguanodonta żyjącego we wczesnej kredzie na terenie dzisiejszych Stanów Zjednoczonych. Dinozaur ten znany jest z pojedynczej, niekompletnej czaszki, pierwotnie przypisanej do ''[[Camptosaurus]]''. Wg wielu analiz filogenetycznych, najbliższym krewnym teiofytalii mógł być ''[[Hippodraco]]''.

@@ Linia 75: / Linia 75: @@
 [[Kategoria:Ornithopoda]]
 [[Kategoria:Iguanodontia]]
 [[Kategoria:Ameryka Północna]]
 [[Kategoria:USA]]

@@ Linia 43: / Linia 43: @@
 ==Historia taksonu==
 Czaszka teiofytalii została odkryta już w 1878 r. Znany amerykański paleontolog [[Othniel Marsh]] zidentyfikował ją jako okaz [[Camptosaurus|kamptozaura]]. Uznał on ponadto, że szczątki pochodziły ze słynnej formacji [[Morrison]]. Dopiero w 2006 r. Brill i [[Kenneth Carpenter|Carpenter]] zorientowali się, że owa czaszka pochodzi z młodszych geologicznie osadów formacji [[Purgatoire]]. Zauważyli oni również znaczące różnice morfologiczne w stosunku do kamptozaura. W związku z tym w 2006 r. utworzyli dla tych szczątków nowy rodzaj - ''Theiophytalia''.
-[[Plik: TheiophytaliaType.jpg|300px|thumb|right|Holotypowa czaszka. Brązowy kolor oznacza znane kości. Autor zdjęcia: Anky-man. [https://en.wikipedia.org/wiki/Theiophytalia#/media/File:TheiophytaliaType.jpg].]]
+[[Plik: TheiophytaliaType.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja holotypowej czaszki. Kości mają barwę brązową. <br>Autor zdjęcia: [https://en.wikipedia.org/wiki/Theiophytalia#/media/File:TheiophytaliaType.jpg Anky-man].]]
 ==Budowa==