Lohuecotitan: Różnice pomiędzy wersjami
m |
(uzupełnienia) |
||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | |||
| − | |||
{{DISPLAYTITLE:''Lohuecotitan''}} | {{DISPLAYTITLE:''Lohuecotitan''}} | ||
| − | + | {{Opis | |
| − | + | |Autor = [[Marcin Szermański]] | |
| − | | | + | |Korekta = [[Mateusz Tałanda]], [[Paweł Konarzewski]] |
| − | | | + | |nazwa = ''Lohuecotitan'' |
| − | | | + | |długość = 11 m <ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R., & Larramendi, A. (2020). "Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs". Princeton University Press. </ref> |
| − | | [[ | + | |masa = 3,2 t <ref name="Molina-Larramendi"></ref> |
| + | |wysokość = 2,2 m (w ramionach) <ref name="Molina-Larramendi"></ref> | ||
| + | |dieta = roślinożerny | ||
| + | |miejsce = [[Hiszpania]] - Cuenca | ||
| − | + | <small>([[formacja]] [[Lo Hueco]])</small> | |
| − | + | |czas = {{Występowanie|74|70}} | |
| − | < | + | ok. 74-70 [[Ma]]<br> |
| − | + | <small>[[późna kreda]] (późny [[kampan]] - wczesny [[mastrycht]])</small> | |
| − | + | |systematyka = [[Dinosauria]] | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |- | ||
| − | |||
| − | |||
| − | | | ||
| − | |||
| − | |||
[[Saurischia]] | [[Saurischia]] | ||
| Linia 42: | Linia 21: | ||
[[Sauropoda]] | [[Sauropoda]] | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
[[Macronaria]] | [[Macronaria]] | ||
| Linia 56: | Linia 31: | ||
[[Lithostrotia]] | [[Lithostrotia]] | ||
| − | |- | + | |grafika = Lohuecotitan model - Castilla-La Mancha Paleontological Museum 03.jpg |
| − | | | + | |podpis = Modele przestawiające dorosłego i młodocianego osobnika ''Lohuecotitan''. Fot. PePeEfe [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Lohuecotitan_model_-_Castilla-La_Mancha_Paleontological_Museum_03.jpg] |
| − | + | |PorównanieGrupa = | |
| − | + | |PorównanieDługość = | |
| − | + | |mapa = | |
| − | | | + | <display_points type="terrain" zoom=4> |
| − | + | Cuenca, Spain~pokłady Lo Hueco, Cuenca, [[Hiszpania]]|<small>''[[Lohuecotitan]] pandafilandi'' - '''HUE-EC-01''' ([[holotyp]]).<br> | |
| − | | | ||
| − | | | ||
| − | <display_points type="terrain" zoom= | ||
| − | Cuenca, Spain~pokłady Lo Hueco, Cuenca, [[Hiszpania]]|<small>''[[ | ||
</display_points> | </display_points> | ||
| − | + | }} | |
| − | |||
==Wstęp== | ==Wstęp== | ||
''Lohuecotitan'' to [[późna kreda|późnokredowy]] przedstawiciciel tytanozaurów. Występował na terenie dzisiejszej [[Hiszpania|Hiszpanii]] pod sam koniec [[mezozoik|ery dinozaurów]], na przełomie [[kampan]]u i [[mastrycht]]u. Jego bardzo dobrze zachowany, lecz niekompletny szkielet został opisany w [[2016]] roku przez zespół paleontologów pod przewodnictwem Verónici Díez Díaz. | ''Lohuecotitan'' to [[późna kreda|późnokredowy]] przedstawiciciel tytanozaurów. Występował na terenie dzisiejszej [[Hiszpania|Hiszpanii]] pod sam koniec [[mezozoik|ery dinozaurów]], na przełomie [[kampan]]u i [[mastrycht]]u. Jego bardzo dobrze zachowany, lecz niekompletny szkielet został opisany w [[2016]] roku przez zespół paleontologów pod przewodnictwem Verónici Díez Díaz. | ||
==Materiał kopalny== | ==Materiał kopalny== | ||
| − | Dinozaur ten znany jest z jednego szkieletu, którego poszczególne kości uległy rozproszeniu na małą odległość. Znaleziono trzy kręgi szyjne, sześć grzbietowych, fragmenty krzyżowych i 20 kręgów ogonowych. Oprócz nich żebra, łuki hemalne, lewą kość łokciową, lewą i prawą kulszową, lewą łonową oraz udową, piszczelową i strzałkową z prawej nogi. | + | Dinozaur ten znany jest z jednego szkieletu (HUE-EC-01), którego poszczególne kości uległy rozproszeniu na małą odległość. Znaleziono trzy kręgi szyjne, sześć grzbietowych, fragmenty krzyżowych i 20 kręgów ogonowych. Oprócz nich żebra, łuki hemalne, lewą kość łokciową, lewą i prawą kulszową, lewą łonową oraz udową, piszczelową i strzałkową z prawej nogi. |
| − | ==Budowa== | + | ==Budowa, systematyka i paleobiologia== |
| + | [[Plik:Ampelosaurus braincase.png|thumb|Puszka mózgowa ''Lohuecotitan''. Źródło: Knoll i in., 2013 [http://www.plosone.org/article/info%3Adoi%2F10.1371%2Fjournal.pone.0054991]]] | ||
