Angaturama: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Dinozaury.com
Skocz do: nawigacja, szukaj
m
(uzupełnienia)
 
Linia 1: Linia 1:
Do sprawdzenia (zwłaszcza ważność).
 
 
 
{{DISPLAYTITLE:''Angaturama''}}
 
{{DISPLAYTITLE:''Angaturama''}}
<small>
+
{{Opis
{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
+
|Autor                   = [[Kamil Kamiński]]
| Autor:
+
|Korekta                  = [[Paweł Konarzewski]]
|-
+
|nazwa                    = ''Angaturama'' (angaturama)
| [[Kamil Kamiński]]
+
  |długość                  = 7,5-8 m (?)
|}
+
|wysokość                =
</small>
+
  |masa                    =  >1 t (?)
----
+
|dieta                    = mięsożerny
{| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
+
|miejsce                  = [[Brazylia]] - Pernambuco
! colspan=2 | ''Angaturama'' (angaturama)
+
<small>([[formacja]] [[Romualdo]])</small>
|-
+
|czas                    = {{Występowanie|115|113}}
! '''Długość''':
+
ok. 115-113 (?110) [[Ma]]<br>
| >7,5-8 m (?)
+
<small>[[wczesna kreda]] ([[apt]]-?[[alb]])</small>
|-
+
|systematyka              =
! '''Masa''':
+
[[Dinosauria]]
| >1 t (?)
 
|-
 
! '''[[Lokacje|Miejsce występowania]]''':
 
| [[Brazylia]]
 
 
 
<small>([[formacja Santana]] - ogniwo Romualdo)</small>
 
|-  
 
! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
 
|  118-110 Ma
 
 
 
<small>wczesna [[kreda]] ([[alb]])</small>
 
|-
 
! '''Systematyka'''
 
| [[Dinosauria]]
 
 
   
 
   
 
[[Saurischia]]  
 
[[Saurischia]]  
Linia 41: Linia 25:
  
 
[[Spinosaurinae]]
 
[[Spinosaurinae]]
|-
+
|grafika                    = Angaturama limai skeleton.jpg
| colspan=2 |[[Plik:Irritator_Life_Reconstruction.jpg|400px]]
+
|podpis                      = Zrekonstrowany szkielet ''Angaturama''. Fot. João de Deus Vidal Jr [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Angaturama_limai_skeleton.jpg]
<small>Rekonstrukcja irritatora, prawdopodobnego synonimu. Autor: Fred Wierum [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Irritator_Life_Reconstruction.jpg]</small>
+
|PorównanieGrupa  =
|}
+
|PorównanieDługość  =
 
+
|mapa              =         
 +
}}
 
==Wstęp==
 
==Wstęp==
 
''Angaturama'' to [[rodzaj]] [[spinozauryd]]a z wczesnej kredy Brazylii. Prawdopodobnie jest on synonimem ''[[Irritator]]'', opisanego nieco wcześniej z tej samej formacji skalnej.  
 
''Angaturama'' to [[rodzaj]] [[spinozauryd]]a z wczesnej kredy Brazylii. Prawdopodobnie jest on synonimem ''[[Irritator]]'', opisanego nieco wcześniej z tej samej formacji skalnej.  
 +
 +
==Etymologia==
 +
Nazwa [[rodzaj]]owa wywodzi się z języka rdzennego plemienia Tupi i oznacza "szlachetny". Epitet gatunkowy honoruje brazylijskiego paleontologa Murilo Rodolfo de Limę.
  
 
==Materiał kopalny==
 
==Materiał kopalny==
Linia 53: Linia 41:
  
