Ulansuhai - Historia wersji

Paweł: /* Dinozaury */

2026-03-05T13:02:02Z

‎Dinozaury

Paweł: Hao i in., 2024

2024-10-28T12:51:03Z

Hao i in., 2024

Paweł o 21:11, 9 sie 2024

2024-08-09T21:11:22Z

Taurovenator o 20:45, 21 lip 2024

2024-07-21T20:45:21Z

Paweł o 20:43, 10 kwi 2024

2024-04-10T20:43:25Z

Paweł o 20:35, 10 kwi 2024

2024-04-10T20:35:51Z

Paweł: /* Wstęp */

2024-04-10T20:35:12Z

‎Wstęp

Paweł o 20:18, 10 kwi 2024

2024-04-10T20:18:08Z

Paweł: /* Wiek */

2024-04-10T13:21:53Z

‎Wiek

Paweł: Utworzono nową stronę " Hasło w trakcie rozbudowy {{Formacja |Autor = Paweł Konarzewski |Korekta = |nazwa = Formacja Ulansuhai |wi..."

2024-04-10T08:22:58Z

Utworzono nową stronę " Hasło w trakcie rozbudowy {{Formacja |Autor = Paweł Konarzewski |Korekta = |nazwa = Formacja Ulansuhai |wi..."

Nowa strona

Hasło w trakcie rozbudowy

{{Formacja
|Autor = [[Paweł Konarzewski]]
|Korekta =
|nazwa = Formacja Ulansuhai
|wiek = {{Występowanie|95|70}}
ok. 95-70 [[Ma]] 
[[późna kreda]]
|miejsce = [[Chiny]] - Mongolia Wewnętrzna
|podjednostki =
|underlies =
|overlies = formacja [[Suhongtu]] lub [[Bayingebi]]
|miąższość = 42-700 m
|klimat = gorący i suchy
|litologia = piaskowce, mułowce i pyłowce
|typowy =
|grafika = Cretaceous-aged localities of Inner Mongolia.png
|podpis = Mapa przestawiająca Autonomiczny Region Mongolii Wewnętrznej. Obszar formacji Ulansuhai został zaznaczony czarnym prosrokątem na mapie Chin. Źródło
|mapa =
}}
==Wstęp==
Formacja Ulansuhai to jednostka geologiczna położona w Autonomicznym Regionie Mongolii Wewnętrznej na terenie dzisiejszych Chin. Jej osady powstały w [[późna kreda|późnej kredzie]].

==Litologia==

==Wiek==

==Paleofauna==
W formacji Ulansuhai odnaleziono szczątki przedstawicieli [[Pachycephalosauridae]], [[Carcharodontosauridae]], [[Ankylosauridae]], [[Ornithomimidae]], [[teropod]]a o niepewnej pozycji systematycznej niezidentyfikowanego [[Iguanodontia|Iguanodonta]], żółwia oraz małżoraczki. Były to typowe grupy występujące w [[późna kreda|późnej kredzie]] na terenie Azji, jednak ''[[Shaochilong]]'' i jego kuzyni przetrwali jedynie do końca [[turon]]u.
===Dinozaury===
{| class="wikitable sortable" align="center" width="100%"
|-
! colspan="4" align="center" |'''Dinozaury
|-
!Takson
!Materiał kopalny
!Komentarz
!Grafika
|-
|
''[[Chilantaisaurus|Chilantaisaurus tashuikouensis]]''
|
IVPP V.2884.1 - kość ramienna