''Lohuecotitan pandafilandi'' został opisany na podstawie 8 unikatowych cech anatomicznych, dotyczących m.in. budowy [[kręg]]ów grzbietowych i ogonowych. Na ich podstawie uczeni doszli do wniosku, że zauropod ten należy do grupy [[Lithostrotia]] i jest bardziej [[zaawansowany]]m przedstawicielem tego [[klad]]u niż ''[[Malawisaurus]]''. | ''Lohuecotitan pandafilandi'' został opisany na podstawie 8 unikatowych cech anatomicznych, dotyczących m.in. budowy [[kręg]]ów grzbietowych i ogonowych. Na ich podstawie uczeni doszli do wniosku, że zauropod ten należy do grupy [[Lithostrotia]] i jest bardziej [[zaawansowany]]m przedstawicielem tego [[klad]]u niż ''[[Malawisaurus]]''. | ||
| + | |||
| + | Knoll i współpracownicy (2013) opisali mózgoczaszkę tytanozaura z Hiszpanii, którą przypisali do [[rodzaj]]u ''[[Ampelosaurus]]'', jednak w 2019 roku Knoll i inni sądzą, że jednak należała ona do ''Lohuecotitan''. Błędnik ucha wewnętrznego ''Lohuecotitan'' miał bardziej zredukowaną budowę niż ''[[Giraffatitan]]''. Cecha ta mogła być związana z bardziej ograniczonym zakresem ruchów głowy, zwłaszcza podczas jej obracania. Półkule mózgowe były niewielkie i słabo rozwinięte. W odróżnieniu od bardziej prymitywnego zauropoda ''[[Spinophorosaurus]]'', nie odnaleziono u omawianego rodzaju złożonego systemu żył wewnątrzczaszkowych. Według Knolla i in. (2013) mogło to być spowodowane słabym zachowaniem skamieniałości. | ||
==Etymologia== | ==Etymologia== | ||
| Linia 87: | Linia 60: | ||
| {{Kpt|Díez Díaz, Mocho, Páramo, Escaso, Marcos-Fernández, Sanz}} i {{Kpt|Ortega}}, [[2016]] | | {{Kpt|Díez Díaz, Mocho, Páramo, Escaso, Marcos-Fernández, Sanz}} i {{Kpt|Ortega}}, [[2016]] | ||
|- | |- | ||
| − | | {{V|'' | + | | {{V|''L. pandafilandi''}} |
| {{Kpt|Díez Díaz, Mocho, Páramo, Escaso, Marcos-Fernández, Sanz}} i {{Kpt|Ortega}}, [[2016]] | | {{Kpt|Díez Díaz, Mocho, Páramo, Escaso, Marcos-Fernández, Sanz}} i {{Kpt|Ortega}}, [[2016]] | ||
|} | |} | ||
| Linia 93: | Linia 66: | ||
==Bibliografia== | ==Bibliografia== | ||
<small> | <small> | ||
| − | Díez Díaz, V., Mocho, P., Páramo, A., Escaso, F, Marcos-Fernández, F., Sanz, J.L. & Ortega, F. (2016) A new titanosaur (Dinosauria, Sauropoda) from the Upper Cretaceous of Lo Hueco (Cuenca, Spain). Cretaceous Research, | + | Díez Díaz, V., Mocho, P., Páramo, A., Escaso, F, Marcos-Fernández, F., Sanz, J. L., & Ortega, F. (2016). "A new titanosaur (Dinosauria, Sauropoda) from the Upper Cretaceous of Lo Hueco (Cuenca, Spain)". Cretaceous Research, 68, 49-60. [[doi:10.1016/j.cretres.2016.08.001]] |
| − | </small> | + | |
| + | Knoll, F., Lautenschlager, S., Valentin, X., Díez Díaz, V., Suberbiola, X. P., & Garcia, G. (2019). "First palaeoneurological study of a sauropod dinosaur from France and its phylogenetic significance". PeerJ, 7, e7991. [[doi:10.7717/peerj.7991]] | ||
| + | |||
| + | Knoll, F., Ridgely, R. C., Ortega, F., Sanz, J. L., & Witmer, L. M. (2013). "Neurocranial osteology and neuroanatomy of a Late Cretaceous titanosaurian sauropod from Spain (''Ampelosaurus'' sp.)". PLoS One, 8(1), e54991. [[doi:10.1371/journal.pone.0054991]] | ||
| + | <references/></small> | ||
[[Kategoria:Dinosauria]] | [[Kategoria:Dinosauria]] | ||
| Linia 108: | Linia 85: | ||
[[Kategoria:Kampan]] | [[Kategoria:Kampan]] | ||
[[Kategoria:Mastrycht]] | [[Kategoria:Mastrycht]] | ||
| − | |||
Aktualna wersja na dzień 11:01, 14 mar 2026
| Autor: | Marcin Szermański |
| Korekta: | Mateusz Tałanda, Paweł Konarzewski |
| Lohuecotitan | |
|---|---|
| Długość | 11 m [1] |
| Wysokość | 2,2 m (w ramionach) [1] |
| Masa | 3,2 t [1] |
| Dieta | roślinożerny |
| Miejsce | Hiszpania - Cuenca |
| Czas |
ok. 74-70 Ma |
| Systematyka | Dinosauria |
| 350px Modele przestawiające dorosłego i młodocianego osobnika Lohuecotitan. Fot. PePeEfe [2] | |
| Mapa znalezisk | |
Wczytywanie mapy…
| |
Wstęp
Lohuecotitan to późnokredowy przedstawiciciel tytanozaurów. Występował na terenie dzisiejszej Hiszpanii pod sam koniec ery dinozaurów, na przełomie kampanu i mastrychtu. Jego bardzo dobrze zachowany, lecz niekompletny szkielet został opisany w 2016 roku przez zespół paleontologów pod przewodnictwem Verónici Díez Díaz.
