Ypupiara - Historia wersji

Paweł o 18:07, 3 lut 2025

2025-02-03T18:07:12Z

Taurovenator: /* Bibliografia */

2024-06-26T16:16:26Z

‎Bibliografia

Taurovenator o 16:15, 26 cze 2024

2024-06-26T16:15:54Z

Kamil Kamiński o 21:04, 9 sie 2021

2021-08-09T21:04:23Z

Kamil Kamiński o 21:04, 9 sie 2021

2021-08-09T21:04:09Z

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Ypupiara''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Ypupiara'' |długość..."

2021-08-09T21:03:39Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Ypupiara''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Ypupiara'' |długość..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Ypupiara''}}
{{Opis
|Autor = [[Kamil Kamiński]]
|Korekta =
|nazwa = ''Ypupiara''
|długość =
|wysokość =
|masa =
|dieta = mięsożerny
|miejsce = [[Brazylia]] – Mina Gerais
([[formacja]] [[Marilia]])
|czas = {{Występowanie|67|66}}
ok. 66 [[Ma]] 
późna [[kreda]] (późny [[mastrycht]])
|systematyka =
[[Dinosauria]]

[[Theropoda]]

[[Tetanurae]]

[[Coelurosauria]]

[[Paraves]]

[[Dromaeosauridae]]

[[Unenlagiinae]]
|grafika = Austroraptor_Reconstruction.jpg
|podpis = Rekonstrukcja ''[[Austroraptor]]''. ''Ypupiara'' była zapewne podobna. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Tamarro_insperatus.jpg].
|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
}}
==Wstęp==
''Ypupiara'' to [[rodzaj]] niedużego teropoda z rodziny [[Dromaeosauridae]], żyjącego pod sam koniec kredy na terenie dzisiejszej Brazylii. Zwierzę to jest znane z zaledwie dwóch kości, które zostały zniszczone w pożarze w 2018 r. Mimo to, ''Ypupiara'' została opisana w 2021 r. przez Arthura Bruma i współpracowników.

==Etymologia==
Nazwa ''Ypupiara'' znaczy „ten, który żyje w wodzie”. Jest to nawiązanie do brazylijskich legend o wodnym potworze. Nazwan odnosi się także do domniemanej rybiej diety omawianego dinozaura. Epitet gatunkowy honoruje Alberto Lopa, zasłużonego dla brazylijskiej paleontologii.

==Materiał kopalny==
[[Holotyp]] (DGM 921-R) to fragment prawej kości szczękowej, zachowany z trzema zębami oraz tylna część prawej kości zębowej.

==Budowa i paleobiologia==
Mimo skąpego materiału kopalnego, autorom opisu udało sie wskazać kilka cech, pozwalających odróżnić ''Ypupiara'' od innych dromeozaurydów. Dotyczą one budowy kości szczękowej, zawartych w niej płytek międzyzębowych oraz samych zębów. Te ostatnie były zakrzywione do tyłu, zwłaszcza przy wierzchołkach i pozbawione piłkowanych krawędzi. Wg Bruma i współpracowników, ''Ypupiara'' i inne unenlaginy żywiły się w znacznej mierze rybami, choć bardzo możliwe, że zjadały też inne niewielkie zwierzęta, jak ssaki czy jaszczurki. U ''[[Halszkaraptor]]'', krewniaka ''Ypupiara'', znanego z niemal kompletnego szkieletu, znaleziono liczne dowody na półwodny tryb życia.

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Ypupiara''}}
| {{Kpt|Brum, Pegas, Bandeira, Souza, Campos}} i {{Kpt|Kellner}}, [[2021]]
|-
| {{V|''Y. lopai''}}
| {{Kpt|Brum, Pegas, Bandeira, Souza, Campos}} i {{Kpt|Kellner}}, [[2021]]
|}

==Bibliografia==

Brum, A.S., Pêgas, R.V., Bandeira, K.L.N., Souza, L.G., Campos, D.A. & Kellner, A.W.A. (2021). “A new Unenlagiinae (Theropoda: Dromaeosauridae) from the Late Cretaceous of Brazil.” https://doi.org/10.1002/spp2.1375.

