Haolong
| Autor: | Stanisław Kopeć, Paweł Konarzewski |
| Haolong (haolong) | |
|---|---|
| Długość | ok. 2,5 m |
| Dieta | roślinożerny |
| Miejsce | Chiny - Liaoning |
| Czas |
ok. 125,5 Ma |
| Systematyka | Dinosauria |
Rekonstrukcja przyżyciowa haolonga. Autor: Ddinodan [1] | |
Wstęp
Haolong dong to gatunek niewielkiego hadrozauroida żyjącego we wczesnej na obszarze dzisiejszych Chin. Jest to pierwszy iguanodont, u którego stwierdzono obecność powłoki na skórze.
Etymologia
Nazwa rodzajowa Haolong wywodzi się z języka chińskiego i oznacza "kolczasty smok". Epitet gatunkowy dongi honoruje wybitnego chińskiego paleontologa Donga Zhiminga, zmarłego w 2024 roku.
Materiał kopalny
Holotyp (AGM 16793) to świetnie zachowany i artykułowany szkielet z czaszką. Na podstawie cech osteologicznych (brak zrostów w kręgach grzbietowych oraz między kręgami ogonowymi a żebrami), Huang i in. (2026) uważają, że Haolong w chwili śmierci był młodocianym osobnikiem.
Budowa i systematyka
Haolong był czworonożnym zwierzęciem, mającym niespotykaną budowę czaszki, kręgów ogonowych, łopatki oraz kości biodrowej. Ogólne proporcje czaszki były podobne do innych iguanodontów (Bolong Jinzhousaurus, Bayannurosaurus, Iguanodon i Mantellisaurus), a obszar przedoczodołowy był wydłużony i stanowił około 61% jej długości. Kość szczękowa w porównaniu z innymi hadrozauroidami była proporcjonalnie wysoka, dwukrotnie wyższa niż dłuższa. Kość zębowa miała zbliżone proporcje do Jinzhousaurus oraz Bolong, lecz była masywniejsza niż u Brighstoneus. Zarówno w górnej, jak i dolnej szczęce znajdowało się 10-11 rzędów zębów, a w każdej z nich był jeden ząb funkcjonalny. Odcinek szyjny liczył 11 kręgów. Kręgi grzbietowe nie były zrośnięte między trzonami i łukami nerwowymi, co wskazuje na młodociany wiek holotypu w chwili śmierci. Ogon stanowił około połowę długości całego zwierzęcia.
Huang i in. (2026) uważają, że Haolong jest bardziej zaawansowany od europejskich ornitopodów jak Cariocecus, Brighstoneus i Comptonatus, lecz bardziej prymitywny od azjatyckiego Altirhinus.
Pokrycie ciała
Haolong jest jednym z niewielu dinozaurów ptasiomiednicznych, u których zachowały się struktury pokrywające ciało zwierzęcia. Wzdłuż ogona znajdowały się duże, nachodzące na siebie łuski tarczowe, natomiast szyja i klatka piersiowa pokryte były mniejszymi, guzowatymi łuskami. Te łuski przeplatały się z kolcami zbudowanymi z keratyny. Kolce wykazywały odmienną morfologię od protopiór znanych dinozaurów oraz kolców współczesnych gadów. Układ i rozmieszczenie łusek i kolców sugeruje, że mogły one służyć do ochrony przed drapieżnikami, termoregulacji i odbioru bodźców mechanicznych. Nie wiadomo jednak czy te struktury występowały u osobników dorosłych.
Spis gatunków
| Haolong | Huang, Wu, Mao, Bertozzo, Dhouailly, Robin, Pittman, Kaye, Manucci, He, Wang i Godefroit, 2026 |
| H. dongi | Huang, Wu, Mao, Bertozzo, Dhouailly, Robin, Pittman, Kaye, Manucci, He, Wang i Godefroit, 2026 |
Bibliografia
Huang, J., Wu, W., Mao, L., Bertozzo, F., Dhouailly, D., Robin, N., Pittman, M., Kaye, T. G., Manucci, F., He, X., Wang, X., & Godefroit, P. (2026). "Cellular-level preservation of cutaneous spikes in an Early Cretaceous iguanodontian dinosaur". Nature Ecology & Evolution, 10, 1-8. doi:10.1038/s41559-025-02960-9