[[paralektotyp]]y: szpon przedniej kończyny, fragment kości biodrowej, kości udowej, obu kości strzałkowych i kości śródstopia
|
Enigmatyczny teropod mogący być [[Spinosauridae|spinozaurydem]], [[Megaraptora|megaraptorem]] lub [[Carcharodontosauria|karcharodontozaurem]].
|
[[Plik:Chilantaisaurus Skeletal.svg|200px]]
|-
|
''[[Gobisaurus|Gobisaurus domoculus]]''
|
IVPP V12563 - czaszka i nieznane elementy szkieletu pozaczaszkowego.
|
[[Ankylozauryd]] blisko spokrewniony z ''[[Shamosaurus]]''. Okaz przypisany jest znany z formacji [[Mangchuan]].
|
[[Plik:GobisaurusNV.jpg|200px]]
|-
|
''[[Shaochilong|Shaochilong maortuensis]]''
|
IVPP V2885.1 - niekompletna, ale bardzo dobrze zachowana puszka mózgowa
IVPP V2885.2 - kości czołowe, ciemieniowe oraz niekompletne k. nosowe

[[paralektotyp]]y - kości kwadratowe, szczękowe i niekompletny [[axis|kręg obrotowy]]
|
Najmłodszy znany przedstawiciel [[Carcharodontosauridae]].
|
[[Plik:Shaochilong leb.jpg|200px]]
|-
|
''[[Sinocephale|Sinocephale bexelli]]''
|
PMU 23186 i AMNH 2073 - gipsowe odlewy holotypu, czyli większość kości ciemieniowej, zachowanej w dwóch kawałkach.
|
Najstarszy znany chiński [[Pachycephalosauridae|pachycefalozauryd]] opisany pierwotnie jako ''[[Troodon]]'' bexelli.
|-
|
''[[Sinornithomimus|Sinornithomimus dongi]]''
|
IVPP-V11797-10 - niemal kompletny szkielet (brakuje dalszych kręgów ogonowych)

Poza wyżej wymienionym [[holotyp|okazem typowym]] jest znanych 13 szkieletów.
|
Niedużej wielkości przestawiciel [[Ornithomimidae]] mający krótką i wygiętą szyję.
|
[[Plik:Sinornithomimus.jpg|200px]]
|-
|
Niezidentyfikowany [[Iguanodontia|iguanodont]]
|
kość kątowa górna
|
Być może przestawiciel [[Hadrosauroidea]].
|}

==Bibliografia==

Arbour, V.M. & Currie, P.J. (2016) "Systematics, phylogeny and palaeobiogeography of the ankylosaurid dinosaurs". Journal of Systematic Palaeontology. [[doi:10.1080/14772019.2015.1059985]]

Benson, R.B.J. & Xu, X. (2008) "The anatomy and systematic position of the theropod dinosaur ''Chilantaisaurus tashuikouensis'' Hu, 1964 from the Early Cretaceous of Alanshan, People's Republic of China" Geological Magazine, 145, 778-789.

Brusatte, S.L., Chure, D., J., Benson, R., B., J., Xu, X., Sullivan, C., Hone, D., W., E. (2009). "The first definitive carcharodontosaurid (Dinosauria: Theropoda) from Asia and the delayed ascent of tyrannosaurids". „Naturwissenschaften”. 96 (9), s. 1051–1058. [[doi:10.1007/s00114-009-0565-2]]

Evans, D., Brown, C.M., You, H. & Campione, N.E. (2021). "Description and revised diagnosis of Asia's first recorded pachycephalosaurid, ''Sinocephale bexelli'' gen. nov., from the Upper Cretaceous of Inner Mongolia, China". Canadian Journal of Earth Sciences. e–First: 981–992. [[doi:10.1139/cjes-2020-0190.]]

Hu, S.-Y. (1964). "Carnosaurian remains from Alashan, Inner Mongolia". Vertebrata PalAsiatica. 8 (1): 42–63

Kobayashi, Y. & Lü, J.−C. (2003) "A new ornithomimid dinosaur with gregarious habits from the Late Cretaceous of China" Acta Palaeontologica Polonica, 48(2), 235–259.

Liu, B., Shi, Z., Peng, Y., Zhang, P., & Li, P. (2022). "Sequence Stratigraphy of the Lower Cretaceous Uraniferous Measures and Mineralization of the Sandstone‐hosted Tamusu Large Uranium Deposit, North China". Acta Geologica Sinica‐English Edition, 96(1), 167-192.