 
==Synonimika z ''Irritator''==
 
==Synonimika z ''Irritator''==
Z tej samej formacji skalnej w której znaleziono kości angaturamy ([[Santana]]) opisano innego spinozauryda - ''[[Irritator]]'', znanego z niekompletnej czaszki bez przedniej części pyska. Wobec tego pojawiły się sugestie, że oba rodzaje są synonimami, a nawet że ich szczątki pochodzą od tego samego osobnika. Jednak wg Salesa i Schultza (2017) szczątki tych spinozaurydów różnią się kolorem, stanem zachowania i wielkością (angaturama miałaby być większa). Oba okazy mają zachowany trzeci ząb w lewej kości szczękowej, nie mogą więc być szczątkami tego samego osobnika. Wg autorów mogą one być synonimami, ale wymaga to dodatkowych badań (zob. też opis ''[[Irritator]]'').
+
[[Plik: Spinosaurids2.jpg|300px|thumb|right|Czaszki spinozaurydów z Brazylii. Od góry: ''Irritator'', ''Angaturama'' i ''[[Oxalaia]]'' Widoczna różnica w wielkości dwóch pierwszych, domniemanych synonimów. Źródło: Sales i Schultz, 2017 [http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0187070].]]
 +
Z tej samej formacji skalnej w której znaleziono kości angaturamy ([[Romualdo]]) opisano innego spinozauryda - ''[[Irritator]]'', znanego z niekompletnej czaszki bez przedniej części pyska. Wobec tego pojawiły się sugestie, że oba rodzaje są synonimami, a nawet że ich szczątki pochodzą od tego samego osobnika. Jednak wg Salesa i Schultza (2017) szczątki tych spinozaurydów różnią się kolorem, stanem zachowania i wielkością (angaturama miałaby być większa). Oba okazy mają zachowany trzeci ząb w lewej kości szczękowej, nie mogą więc być szczątkami tego samego osobnika. Wg autorów mogą one być synonimami, ale wymaga to dodatkowych badań (zob. też opis ''[[Irritator]]'').
  
 
==Spis gatunków==
 
==Spis gatunków==
 
{| class="wikitable"
 
{| class="wikitable"
| ''Angaturama''  
+
| {{V|''Angaturama''}}
| {{Kpt|[[Kellner]] & [[Campos]], [[1996]]}}
+
| {{Kpt|[[Kellner]]}} i {{Kpt|[[Campos]], [[1996]]}}
 
| =?''[[Irritator]]''
 
| =?''[[Irritator]]''
 
|-
 
|-
| ''A. limai''
+
| {{V|''A. limai''}}
| {{Kpt|[[Kellner]] & [[Campos]], [[1996]]}}
+
| {{Kpt|[[Kellner]]}} i {{Kpt|[[Campos]], [[1996]]}}
 
| =?''[[Irritator]] challengeri''
 
| =?''[[Irritator]] challengeri''
 
|}
 
|}
  
 
==Bibliografia==
 
==Bibliografia==
<small> Sales, M.A.F., Schultz, C.L. (2017). "Spinosaur taxonomy and evolution of craniodental features: Evidence from Brazil". PLoS ONE. 12 (11): e0187070. [[doi:10.1371/journal.pone.0187070]].
+
<small> Kellner, A. W. A., & Campos, D. A. (1996). "First Early Cretaceous theropod dinosaur from Brazil with comments on Spinosauridae". Neues Jahrbuch für Geologie und Paläontologie, Abhandlungen, 199(2), 151-166. [[doi:10.1127/njgpa/199/1996/151]]
 +
 
 +
Sales, M.A.F., Schultz, C.L. (2017). "Spinosaur taxonomy and evolution of craniodental features: Evidence from Brazil". PLoS ONE. 12 (11): e0187070. [[doi:10.1371/journal.pone.0187070]].
  
 
Sereno, P. C., Beck, A. L., Dutheil, D. B., Gado, B., Larsson, H. C. E., Lyon, G. H., Marcot, J. D., Rauhut, O. W. M.; et al. (1998). "A Long-Snouted Predatory Dinosaur from Africa and the Evolution of Spinosaurids". Science. 282 (5392): 1298–302. [[doi:10.1126/science.282.5392.1298]].
 