Materiał kopalny
Dinozaur ten znany jest z jednego szkieletu (HUE-EC-01), którego poszczególne kości uległy rozproszeniu na małą odległość. Znaleziono trzy kręgi szyjne, sześć grzbietowych, fragmenty krzyżowych i 20 kręgów ogonowych. Oprócz nich żebra, łuki hemalne, lewą kość łokciową, lewą i prawą kulszową, lewą łonową oraz udową, piszczelową i strzałkową z prawej nogi.
Budowa, systematyka i paleobiologia
Lohuecotitan pandafilandi został opisany na podstawie 8 unikatowych cech anatomicznych, dotyczących m.in. budowy kręgów grzbietowych i ogonowych. Na ich podstawie uczeni doszli do wniosku, że zauropod ten należy do grupy Lithostrotia i jest bardziej zaawansowanym przedstawicielem tego kladu niż Malawisaurus.
Knoll i współpracownicy (2013) opisali mózgoczaszkę tytanozaura z Hiszpanii, którą przypisali do rodzaju Ampelosaurus, jednak w 2019 roku Knoll i inni sądzą, że jednak należała ona do Lohuecotitan. Błędnik ucha wewnętrznego Lohuecotitan miał bardziej zredukowaną budowę niż Giraffatitan. Cecha ta mogła być związana z bardziej ograniczonym zakresem ruchów głowy, zwłaszcza podczas jej obracania. Półkule mózgowe były niewielkie i słabo rozwinięte. W odróżnieniu od bardziej prymitywnego zauropoda Spinophorosaurus, nie odnaleziono u omawianego rodzaju złożonego systemu żył wewnątrzczaszkowych. Według Knolla i in. (2013) mogło to być spowodowane słabym zachowaniem skamieniałości.
Etymologia
Nazwa rodzajowa Lohuecotitan znaczy "tytan z Lo Hueco" - stanowiska, w którym spoczywały jego skamieniałe szczątki. W tym samym rejonie znajdywano już w przeszłości skamieliny należące do innych zauropodów, a także do teropodów, ornitopodów i innych organizmów kopalnych. Epitet pandafilandi nawiązuje do Pandafilando de la fosca vista, która jest jedną z postaci w powieści Miguela de Cervantesa "Don Kichot". Jest to olbrzym, przeciwko któremu ma walczyć główny bohater.
Spis gatunków
| Lohuecotitan | Díez Díaz, Mocho, Páramo, Escaso, Marcos-Fernández, Sanz i Ortega, 2016 |
| L. pandafilandi | Díez Díaz, Mocho, Páramo, Escaso, Marcos-Fernández, Sanz i Ortega, 2016 |
Bibliografia
Díez Díaz, V., Mocho, P., Páramo, A., Escaso, F, Marcos-Fernández, F., Sanz, J. L., & Ortega, F. (2016). "A new titanosaur (Dinosauria, Sauropoda) from the Upper Cretaceous of Lo Hueco (Cuenca, Spain)". Cretaceous Research, 68, 49-60. doi:10.1016/j.cretres.2016.08.001
Knoll, F., Lautenschlager, S., Valentin, X., Díez Díaz, V., Suberbiola, X. P., & Garcia, G. (2019). "First palaeoneurological study of a sauropod dinosaur from France and its phylogenetic significance". PeerJ, 7, e7991. doi:10.7717/peerj.7991
Knoll, F., Ridgely, R. C., Ortega, F., Sanz, J. L., & Witmer, L. M. (2013). "Neurocranial osteology and neuroanatomy of a Late Cretaceous titanosaurian sauropod from Spain (Ampelosaurus sp.)". PLoS One, 8(1), e54991. doi:10.1371/journal.pone.0054991
![[2]](https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Lohuecotitan_model_-_Castilla-La_Mancha_Paleontological_Museum_03.jpg){kind=link}