Vickaryous, M. K., Russell, A. P., Currie, P. J., & Zhao, X.-J. (2001). “A new ankylosaurid (Dinosauria: Ankylosauria) from the Lower Cretaceous of China, with comments on ankylosaurian relationships”. Canadian Journal of Earth Sciences, 38(12), 1767–1780. [[doi:10.1139/e01-051]]

Weishampel, D.B. (2004). "Dinosaur distribution".[w]: D. B. Weishampel, H. Osmolska, and P. Dodson (red.), "The Dinosauria (2nd edition)". University of California Press, Berkeley 563-570



[[Kategoria: Formacje]]
[[Kategoria: Formacje kredowe]]
[[Kategoria: Formacje Azji]]
[[Kategoria: Formacje Chin]]

@@ Linia 23: / Linia 23: @@
 ==Litologia==
 Formacja Ulansuhai tworzą głównie skały osadowe: piaskowce, mułowce i pyłowce. Całkowita miąższość wynosi od 42 do 700 m. Według Liu i współpracowników (2022) najniższe warstwy Ulansuhai mogą stykać się z najwyższą częścią formacją [[Bayingobi]]. Skały osadowe sugerują, że panował tam ciepły i suchy klimat. Środowisko występujące w tamtym czasie zatem mogło przypominać dzisiejsze półpustynie (komentarz własny PK).
 ==Wiek==
-Pierwotnie sądzono, że skały formacji Ulansuhai powstały we wczesnej kredzie -[[apt]] lub [[alb]] ([[Weishampel]], 2004). Jednak badania radiometryczne wykazały, że wiek skał formacji nie jest starszy niż 92 [[Ma]] ([[Kobayashi]] i [[Lü]], 2003; [[Evans]] i in., 2021). Według Liu i wspólników (2022) osady Ulansuhai mają od 95 [[Ma]] do 70 [[Ma]].
+Pierwotnie sądzono, że skały formacji Ulansuhai powstały we wczesnej kredzie - [[apt]] lub [[alb]] ([[Weishampel]], 2004). Jednak badania radiometryczne wykazały, że wiek skał formacji nie jest starszy niż 92 [[Ma]] ([[Kobayashi]] i [[Lü]], 2003; [[Evans]] i in., 2021). Według Liu i wspólników (2022) osady Ulansuhai mają od 95 [[Ma]] do 70 [[Ma]].
 ==Paleofauna==

← poprzednia wersja		Wersja z 13:21, 10 kwi 2024
Linia 26:		Linia 26:

	==Wiek==		==Wiek==
		+	Pierwotnie sądzono, że skały formacji Ulansuhai powstały we wczesnej kredzie -[[apt]] lub [[alb]] ([[Weishampel]], 2004). Jednak badania radiometryczne wykazały, że wiek skał formacji nie jest starszy niż 92 [[Ma]] ([[Kobayashi]] i [[Lü]], 2003; [[Evans]] i in., 2021). Według Liu i wspólników (2022) osady Ulansuhai mają od 95 [[Ma]] do 70 [[Ma]].

	==Paleofauna==		==Paleofauna==

@@ Linia 55: / Linia 55: @@
 PMU 23186 i AMNH 2073 - gipsowe odlewy holotypu, czyli większość kości ciemieniowej, zachowanej w dwóch kawałkach.
+|
-Najstarszy znany chiński [[Pachycephalosauridae|pachycefalozauryd]] opisany pierwotnie jako ''[[Troodon]]'' bexelli.
+Najstarszy znany chiński [[Pachycephalosauridae|pachycefalozauryd]] opisany pierwotnie jako ''[[Troodon]] bexelli''.
 |-
+|
@@ Linia 71: / Linia 73: @@
 kość kątowa górna
+|
-Być może przestawiciel [[Hadrosauroidea]].
+Być może przedstawiciel [[Hadrosauroidea]].
 |}