Sereno, P. C., Beck, A. L., Dutheil, D. B., Gado, B., Larsson, H. C. E., Lyon, G. H., Marcot, J. D., Rauhut, O. W. M.; et al. (1998). "A Long-Snouted Predatory Dinosaur from Africa and the Evolution of Spinosaurids". Science. 282 (5392): 1298–302. [[doi:10.1126/science.282.5392.1298]].
Linia 75: Linia 66:
  
 
[[Kategoria:Dinosauria]]
 
[[Kategoria:Dinosauria]]
 +
[[Kategoria:Saurischia]]
 
[[Kategoria:Theropoda]]
 
[[Kategoria:Theropoda]]
 
[[Kategoria:Tetanurae]]
 
[[Kategoria:Tetanurae]]
Linia 81: Linia 73:
 
[[Kategoria:Mezozoik]]
 
[[Kategoria:Mezozoik]]
 
[[Kategoria:Kreda]]
 
[[Kategoria:Kreda]]
 +
[[Kategoria:Apt]]
 
[[Kategoria:Alb]]
 
[[Kategoria:Alb]]
[[Kategoria:Do sprawdzenia]]
 

Aktualna wersja na dzień 14:02, 27 lut 2026

Autor: Kamil Kamiński
Korekta: Paweł Konarzewski


Angaturama (angaturama)
Długość 7,5-8 m (?)
Masa >1 t (?)
Dieta mięsożerny
Miejsce Brazylia - Pernambuco

(formacja Romualdo)

Czas
252 201,4 143,1
66

ok. 115-113 (?110) Ma
wczesna kreda (apt-?alb)

Systematyka Dinosauria

Saurischia

Theropoda

Tetanurae

Spinosauridae

Spinosaurinae

Angaturama limai skeleton.jpg
Zrekonstrowany szkielet Angaturama. Fot. João de Deus Vidal Jr [2]

Wstęp

Angaturama to rodzaj spinozauryda z wczesnej kredy Brazylii. Prawdopodobnie jest on synonimem Irritator, opisanego nieco wcześniej z tej samej formacji skalnej.

Etymologia

Nazwa rodzajowa wywodzi się z języka rdzennego plemienia Tupi i oznacza "szlachetny". Epitet gatunkowy honoruje brazylijskiego paleontologa Murilo Rodolfo de Limę.

Materiał kopalny

Holotyp (GP/2T-5) obejmuje kości przedszczękowe oraz przednią część kości szczękowej i nosowej.

Synonimika z Irritator

Czaszki spinozaurydów z Brazylii. Od góry: Irritator, Angaturama i Oxalaia Widoczna różnica w wielkości dwóch pierwszych, domniemanych synonimów. Źródło: Sales i Schultz, 2017 [1].

Z tej samej formacji skalnej w której znaleziono kości angaturamy (Romualdo) opisano innego spinozauryda - Irritator, znanego z niekompletnej czaszki bez przedniej części pyska. Wobec tego pojawiły się sugestie, że oba rodzaje są synonimami, a nawet że ich szczątki pochodzą od tego samego osobnika. Jednak wg Salesa i Schultza (2017) szczątki tych spinozaurydów różnią się kolorem, stanem zachowania i wielkością (angaturama miałaby być większa). Oba okazy mają zachowany trzeci ząb w lewej kości szczękowej, nie mogą więc być szczątkami tego samego osobnika. Wg autorów mogą one być synonimami, ale wymaga to dodatkowych badań (zob. też opis Irritator).

Spis gatunków

Angaturama Kellner i Campos, 1996 =?Irritator
A. limai Kellner i Campos, 1996 =?Irritator challengeri

Bibliografia

Kellner, A. W. A., & Campos, D. A. (1996). "First Early Cretaceous theropod dinosaur from Brazil with comments on Spinosauridae". Neues Jahrbuch für Geologie und Paläontologie, Abhandlungen, 199(2), 151-166. doi:10.1127/njgpa/199/1996/151

Sales, M.A.F., Schultz, C.L. (2017). "Spinosaur taxonomy and evolution of craniodental features: Evidence from Brazil". PLoS ONE. 12 (11): e0187070. doi:10.1371/journal.pone.0187070.

Sereno, P. C., Beck, A. L., Dutheil, D. B., Gado, B., Larsson, H. C. E., Lyon, G. H., Marcot, J. D., Rauhut, O. W. M.; et al. (1998). "A Long-Snouted Predatory Dinosaur from Africa and the Evolution of Spinosaurids". Science. 282 (5392): 1298–302. doi:10.1126/science.282.5392.1298.

Sues, H. D., Frey, E., Martill, D. M., Scott, D. M. (2002). "Irritator challengeri, a spinosaurid (Dinosauria: Theropoda) from the Lower Cretaceous of Brazil". Journal of Vertebrate Paleontology. 22 (3): 535–54