[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Saurischia]]
[[Kategoria:Theropoda]]
[[Kategoria:Coelurosauria]]
[[Kategoria:Dromaeosauridae]]
[[Kategoria:Ameryka Południowa]]
[[Kategoria:Brazylia]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Mastrycht]]

@@ Linia 9: / Linia 9: @@
   |dieta                  = mięsożerny
   |miejsce                = [[Brazylia]] – Mina Gerais
-<small>([[formacja]] [[Marilia]])</small>
+<small>([[formacja]] [[Serra da Galga]])</small>
   |czas                   = {{Występowanie|72|66}}
 ok. 72-66  [[Ma]]<br>
@@ Linia 51: / Linia 51: @@
 |-
 | {{V|''Y. lopai''}}
-| {{Kpt|Brum, Pegas, Bandeira, Souza, Campos}} i {{Kpt|Kellner}}, [[2021]]
+| {{Kpt|Brum, Pegas, Bandeira, Souza, Campos}} i {{Kpt|Kellner}}, 2021
 |}

@@ Linia 12: / Linia 12: @@
   |czas                   = {{Występowanie|72|66}}
 ok. 72-66  [[Ma]]<br>
-<small>późna [[kreda]] (późny [[mastrycht]])</small>
+<small>późna [[kreda]] ([[mastrycht]])</small>
   |systematyka            =
 [[Dinosauria]]

@@ Linia 10: / Linia 10: @@
   |miejsce                = [[Brazylia]] – Mina Gerais
 <small>([[formacja]] [[Marilia]])</small>
-  |czas                   = {{Występowanie|67|66}}
+  |czas                   = {{Występowanie|72|66}}
-ok. 66  [[Ma]]<br>
+ok. 72-66  [[Ma]]<br>
 <small>późna [[kreda]] (późny [[mastrycht]])</small>
   |systematyka            =

@@ Linia 11: / Linia 11: @@
 <small>([[formacja]] [[Serra da Galga]])</small>
   |czas                   = {{Występowanie|72|66}}
-ok. 72-66  [[Ma]]<br>
+ok. 72-66 [[Ma]]<br>
 <small>późna [[kreda]] ([[mastrycht]])</small>
   |systematyka            =
 [[Dinosauria]]
 [[Theropoda]]
@@ Linia 24: / Linia 26: @@
 [[Paraves]]
-[[Dromaeosauridae]]
+? [[Dromaeosauridae]]
 [[Unenlagiinae]]
-|grafika                = Austroraptor_Reconstruction.jpg
+|grafika                = Ypupiara lopai profile reconstruction.jpg
-|podpis                 = Rekonstrukcja ''[[Austroraptor]]''. ''Ypupiara'' była zapewne podobna. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Tamarro_insperatus.jpg].
+|podpis                 = Tak mogła wyglądać ''Ypupiara''. Autor: LancianIdolatry [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Ypupiara_lopai_profile_reconstruction.jpg]
 |PorównanieGrupa        =
 |PorównanieDługość      =
@@ Linia 37: / Linia 39: @@
 ==Etymologia==
-Nazwa ''Ypupiara'' znaczy „ten, który żyje w wodzie”. Jest to nawiązanie do brazylijskich legend o wodnym potworze. Nazwan odnosi się także do domniemanej rybiej diety omawianego dinozaura. Epitet gatunkowy honoruje Alberto Lopa, zasłużonego dla brazylijskiej paleontologii.
+Nazwa ''Ypupiara'' znaczy "ten, który żyje w wodzie". Jest to nawiązanie do brazylijskich legend o wodnym potworze. Nazwan odnosi się także do domniemanej rybiej diety omawianego dinozaura. Epitet gatunkowy honoruje Alberto Lopa, zasłużonego dla brazylijskiej paleontologii.
 ==Materiał kopalny==
@@ Linia 51: / Linia 53: @@
 |-
 | {{V|''Y. lopai''}}
-| {{Kpt|Brum, Pegas, Bandeira, Souza, Campos}} i {{Kpt|Kellner}}, 2021
+| {{Kpt|Brum, Pegas, Bandeira, Souza, Campos}} i {{Kpt|Kellner}}, [[2021]]
 |}
 ==Bibliografia==
 <small>
-Brum, A.S., Pêgas, R.V., Bandeira, K.L.N., Souza, L.G., Campos, D.A. & Kellner, A.W.A. (2021). “A new Unenlagiinae (Theropoda: Dromaeosauridae) from the Late Cretaceous of Brazil.” https://doi.org/10.1002/spp2.1375.</small>
+Brum, A.S., Pêgas, R.V., Bandeira, K.L.N., Souza, L.G., Campos, D.A. & Kellner, A.W.A. (2021). “A new Unenlagiinae (Theropoda: Dromaeosauridae) from the Late Cretaceous of Brazil.” [[doi:10.1002/spp2.1375.]]</small>
 [[Kategoria:Dinosauria]]

@@ Linia 61: / Linia 61: @@
 [[Kategoria:Saurischia]]
 [[Kategoria:Theropoda]]
 [[Kategoria:Coelurosauria]]
 [[Kategoria:Dromaeosauridae]]