@@ Linia 14: / Linia 14: @@
   |litologia              = piaskowce, mułowce i pyłowce
   |typowy                 =
-  |grafika                = Cretaceous-aged localities of Inner Mongolia.png
+  |grafika                =
-  |podpis                 = Mapa przestawiająca Autonomiczny Region Mongolii Wewnętrznej. Obszar formacji Ulansuhai został zaznaczony czarnym prosrokątem na mapie Chin. Źródło
+  |podpis                 =
   |mapa                   =
 }}
 ==Wstęp==
-[[Plik:Sinornithomimus block line drawing.png|thumb|Schemat przedstawiający osiem osobników ''Sinornithomimus'', najbardziej kompletnego dinozaura odnalezionego w formacji Ulansuhai. Źródło: Kobayashi i Lü, 2003]]
+[[Plik:Cretaceous-aged localities of Inner Mongolia.png|thumb|Mapa przestawiająca Autonomiczny Region Mongolii Wewnętrznej. Obszar formacji Ulansuhai został zaznaczony czarnym prostokątem na mapie Chin. Źródło: Kobayashi i Lü, 2003]]
 Formacja Ulansuhai to jednostka geologiczna położona w Autonomicznym Regionie Mongolii Wewnętrznej na terenie dzisiejszych Chin. Jej osady powstały w [[późna kreda|późnej kredzie]].
@@ Linia 26: / Linia 26: @@
 ==Wiek==
-Pierwotnie sądzono, że skały formacji Ulansuhai powstały we wczesnej kredzie - [[apt]] lub [[alb]] ([[Weishampel]], 2004). Jednak badania radiometryczne wykazały, że wiek skał formacji nie jest starszy niż 92 [[Ma]] ([[Kobayashi]] i [[Lü]], 2003; [[Evans]] i in., 2021). Według Liu i wspólników (2022) osady Ulansuhai mają od 95 [[Ma]] do 70 [[Ma]].
+Pierwotnie sądzono, że skały formacji Ulansuhai powstały we wczesnej kredzie - [[apt]] lub [[alb]] ([[Weishampel]], 2004). Jednak badania radiometryczne wykazały, że wiek skał formacji nie jest starszy niż 92 [[Ma]] ([[Kobayashi]] i [[Lü]], 2003; [[Evans]] i in., 2021). Według Liu i współautorów (2022) osady Ulansuhai mają od 95 [[Ma]] do 70 [[Ma]].
 ==Paleofauna==
-[[Plik:Shaochilong.jpg|thumb|Rekonstrukcja ''Shaochilong'' pożywiającego się upolowanym ''Sinornithomimus''. Autor: FunkMonk (Michael B. H.) [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Shaochilong.jpg].]]
+W formacji Ulansuhai odnaleziono szczątki przedstawicieli [[Pachycephalosauridae]], [[Ornithomimidae]], [[teropod]]a o niepewnej pozycji systematycznej oraz niezidentyfikowanego [[Iguanodontia|iguanodonta]]. Były to typowe grupy dinozaurów występujące w [[późna kreda|późnej kredzie]] na terenie Azji. Oprócz dinozaurów odnaleziono również żółwia i małżoraczki. Hao i in. (2024) zauważyli, że ''[[Gobisaurus]]'' oraz ''[[Shaochilong]]'' w rzeczywistości pochodzą z osadów formacji [[Miaogou]].
 ===Dinozaury===
@@ Linia 50: / Linia 49: @@
+|
 [[Plik:Chilantaisaurus Skeletal.svg|200px]]
 |-
+|
@@ Linia 102: / Linia 83: @@
 Evans, D., Brown, C.M., You, H. & Campione, N.E. (2021). "Description and revised diagnosis of Asia's first recorded pachycephalosaurid, ''Sinocephale bexelli'' gen. nov., from the Upper Cretaceous of Inner Mongolia, China". Canadian Journal of Earth Sciences. e–First: 981–992. [[doi:10.1139/cjes-2020-0190.]]
 Hu, S.-Y. (1964). "Carnosaurian remains from Alashan, Inner Mongolia". Vertebrata PalAsiatica. 8 (1): 42–63

@@ Linia 45: / Linia 45: @@
 ''[[Chilantaisaurus|Chilantaisaurus tashuikouensis]]''
+|
-IVPP V.2884.1 - kość ramienna
+kości kończyn oraz fragment biodra
+|
 Enigmatyczny teropod mogący być [[Spinosauridae|spinozaurydem]], [[Megaraptora|megaraptorem]] lub [[Carcharodontosauria|karcharodontozaurem]].
@@ Linia 65: / Linia 63: @@
 ''[[Shaochilong|Shaochilong maortuensis]]''
+|
-IVPP V2885.1 - niekompletna, ale bardzo dobrze zachowana puszka mózgowa
+elementy czaszki oraz kręg szyjny
+|
 Najmłodszy znany przedstawiciel [[Carcharodontosauridae]].
@@ Linia 84: / Linia 79: @@
 ''[[Sinornithomimus|Sinornithomimus dongi]]''
+|
-IVPP-V11797-10 - niemal kompletny szkielet (brakuje dalszych kręgów ogonowych)
+Jest znany z co najmniej 14 szkieletów.
+|
-Niedużej wielkości przestawiciel [[Ornithomimidae]] mający krótką i wygiętą szyję.
+Niedużej wielkości przedstawiciel [[Ornithomimidae]] mający krótką i wygiętą szyję.
+|
 [[Plik:Sinornithomimus.jpg|200px]]

@@ Linia 9: / Linia 9: @@
   |podjednostki           =
   |underlies              =
-  |overlies               = formacja [[Suhongtu]] lub [[Bayingebi]]
+  |overlies               = formacja [[Suhongtu]] lub [[Bayingobi]]
   |miąższość              = 42-700 m
   |klimat                 = gorący i suchy

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{Formacja
   |Autor                  = [[Paweł Konarzewski]]
@@ Linia 24: / Linia 22: @@
 ==Litologia==
 ==Wiek==
@@ Linia 29: / Linia 29: @@
 ==Paleofauna==
-W formacji Ulansuhai odnaleziono szczątki przedstawicieli [[Pachycephalosauridae]], [[Carcharodontosauridae]], [[Ankylosauridae]], [[Ornithomimidae]], [[teropod]]a o niepewnej pozycji systematycznej niezidentyfikowanego [[Iguanodontia|Iguanodonta]], żółwia oraz małżoraczki. Były to typowe grupy występujące w [[późna kreda|późnej kredzie]] na terenie Azji, jednak ''[[Shaochilong]]'' i jego kuzyni przetrwali jedynie do końca [[turon]]u.
+[[Plik:Shaochilong.jpg|thumb|Rekonstrukcja ''Shaochilong'' pożywiającego się upolowanym ''Sinornithomimus''. Autor: FunkMonk (Michael B. H.) [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Shaochilong.jpg].]]
 ===Dinozaury===
 {| class="wikitable sortable" align="center" width="100%"
@@ Linia 116: / Linia 118: @@
 Vickaryous, M. K., Russell, A. P., Currie, P. J., & Zhao, X.-J. (2001). “A new ankylosaurid (Dinosauria: Ankylosauria) from the Lower Cretaceous of China, with comments on ankylosaurian relationships”. Canadian Journal of Earth Sciences, 38(12), 1767–1780. [[doi:10.1139/e01-051]]
-Weishampel, D.B. (2004). "Dinosaur distribution".[w]: D. B. Weishampel, H. Osmolska, and P. Dodson (red.), "The Dinosauria (2nd edition)". University of California Press, Berkeley 563-570
+Weishampel, D.B. (2004). "Dinosaur distribution".[w]: D. B. Weishampel, H. Osmolska, and P. Dodson (red.), "The Dinosauria (2nd edition)". University of California Press, Berkeley, pp. 563-570
 </small>